Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2015/17276 · K. 2015/18673

10. Hukuk Dairesi         2015/17276 E.  ,  2015/18673 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi : . İş Mahkemesi Tarihi : 26.03.2015 Dava, Hollanda ülkesinde çalışmaya başlangıç tarihi olan 07.06.2004 tarihinin Türkiye’de sigortalılık başlangıç tarihi olarak kabul edilmesi gerektiğinin tespitini istemiştir. Mahkemece, bozma ilamına uyularak, ilâmında belirtilen gerekçe ile davanın kabulüne verilmiştir. Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. 17.04.2008 tarihli 5754 sayılı Kanunun 79'uncu maddesiyle 5754 sayılı Kanun ile, 3201 sayılı Kanunda yapılan değişiklikler ve getirilen ek düzenlemelere birlikte bakıldığında; başvurulacak kuruluşların belirlenmesinde, eski 3'üncü maddede öngörülen değişik hallerden tümüyle vazgeçilmiş ve sadece, Türkiye’de sigortalılıkları varsa borçlanma talep tarihindeki en son sigortalılık haline göre, sigortalılıkları yoksa aynı Kanunun 4'üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında geçmiş sigortalılık süresi olarak değerlendirileceği öngörülmüştür. Anılan düzenlemeyle, Türkiye’de hiçbir sosyal güvenlik kuruluşuna tabi çalışması bulunmayan kişilerin, 3201 sayılı Kanuna dayalı borçlanma sürelerinin 5510 sayılı Kanunun 4/1-b kapsamında sigortalılık süresi olarak değerlendirilmesi gerekecektir. Bu bağlamda; kişinin yurtiçinde herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşuna tabi sigortalılığı var ise talep tarihi itibariyle en son sigortalılık haline göre 3201 sayılı Kanun kapsamında borçlanma yapacak ya da transfer edilen primler buna göre değerlendirilecektir Öte yandan; Hukuk Genel Kurulu'nun 14.11.2007 tarih ve 2007/13-848 Esas 2007/840 Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere, açılmış bir davanın esasının incelenebilmesi (davanın mesmu, yani dinlenebilir olabilmesi) bazı şartların tahakkukuna bağlı olup, bunlara dava şartları denir. Dava şartlarından bir kısmı olumlu (varlığı mutlaka gerekli); diğer bir kısmı da, olumsuz (yokluğu mutlaka gerekli) niteliktedir. Hakim, önüne gelen bir davada, dava şartlarının mevcut olup olmadığını re'sen gözetmelidir. Olumlu dava şartlarından biri de, davacının o davayı açmakta hukuki yararının bulunmasıdır. Açılmasında davacısı yönünden hukuki yarar bulunmayan bir dava, dava şartının yokluğundan dolayı reddedilmelidir. Somut olayda; 17.01.2013 tarihinde 5510 sayılı Kanunun 4/1-a maddesi kapsamında çalışması bulunan davacı, Hollanda ülkesindeki hizmetlerine ilişkin 3201 sayılı Kanun kapsamında 5.375 gün borçlanma bedelinin tamamını 16.05.2013 tarihinde ödediği, Kurumun, davacının 17.01.2013 tarihinden borçlanılan gün kadar geriye götürmek suretiyle ilk giriş tarihi olarak 12.02.1998 tarihi dikkate alınacağı belirtildiği gözetildiğinde, davacının Hollanda ülkesinde çalışma başlangıç tarihi olan 07.06.2004 tarihinin Türkiye’de sigortalılık başlangıç tarihi olarak tespitinde hukuki yarar bulunmadığından, davanın dava şartı yokluğundan reddi gerekirken yazılı şekilde davanın kabulü yönünde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 05.11.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.