Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2015/13546 · K. 2015/14774

10. Hukuk Dairesi         2015/13546 E.  ,  2015/14774 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi : Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın reddine karar verilmiştir. Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasanın 79/10. ve 5510 sayılı Yasanın 86/9. maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır. İnceleme konusu davada; davacı, 01.09.1996-08.06.2012 tarihleri arasında kesintisiz olarak ...’nda hizmetli olarak çalıştığını, okul aile birliği tarafından 06.03.2012-08.06.2012 tarihler arası hizmetinin Kuruma bildirildiğini, bildirilmeyen hizmet sürelerinin tespitini talep etmiştir. Mahkemece, davacının davalı işyerinde düzenli olarak çalışmadığı, eksik eleman sıkıntısı olduğunda çağrılması suretiyle aralıklarla temizlik işlerine ve yapılması gerekli diğer işlere yardım ettiği, bu haliyle sigortalılığın tespitinde gerekli olan bağımlılık unsurunun teşkil etmediği kanaati ile davanın reddine karar vermiş ise de, dosyada yer alan bilgi ve belgeler karar vermeye elverişli görünmemektedir. Davacının hizmetlerinin geçtiğini iddia ettiği okulun hangi bölümünde çalıştığı, talep konusu dönemde davacının çalıştığı bölümde temizlik işlerini yapan başka kimse olup olmadığı, temizlik işlerinin kim tarafından ve kaç kişi ile birlikte yapıldığı, davacının çalışmalarının sürekli olup olmadığı, sürekli değil ise çalışmanın süresi, işyerinin bu anlamda kapsamı, davacıya bu dönem içinde ücretlerin ne şekilde ödendiği, bunlara ilişkin yazılı belge, makbuz bulunup bulunmadığı, puantaj veya benzeri temizlik devam çizelgelerinin olup olmadığı hususlarının tespit edilmesi, davacı anasınıfı bölümünde çalışıyor ise tespiti istenen dönemdeki anasınıfı öğretmenleri, özelllikle okuldan tayin olunan öğretmenler re'sen tespit edilerek bilgi ve görgülerine başvurulmalı, stajyer öğrencilerin hizmetlinin işlerini yapıp yapmadıkları, kaç stajyer öğrencinin olduğu ve ne kadar süre okula devam ettikleri hususları da sorulmalı, bunun dışında sigortalının kayıtlarda gözükmeyen çalışmalarının hangi nedenlerle kayıtlara geçmediği ya da bildirim dışı kaldığı hususu gereğince araştırılmalı, yargılama sürecinde dinlenen tanık anlatımlarının değerlendirilmesinde, iş yerinin kapsamı, kapasitesi ve niteliği nazara alınmalı, çelişkiler vaki olursa usulünce giderilmeli, böylece bu konuda gerekli tüm soruşturma yapılarak uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir. Kabule göre de; red sebebi aynı olan davalılar lehine tek vekalet ücreti yerine, her bir davalı için ayrı ayrı olmak üzere, davacı aleyhine fazla vekalet ücretine hükmedilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. Mahkemenin, yukarıda açıklanan esaslar doğrultusunda araştırma yaparak elde edilecek sonuca göre karar vermesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 14.09.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.