Yargıtay 1. Hukuk Dairesi · E. 2014/268 · K. 2014/1439

1. Hukuk Dairesi         2014/268 E.  ,  2014/1439 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : BURSA 7. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ TARİHİ : 18/12/2012 NUMARASI : 2012/202-2012/219 Taraflar arasında görülen itirazın iptali davası sonunda, yerel mahkemece davanın, kısmen kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalılar vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi........ raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü; -KARAR- Dava, itirazın iptali isteğine ilişkindir. Mahkemece, davalıların davacı aleyhine haksız zenginleştikleri gerekçe gösterilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Dosya içeriğinden ve toplanan delillerden; çekişme konusu avlulu üç katlı kargir bina niteliğindeki 5 parsel sayılı taşınmazın tarafların miras bırakanı adına kayıtlı olduğu, Bursa 16. İcra Müdürlüğünün 2012/2563 esas sayılı dosyasında dava dışı mirasçı K. tarafından taraflar aleyhine 18.665,63 TL ecrimisil alacağı için 27.3.2012 tarihinde ilamsız icra takibi başlattığı, davacının masrafları ile birlikte toplam 22.579,00 TL ödemesi nedeniyle alacaklının takipten feragat ettiği, daha sonra davacının yaptığı ödemeden davalıların payına isabet eden 16.934,25 TL nin kendisine ödenmesi için davalılar aleyhine Bursa 17. İcra Müdürlüğünün 2012/4882 esas sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlattığı, davalıların ise borca itiraz etmeleri sonucu İİK nun 66. maddesi uyarınca takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmaktadır. Davacı, Bursa 17. İcra Müdürlüğünün 2012/4882 esas sayılı dosyasında davalıların haksız olarak yaptıkları itirazın iptali ve icra inkar tazminatı isteği ile eldeki davayı açmıştır. Bilindiği üzere; paylı mülkiyette taşınmazdan yararlanamayan paydaş, engel olan öteki paydaş veya paydaşlardan her zaman payına vaki elatmanın önlenilmesi ve ecrimisil istiyebilir. Elbirliği mülkiyetinde de paydaşlardan biri öteki paydaşların olurlarını almadan veya miras şirketine temsilci atanmadan tek başına ortak taşınmazdan yararlanmasına engel olan ortaklar aleyhine ecrimisil davası açabilir. Ancak, o paydaşın, payına karşılık çekişmesiz olarak kullandığı bir kısım yer varsa, maddi zarar yoksa açacağı ecrimisil davasının dinlenme olanağı yoktur. Kural olarak, men edilmedikçe paydaşlar birbirlerinden ecrimisil isteyemezler. İntifadan men koşulunun gerçekleşmesi de, ecrimisil istenen süreden önce davacı paydaşın davaya konu taşınmazdan ya da gelirinden yararlanmak isteğinin davalı paydaşa bildirilmiş olmasına bağlıdır. Ancak, bu kuralın yerleşik yargısal uygulamalarla ortaya çıkmış bir takım istisnaları vardır. Bunlar; ecrimisil istenen taşınmazın (bağ, bahçe gibi) doğal ürün veren yada (işyeri, konut gibi) kiraya verilerek hukuksal semere elde edilen yerlerden olması, paylı taşınmazı işgal eden paydaşın bu yerin tamamında hak iddiası ve diğerlerinin paydaşlığını inkar etmesi, paydaşlar arasında yapılan kullanım anlaşma sonucu her paydaşın yararlanacağı ortak taşınmaz veya bölümlerinin belirli bulunması, davacı tarafından diğer paydaşlar aleyhine daha önce bu taşınmaza ilişkin, elatmanın önlenmesi, ortaklığın giderilmesi, ecrimisil ve benzeri davalar açılması veya icra takibi yapılması halleridir. Bundan ayrı, taşınmazın getirdiği ürün itibariyle de, kendiliğinden oluşan ürünler; biçilen ot, toplanan fındık, çay yahut muris tarafından kurulan işletmenin yahut, başlı başına gelir getiren işletmelerin işgali ve davaya konu taşınmazın kamu malı olması halinde intifadan men koşulunun oluşmasına gerek bulunmamaktadır. Bu nedenle, davaya konu taşınmazlar yönünden sayılan istisnalar dışında intifadan men koşulunun gerçekleşmesi aranacak ve intifadan men koşulunun gerçekleştiği iddiası, her türlü delille kanıtlanabilecektir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 27.02.2002 gün ve 2002/3-131 E, 2002/114 K sayılı ilamı) Somut olaya gelince; çekişmeye konu taşınmaz tarafların murisi adına kayıtlıdır. Davalılar ise paydaşlar arasında intifadan men edilmedikçe ecrimisil istenemeyeceğini savunmuşlardır. Gerçekten de; taraflar arasındaki asıl uyuşmazlık, dava dışı mirasçı K.D. tarafından eldeki davanın tarafları aleyhine Bursa 16.İcra Müdürlüğünün 2012/2363 esas sayılı dosyasında başlatığı ecrimisil alacağına ilişkindir. Bu durumda, çekişme konusu taşınmazın elbirliği halinde mülkiyete konu olduğu gözetildiğinde öncelikle anılan icra dosyasına konu ecrimisil yönünden koşulların oluşup oluşmadığının açıklığa kavuşturulması, gerekeceğinde kuşku yoktur. Ne var ki; mahkemece, ecrimisil yönünden her hangi bir değerlendirme yapılmadan sonuca gidilmiştir. Hal böyle olunca; yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda Bursa 16.İcra Müdürlüğünün 2012/2363 esas sayılı takip dosyasına konu ecrimisil yönünden araştırma ve inceleme yapılması, varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması doğru değildir. Davalıların temyiz itirazları yerindedir. Kabulü ile hükmün açıklanan nedendenlerle (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 29.01.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.