Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2014/18507 · K. 2015/605

10. Hukuk Dairesi         2014/18507 E.  ,  2015/605 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi :İş Mahkemesi Dava, Kurum işleminin iptali ile davacının yurtdışında geçen süreleri borçlanabileceğinin tespiti ve .... sigortasına giriş tarihinin Türkiye'de sigorta başlangıç tarihi olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimitarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davacı, 3201 sayılı Yurt Dışında Bulunan Türk Vatandaşlarının Yurt Dışında Geçen Sürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi Hakkında Kanun hükümlerinden yararlanmak üzere davalı Kuruma yaptığı 05.04.2013 tarihli başvuru ile ...’da geçen süreleri borçlanmak istemiş, Kurum tarafından bu talep, talep tarihinde Türk vatandaşı olunmadığı gerekçesi ile reddedilmiştir. Davacı İş bu dava ile...’da geçen süreleri borçlanabileceğinin tespitini ve ... sigortasına giriş tarihi olan 19.09.1973 tarihinin Türkiye'de sigorta başlangıç tarihi olduğunun tespitini istemiş, mahkemece talep gibi karar verilmiştir. Dosya içerisinde bulunan hizmet belgesinde davacının Türkiye’de 16.11.1970 tarihinde 506 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olarak işe başladığı görülmektedir. 1-... giriş tarihi olan 19.09.1973 tarihinin Türkiye'de sigorta başlangıç tarihi olduğunun tespitine ilişkin olarak; Hukuk Genel Kurulu'nun 14.11.2007 tarih ve 2007/13-848 Esas 2007/840 Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere, açılmış bir davanın esasının incelenebilmesi (davanın mesmu, yani dinlenebilir olabilmesi) bazı şartların tahakkukuna bağlı olup, bunlara dava şartları denir. Dava şartlarından bir kısmı olumlu (varlığı mutlaka gerekli); diğer bir kısmı da, olumsuz (yokluğu mutlaka gerekli) niteliktedir. Hakim, önüne gelen bir davada, dava şartlarının mevcut olup olmadığını re'sen gözetmelidir. Olumlu dava şartlarından biri de, davacının o davayı açmakta hukuki yararının bulunmasıdır. Açılmasında davacısı yönünden hukuki yarar bulunmayan bir dava, dava şartının yokluğundan dolayı reddedilmelidir. Somut olayda; davacının Türkiye’deki sigortalılık başlangıcının 16.11.1970 olması karşısında; davacının, .... giriş tarihi olan 19.09.1973 tarihinin Türkiye'de sigorta başlangıç tarihi olduğunun tespitine ilişkin eldeki davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığı belirgin olduğu halde; eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde davanın kabulü yönünde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. 2-16.11.1970-30.12.1970 ve 12.08.1973-08.09.1973 tarihleri arasında 5510 sayılı Yasanın 4/1-a maddesi kapsamında zorunlu sigortalılığı bulunan, 01.01.1951 doğumlu davacının henüz yapılmış bir borçlanma işlemi bulunmamaktadır. Mahkemece, yurtdışında geçen sürelere ilişkin borçlanma talebinin kabulüne karar verilmiş ise de, davacının 5510 sayılı Yasanın 4/1-a bendi kapsamında sigortalılığı bulunmasına rağmen, borçlanmanın 5510 sayılı Yasanın 4/1-a bendi kapsamında kabul edilmeyerek, yazılı şekilde eksik hüküm kurulması, eksik inceleme ve araştırmaya dayalıdır. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 16.01.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.