Yargıtay 20. Hukuk Dairesi · E. 2015/10091 · K. 2016/11632

20. Hukuk Dairesi         2015/10091 E.  ,  2016/11632 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi Hazine ve Orman Yvönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü: K A R A R Davacı ..., Hazineye karşı açtığı dava ile, 115 ada 145, 146, 150, 193 ve 101 ada 266, 348 ve 451 parsel sayılı taşınmazların murisinden kendisi ve diğer mirasçılara kaldığını belirterek Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile taşınmazların muris .... mirasçıları adına tapuya tescilini talep ve dava etmiştir. Birleştirilen dosya davacısı .... ve ... 115 ada 145 ve 190, 101 ada 451, 265 ve 345 parsel sayılı taşınmazların muris ...'ten davacı ...’a, 115 ada 192, 102 ada 154 ve 101 ada 451, 412, 264 ve 346 parsel sayılı taşınmazların ise muris ...’den ....’ya kalan yerler olduğunu belirterek davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt...ni talep ve dava etmiştir. Birleştirilen dosya davacısı ..., 115 ada 145, 191 ve 101 ada 267 ve 347 parsel sayılı taşınmazların ise muris...’den kendisine kalan yerler olduğunu belirterek davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt...ni talep ve dava etmiştir. Asli müdahil Orman Yönetimi, 18.02.2010 tarihli dilekçesi ile 115 ada 145, 150 ve 101 ada 348, 451, 266, 347 ve 267 parsel sayılı taşınmazların orman vasfıyla tescilini talep etmiştir. Mahkemece birleştirilen dosyalar üzerinden yapılan yargılama sonucu; davanın kısmen kabulü ile, ... köyü 115 ada 145 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile, 20/04/2009 tarihli fen bilirkişisi raporunda (B) harfi ile gösterilen 23.515,65 m²'lik kısmının bu parselden ifraz edilerek 1/4 paylarla .. ... ve .... mirasçıları adına verasette iştirak oranında tapuya kaydı ve tesciline; ifraz edilen kısımdan geriye kalan ve bilirkişi raporunda (A) harfiyle gösterilen 595,10 m² kısmın Orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi ... köyü 115 ada 145 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile davacı ... oğlu 1934 doğumlu .... mirasçıları adına verasette iştirak oranına göre tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi, ... köyü 115 ada 150 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile 20/04/2009 tarihli fen bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen 3.913,59 m²' kısmın bu parselden ifraz edilerek 1/2 payın ... oğlu 1939 doğumlu ... adına, 1/2 payın ... oğlu 1934 doğumlu .... mirasçıları adına verasette iştirak uyarınca tapuya kayıt ve tesciline; ifraz edilen kısımdan geriye kalan ve bilirkişi raporunda (A1) ve (A2) ile gösterilen kısımların orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi ... köyü 115 ada 193 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile, 1/2 payın davacı ... oğlu 1939 doğumlu ... adına, 1/2 payın... oğlu 1934 doğumlu .... mirasçıları adına verasette iştirak oranına göre tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi, ... köyü 101 ada 348 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile 20/04/2009 tarihli fen bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen kısmın bu parselden ifraz edilerek ... oğlu 1934 doğumlu ... mirasçıları adına verasette iştirak uyarınca tapuya kayıt ve tesciline; ifraz edilen kısımdan geriye kalan ve bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen kısmın orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi yeni gün köyü 101 ada 451 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile, 20/04/2009 tarihli fen bilirkişisi raporunda (B) harfi ile gösterilen 7.942,93 m²'lik kısmının bu parselden ifraz edilerek 1/4 payın ... oğlu 1947 doğumlu davacı .... . adına, 1/4 payın ... oğlu 1939 doğumlu ... adına, 1/4 payın ... oğlu 1941 doğumlu ... adına, 1/4 payın ... oğlu 1934 doğumlu .... mirasçıları adına verasette iştirak oranında tapuya kaydı ve tesciline; ifraz edilen kısımdan geriye kalan ve bilirkişi raporunda (A) harfiyle gösterilen 919,24 m² kısmın Orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi ... köyü 102 ada 154 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile, 13/06/2011 tarihli fen bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen kısmın bu parselden ifraz edilerek davacı ... oğlu 1947 doğumlu .... ... adına tapuya kayıt ve tesciline; ifraz edilen kısımdan geriye kalan ve bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen kısmın orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi ... köyü 115 ada 190 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile, davacı ... oğlu 1939 doğumlu ... adına tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi, ... köyü 115 ada 192 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile, davacı ... oğlu 1947 doğumlu ...., adına tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi ... köyü 115 ada 146 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile, davacı ... oğlu 1934 doğumlu .... mirasçıları adına verasette iştirak oranlarına göre tapuya kayıt ve tesciline, Davacının .... ilçesi, ... köyü 101 ada 266 nolu parsel hakkındaki davasının reddine, Davacıların 