Yargıtay 1. Hukuk Dairesi · E. 2014/2696 · K. 2014/9482

1. Hukuk Dairesi         2014/2696 E.  ,  2014/9482 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : BURSA 3. SULH HUKUK MAHKEMESİ TARİHİ : 21/05/2013 NUMARASI : 2013/601-2013/975 Taraflar arasında görülen tapu kaydında düzeltim davası sonunda, yerel mahkemece davanın, kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü; -KARAR- Dava, tapu kaydındaki kimlik bilgilerinin düzeltilmesi isteğine ilişkin olup davanın esastan kabulüne dair verilen kararın davalı vekili tarafından temyizi üzerine Yargıtay 14. Hukuk Dairesince; '' Çekişmesiz yargı işi olan tapu kayıtlarında kimlik bilgilerinin düzeltilmesi davalarına Sulh Hukuk Mahkemelerince bakılması gerektiği, dava şartı yokluğundan davanın reddine, dosyanın görevli sulh hukuk hukuk mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekirken işin esasına girilerek davanın esastan sonuçlandırılmasının doğru olmadığı'' hususlarına değinilerek bozulmuş, mahkemece bozma ilamına uyularak görevsizlik kararı verilmiş, görevli sulh hukuk mahkemesince yapılan yargılama neticesinde davacıların iddiasının sabit olduğu gerekçesi ile; davanın kabulüne, 4063 ada 3 parsel sayılı taşınmazın maliki İ... Ş..'ın tapu kaydında Salih olan baba adının Latif olarak 1315 olan doğum tarihinin 1325 olarak tespitine karar verilmiştir. Davacılar, miras bırakanları ''Latif oğlu İ..Ş..'ın'' maliki olduğu 4063 ada 3 parsel sayılı taşınmazın sicil kaydında baba adının hatayla ''Salih'' olarak, ''1325'' olan doğum tarihinin de ''1315'' olarak yazılı olduğunu ileri sürerek anılan kayıtların nüfus kaydına uygun olarak düzeltilmesi istekli eldeki davayı açmışlardır. Bilindiği üzere; taşınmazların, kadastro tespiti ya da tapuya tescili sırasında mülkiyet hakkı sahibinin adı, soyadı, baba adı gibi kimlik bilgilerinin kayda eksik ya da hatalı işlenmesi, kayıt düzeltme davalarının kaynağını oluşturur. Bu tür davalarda kimlik bilgileri düzeltilirken, taşınmaz malikinin değişmemesi, diğer bir anlatımla mülkiyet aktarımına neden olunmaması gerekir. Bu davalar, taşınmazın aynına ilişkin bulunduğundan 6100 sayılı HMK’nin 12. maddesi uyarınca taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde açılır. Tapuda kayıt düzeltilmesi davasını, tapu maliki ile mirasçıları açabilir. Bunun yanı sıra 01.01.2002 tarihinde yürürlüğe giren Türk Medeni Kanununun 702. maddesinin son fıkrası gereğince ortaklardan her birinin topluluğa giren hakların korunmasını sağlayabileceği ve bu korumadan bütün ortakların yararlanabileceği öngörüldüğünden elbirliği mülkiyetinde, ortaklardan her hangi biri de tek başına tapuda murisin kimlik bilgileri ilgili olarak düzeltme isteyebilir. Ayrıca bu davaların, bir başka dava nedeniyle verilen yetkiye dayanılarak açılması da mümkündür. Böyle bir yetki verildiğinde yetkiye dayanarak dava açan kişinin aktif dava ehliyeti vardır. Tapu Müdürlüğüne husumet yöneltilerek açılması gereken kayıt düzeltme davalarında, mahkemece sağlıklı bir inceleme yapılmalı, kayıt maliki ile ismi düzeltilecek kişinin aynı kişi olduğu kuşkuya yer vermeyecek şekilde saptanmalıdır. Bu saptama yapılırken de aşağıda açıklanan yöntem izlenmelidir. 1- Kimlik bilgilerinde düzeltme yapılması istenen dava konusu taşınmazların tapu kayıtları (ilk tesis ve tedavülleriyle) ve kadastro tutanakları (tespit ve tescile esas alınan tüm dayanak belgeleriyle) ayrıca taşınmazlar kadastrodan sonra edinilmişse buna ilişkin tüm belgeler ile birlikte getirtilmelidir. 2- Nüfus Müdürlüğünden, dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarında malik olarak görünen kişi ile aynı kimlik bilgilerine sahip bir başka kişi veya kişilerin nüfus kayıtlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalı, mevcut ise bu kişi veya kişiler duruşmaya çağrılarak dava konusu taşınmazlarda mülkiyet hakkı iddiaları bulunup bulunmadığı kendilerinden sorulmalı, kaydı düzeltilecek kişilerin nüfus kayıtları, tapu kayıtları ve dayanakları ile bağlantı kurulacak şekilde incelenmelidir. 3- Taşınmazın bulunduğu yerleşim yerinde zabıta aracılığı ile kayıt maliki ile aynı ismi taşıyan başka kişi veya kişilerin bulunup bulunmadığı da araştırılmalıdır. 4- İstem konusunda tanıklar dinlenmelidir. 5- Tüm bu araştırmalar sonucu hala kesin bir kanaat oluşmamış ise mahallinde keşif yapılarak; tanıklar ve varsa tespit bilirkişileri taşınmaz başında dinlenmelidir. Açıklanan bu hususlar çerçevesinde yapılacak inceleme ve araştırma sonucu, tapu ve nüfus bilgileri arasında bağlantı ve tutarlılık sağlandığında davanın kabulü yoluna gidilmelidir. Davanın niteliği gereğince, yargılama harcı ve vekâlet ücreti maktu olarak belirlenmelidir. Tapu Müdürlüğü yasal hasım olduğundan yargılama giderlerinden (ve yargılama giderlerinden olan vekalet ücretinden) sorumlu tutulmamalıdır. Bu ilkeler ışığında somut olaya bakıldığında; mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin hükme elverişli ve yeterli olduğu söylenemez. Şöyle ki özellikle; kayıtlarda yeraldığı şekilde; ''Salih oğlu İ.. Ş..'' adında Bursa merkez, ilçe, belde ve köylerinde herhangi bir şahsın kaydının olup olmadığının ilgili nüfus müdürlüğünden sorulmadığı, çekişme konusu taşınmazı kimin hangi tarihten beri ne şekilde tasarruf ettiğinin ve kayıt maliki ile davacının miras bırakanının aynı şahıslar olup olmadığının araştırılmadığı, kadastro tutanağında belirtilen vergi kaydının ve dayanaklarının getirtilip denetlenmediği, kadastro tespit bilirkişilerinin yaşayıp yaşamadıklarının belirlenerek beyanlarının alınmadığı, komşu parsellerin çap kayıtları, kadastro tutanakları ve varsa kadastro tutanaklarına revizyon gören tapu kayıtlarının getirtilip bu kayıtlarda çekişme konusu parsel sınırını kimi okuduğunun tespit edilmediği görülmektedir. O halde; yukarıda değinilen ilkeler ve olgular çerçevesinde araştırma ve inceleme yapılarak talebe konu taşınmazın maliki ''1315 doğumlu Salih oğlu İ.. Ş..'ın'' davacıların miras bırakanı ''1325 doğumlu Latif oğlu İsmail Şah'' olup olmadığının duraksamaya yer bırakmayacak şekilde saptanması ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yetinilerek yazılı olduğu üzere karar verilmiş olması doğru değildir. Davalı vekilinin temyiz itirazları belirtilen nedenlerle yerindedir. Kabulüyle hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 08.05.2014 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.