Yargıtay 9. Hukuk Dairesi · E. 2014/17483 · K. 2015/31185
9. Hukuk Dairesi 2014/17483 E. , 2015/31185 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : BAKIRKÖY 26. İŞ MAHKEMESİ TARİHİ : 06/03/2014 NUMARASI : 2013/416-2014/110
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı-Karşı Davalı İsteminin Özeti: Davacı- karşı davalı, iş sözleşmesini emeklilik sebebiyle haklı nedenle feshettiğini ileri sürerek, kıdem tazminatı ile prim, fazla mesai ve genel tatil ücret alacaklarının ödenmesini istemiştir. B) Davalı- Karşı Davacı Cevabının Özeti: Davalı-karşı davacı, davacı-karşı dava dilekçesindeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını savunarak davanın reddini ve karşı dava olarak da davacının eğitimi için yapılan masrafların ve hizmet içi eğitim taahhütnamesine aykırı şekilde iş akdinin feshedilmes nedeniyle 5000 € cezai şartın ödenmesini istemiştir. C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacı-karşı davalının davasının kısmen kabulüne, davalı- karşı davacının davasının reddine karar verilmiştir D) Temyiz: Karar, taraflarca temyiz edilmiştir. E) Gerekçe: 1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle, kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı- karşı davacının tüm, davacı- karşı davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir. 2-Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır. Satış temsilcilerinin fazla çalışma yapıp yapmadıkları hususu, günlük faaliyet planları ile iş çizelgeleri de dikkate alınarak belirlenmelidir. Satış temsilcileri genelde belli hedeflerin gerçekleşmesine bağlı olarak prim karşılığı çalışmaktadırlar. Prim, çalışanı özendirici ve ödüllendirici bir ücret ödemesi olup işverence işçiye garanti edilmiş bir temel ücretin üzerine belirli bir usule bağlı olarak ödenen ek bir ücrettir. İşverenin istek ve değerlendirmesine bağlı olabileceği gibi, sözleşme gereği olarak da verilebilir. Fazla mesai ise kural olarak 4857 sayılı İş Kanunu’na göre, kanunda yazılı şartlar çerçevesinde, haftalık 45 saati aşan çalışmalardır. İşçi fazla mesai yapsın yapmasın prim ödemesi var ise bu ek ücrete hak kazanır. Ancak ister gezerek, isterse işyerinde çalışsın satış temsilcisi mesaisi artıkça prim alacağı artacağından, bir anlamda yüzde usulü ile çalışması sözkonusu olduğundan fazla çalışma ücretinin yüzde usulünde olduğu gibi sadece zamlı kısmının (% 50) hesaplanması gerekir. Somut olayda mahkemece “Yargıtay'ın satış temsilcileri ile ilgili yerleşmiş kararlarında genelde belirli hedeflerin gerçekleşmesine bağlı olarak prim karşılığı çalışan bu işçilerin prim ödemelerinin fazla çalışmayı karşılayıp karşılamadığının araştırılması, tam olarak karşılamaması halinde aradaki farkın işçiye ödenmesi gerektiğinin belirtildiği, buradan hareketle bilirkişi ek raporunda tespit edilen prim kazançlarının davacının belirlenen fazla mesai ücreti tutarlarının üzerinde olduğu, bu sebeple fazla mesai ücreti talep edemeyeceği” gerekçesiyle fazla mesai ücret alacağının reddine karar verilmiş ise de, Dairemizin bu konudaki içtihadının değiştiği dikkate alınmaksızın sonuca gidilmesi hatalıdır. Dosya içeriğindeki bilgi ve deliller ile hükme etkili olacak tanık beyanlarının değerlendirilmesi sonucunda, davacı- karşı davalının işyerinde sabit ücret ve işveren tarafından belirlenen hedeflerin gerçekleştirilmesi halinde prim aldığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle davacı- karşı davalının hak kazandığı fazla çalışma ücretinin hesabında, davacının mesaisi artıkça prim alacağı artacağından, bir anlamda yüzde usulü ile çalışması sözkonusu olup, fazla çalışma ücretinin yüzde usulünde olduğu gibi sadece zamlı kısmının (% 50) hesaplanması gerekirken talebin yazılı gerekçe ile reddi bozmayı gerektirmiştir. F) Sonuç: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 04/11/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.