2003/285 Esas nosu ile açılan ve mahkememiz dosyasıyla birleştirilen davasının kısmen kabulü ile; .... ilçesi, ... köyü 101 ada 412 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile, 13/06/2011 tarihli fen bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen kısmın bu parselden ifraz edilerek davacı ... oğlu 1947 doğumlu .... . adına tapuya kayıt ve tesciline; ifraz edilen kısımdan geriye kalan ve bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen kısmın orman vasfı ile Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi, ... köyü 101 ada 264 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile, 13/06/2011 tarihli fen bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen kısmın bu parselden ifraz edilerek davacı ... oğlu 1947 doğumlu .... .... adına tapuya kayıt ve tesciline; ifraz edilen kısımdan geriye kalan ve bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen kısmın orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi ... köyü 101 ada 346 parsel sayılı taşınmazın davalı hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile, 13/06/2011 tarihli fen bilirkişi raporunda B harfi ile gösterilen kısmın bu parselden ifraz edilerek davacı ... oğlu 1947 doğumlu .... .... adına tapuya kayıt ve tesciline; ifraz edilen kısımdan geriye kalan ve bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen kısmın orman vasfı ile Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi ... köyü 101 ada 265 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile, 13/06/2011 tarihli fen bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen kısmın bu parselden ifraz edilerek davacı ... oğlu 1939 doğumlu ... adına tapuya kayıt ve tesciline; ifraz edilen kısımdan geriye kalan ve bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen kısmın orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi ... köyü 101 ada 345 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile; ... oğlu 1939 doğumlu davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline, Davacının 2005/209 Esas nosu ile açılan ve mahkememiz dosyası ile birleştirilen davasının kısmen kabulü ile; .... ilçesi ... köyü 115 ada 191 parsel sayılı taşınmazın davalı hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile; davacı ... oğlu 1941 doğumlu davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline, .... ilçesi ... köyü 101 ada 347 parsel sayılı taşınmazın davalı Hazine adına olan tapu kaydının ipt... ile, 20/04/2009 tarihli fen bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen kısmın bu parselden ifraz edilerek davacı ... oğlu 1941 doğumlu ... adına tapuya kayıt ve tesciline; ifraz edilen kısımdan geriye kalan ve bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen kısmın orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, Davacının .... ilçesi ... köyü 101 ada 267 nolu parsel hakkındaki davasının reddine karar verilmiş, hüküm davalı Hazine ve Orman Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir. Dava, tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir Çekişmeli taşınmazların bulunduğu ... mahallesinde orman kadastrosu 3402 sayılı Kanunun bu madde hükmü uyarınca yapılmıştır. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmişse de; yeterli inceleme ve araştırma yapılmadan hüküm kurulmuştur. Şöyle ki; dava konusu taşınmazlar, dava dışı komşu parsellere uygulanan 1937 tarih 163, 339, 300, 182 ve146 numaralı vergi kayıtlarının miktar fazlası olarak Hazine adına yazıldığı halde, mahkemece bahsi geçen vergi kayıtlarının tamamı ve bu kayıtların revizyon gördüğü taşınmazlara ilişkin kadastro tutanakları, tapu kayıtları davalı ise dosyaları getirtilmemiş, dava konusu taşınmazların gerçekten vergi kayıtlarının miktar fazlası olup olmadıkları denetlenmemiştir. Bahsi geçen vergi kayıtlarından 182 ve 399 numaralı vergi kayıtları dosya içerisinde olup, bu kayıtlarının sınırları dere, çalılık, yol gibi sınırlar içerdiğinden bu kayıtların kapsadığı taşınmazlar belirlenirken vergi kaydının miktarına itibar edilmeli, bu vergi kayıtlarının miktar fazlası teşkil dava konusu taşınmazlar açısından ise kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yolu ile edinme şartlarının oluşup oluşmadığına bakılmalıdır. Mahkemece davacılar lehine kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yolu ile taşınmaz edinme koşulları yeterince araştırılmamış, kadastro tespitinden 15-20 yıl öncesine ilişkin memleket haritası ve hava fotoğrafları incelenmek sureti ile mahalli bilirkişi ve tanık beyanları denetlenmemiştir. Orman Yönetimi tarafından davaya müdahalede bulunularak 115 ada 145, 150 ve 101 ada 348, 451, 266, 347 ve 267 sayılı parsellerin orman vasfıyla tescili istenmiş, mahkemece Orman Yönetimi karar başlığında “Asli müdahil” olarak gösterildiği halde, hüküm kısmında Orman Yönetiminin müdahalesi hakkında hüküm kurulmamış, ancak müdahil olduğu parsellerden 266 ve 267 sayılı parseller dışındaki taşınmazların bir kısmının orman vasfıyla tesciline karar verilmiş, 266 ve 267 parseller açısından ise Orman Yönetiminin davası ile ilgili hüküm kurulmamıştır. O halde mahkemece, vergi