Yargıtay 12. Hukuk Dairesi · E. 2014/14571 · K. 2014/16723

12. Hukuk Dairesi         2014/14571 E.  ,  2014/16723 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : İstanbul 5. İcra Hukuk Mahkemesi TARİHİ : 25/12/2013 NUMARASI : 2013/786-2013/1255 Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu ve alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi .. tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü: 1- Borçlunun temyiz itirazlarının incelenmesinde; Borçlunun temyizi, vekalet ücreti ve yargılama giderlerine ilişkin olup, İİK.nun 4949 Sayılı Kanunla değiştirilen 363/1.maddesinin son cümlesindeki kesinlik sınırının aynı kanunun ek 1.maddesinin 1.fıkrası uyarınca 01.01.2013 tarihinden itibaren artırılan miktarı dikkate alındığında uyuşmazlık konusu değerin 5.240,00 TL.yi geçmediği anlaşıldığından mahkeme kararının borçlu yönünden temyiz kabiliyeti yoktur. Temyiz dilekçesinin (REDDİNE), 2- Alacaklının temyiz itirazlarına gelince; Sair temyiz itirazları yerinde değilse de; Türk Medeni Kanunu'nun 50. maddesine göre; "Medeni haklardan yararlanma ehliyetine sahip olan, davada taraf ehliyetine de sahiptir." Bu hüküm icra takipleri için de kıyasen uygulanmakta olup, taraf ehliyeti, icra takibinde kendini takip alacaklısı veya takip borçlusu olabilme ehliyeti olarak göstermektedir. HMK'nun 115. maddesine göre, taraf ehliyeti dava (takip) şartı olduğundan, taraflar takip şartı noksanlığını takibin her aşamasında süreye tâbi olmadan icra mahkemesinde şikayet yolu ile ileri sürebilirler. Bu husus mahkemece kendiliğinden araştırılır. Takip şartı olan taraf ehliyetinin yokluğunun hukuki sonucu, takibin iptal edilmesidir. Ancak; tarafın yanlış gösterilmiş olmasının kabul edilebilir bir yanılgıya dayanması halinde tarafları yeni bir dava açmaya zorlamanın usul ekonomisine aykırı olduğunu düşünen kanun koyucu, HMK'nun 124. maddesi kapsamında iradi olarak taraf değişikliği yapılmasına imkan sağlamıştır. Hukuk davalarında olduğu gibi, icra takibinin taraflarının da taraf ehliyetine sahip olmaları gerekir. Yalnız gerçek ve tüzel kişilerin taraf ehliyeti vardır. Somut olayda, alacaklının genel haciz yoluyla başlattığı takipte borçlu olarak gösterilen "Adnan Menderes Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü", A.. R..'ne bağlı bir birim olup, ayrı bir tüzel kişiliği bulunmadığından taraf (pasif husumet) ehliyeti yoktur. Taraf ehliyeti ile ilgili olan bu husus kamu düzenine ilişkin olup süresiz şikayete tâbidir ve mahkemece re’sen nazara alınmalıdır. HMK.nun 124/3. maddesi uyarınca maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebinin kabulü için karşı tarafın rızası aranmaz. Aynı maddenin 4. fıkrasında da; “dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir” düzenlemesi yer almaktadır. Anılan hükmün icra takiplerinde de uygulanması gerekir. Buna göre alacaklı tarafından tüzel kişiliği olmayan Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü'nün bağlı olduğu A.. R.. yerine Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü hakkında takip yapılması, maddi hataya ve kabul edilebilir bir yanılgıya dayalı olup, alacaklının HMK.nun 124/3-4. maddesi uyarınca taraf değişikliği yapmak suretiyle bu yanlışlığı düzeltmesi mümkündür. O halde mahkemece, alacaklıya, HMK.nun 124/3-4. maddesi uyarınca taraf değişikliği yaparak takibi adı geçen A.. R..'ne yöneltmesi için kesin süre verilmeli, bu sürede taraf değişikliği yapılması halinde ödeme emrinin iptaline, aksi halde taraf (pasif husumet) ehliyeti yokluğu nedeniyle takibin iptaline karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile şikayetin kabulü yönünde hüküm tesisi isabetsizdir. SONUÇ :Alacaklının temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile mahkeme kararının yukarıda (2) nolu bentte yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK'nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 09.06.2014 gününde oybirliğiyle karar verildi.