kayıt miktar fazlası olarak Hazine adına tespit edilen dava konusu taşınmazların hangi vergi kaydının miktar fazlası olarak Hazine adına tespit edildikleri saptanmalı, dayanak vergi kayıtlarının tamamı ve bu vergi kayıtlarının uygulandığı taşınmazlara ait kadastro tutanakları, tapuda kayıtlı iseler tapu kayıtları, davalı ise dava dosyaları, en eski tarihli ve kadastro tespitinden 15-20 yıl öncesine dayanan memleket haritaları ve dayanağı stereoskopik hava fotoğrafları dosya içerisine getirtilmeli, önceki bilirkişiler dışında halen Çevre ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman yüksek mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi, bir ziraat mühendisi ve bir harita mühendisi veya olmadığı takdirde bir tapu fen memurundan oluşacak bilirkişi kurulu marifetiyle yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmazlara ve çevre araziye de uygulanmak suretiyle, öncelikle memleket haritası, hava fotoğrafları ve amenajman planında; taşınmazların öncesinin ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 sayılı Kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyetlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yok edilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazların dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli, fen ve uzman bilirkişi eliyle taşınmazın konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazların konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan, krokili, bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalı;taşınmazların niteliğinin duraksamaya yer bırakmayacak şekilde saptanabilmesi için hava fotoğraflarının stereoskopik incelemesi yapılarak taşınmazlar üzerinde bulunan bitki örtüsünün niteliği, varsa ağaçların cinsi dağılımı, hâkim bitki örtüsünün ne olduğu belirelenmeli, bı kısmı dosyada olan vergi kayıtları genişletilebilir sınırları da içerdiğinden, komşu parsel dayanak kayıtlarından yararlanmak ve değişmez sınırdan başlamak üzere 3402 sayılı Kanunun 20/c ve 32/3. maddeleri gereğince yüzölçümüne değer verilerek kapsamı belirlenmeli; mevcut olmayan vergi kayıtları sabit sınırlar içeriyorsa kapsamı bu sınırlara göre belirlenmelidir. Yukarıda açıklanan yöntemle yapılacak araştırma sonucu, davaya konu taşınmazların orman sayılan yerlerden olmadığı belirlendiği takdirde, bu kez, zilyetlik yolu ile kazanma koşullarının araştırılması gerekir. Bu cümleden olarak; kadastro tespitinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesi zaman dilimi içerisinde farklı tarihlere ait en az 2 hava fotoğrafı, bu hava fotoğrafları kullanılarak üretilmiş memleket haritaları ile temin edilebilen en eski ve en yeni tarihli uydu fotoğrafları üzerinden bilirkişilere bilimsel yöntemlerle (Hava fotoğrafı ve memleket haritası ile kadastro paftası ölçeği harita çizim programları yardımıyla eşitlenerek çekişmeli taşınmazların konumunun çevre parsellerle birlikte harita üzerinde gösterilmesi, hava fotoğrafları ile kadastro paftası çakıştırılıp stereoskop aletiyle) inceleme yaptırılarak; çekişme konusu taşınmazların imar ve ihyasına en erken ne zaman başlanıldığının ve ne zaman tamamlandığının, arazinin ekonomik amacına uygun olarak zilyetliğine ne zaman başlanıldığının belirlenmesine çalışılmalı, uzman ziraat mühendisinden; çekişmeli taşınmazların toprak yapısı ile komşu parsellerin toprak yapısı mukayese edilmek suretiyle ve taşınmazın toprak yapısı ve niteliğini belirtir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, tanık ve yerel bilirkişiler taşınmaz başında dinlenmeli; zilyetliğin ne zaman başladığı, kaç yıl süreyle ne şekilde devam ettiği sorulup, kesin tarih ve olgulara dayalı, açık yanıtlar alınıp ve bu ifadeler yakın taşınmaz tutanak ve dayanaklarıyla bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanacak söz konusu bilirkişi raporlarıyla ve komşu taşınmazlara ait kadastro tutanakları ve dayanağı belgelerle denetlenmeli ve 3402 sayılı Kanunun 14. maddesi uyarınca, davacılar yanında, (murisler) yönünden de aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden başkaca taşınmaz mal tesbit ya da tescil edilip edilmediği tapu müdürlüğü ve ilgili kadastro müdürlüğü ile hukuk mahkemeleri yazı işleri müdürlüğünden sorulup, aynı Kanunun 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile değiştirilen 14/2. maddesi hükmü gözetilerek sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, Kanunun getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanarak, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ile yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı şekilde hüküm kurulması usûl ve kanuna aykırıdır. Ayrıca dava konusu taşınmazlardan 102 ada 154,101 ada 412, 264, 346 ve 265 sayılı parsellerle ilgili Orman Yönetiminin müdahalesi olmadığı halde, bu taşınmazların da kısmen orman vasfı ile tesciline karar verilmesi de doğru değildir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı Hazine ve asli müdahil Orman Yönetimin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, temyiz harcının istek h...nde iadesine 01/12/2016 tarihinde oy birliği ile karar verildi.