Yargıtay 18. Hukuk Dairesi · E. 2015/17712 · K. 2015/15927

18. Hukuk Dairesi         2015/17712 E.  ,  2015/15927 K. "İçtihat Metni" Y A R G I T A Y İ L A M I MAHKEMESİ : Muğla 2. Asliye Hukuk Mahkemesi TARİHİ : 11/11/2014 NUMARASI : 2010/708-2014/591 Dava dilekçesinde, kamulaştırmasız el atma nedenine dayalı olarak parsel sayılı taşınmaz bedelinin faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı idare vekili tarafından temyiz edilmiştir. Y A R G I T A Y K A R A R I Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmışsa da alınan rapor hüküm kurmaya elverişli değildir. Şöyle ki; 1-Kamulaştırmasız el atma davalarına da uygulanan 11.06.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6487 sayılı Yasa ile değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun Geçici 6. maddesinin 1. ve 2. fıkrasında "Kamulaştırma işlemleri tamamlanmamış veya kamulaştırması hiç yapılmamış olmasına rağmen 09/10/1956 tarihi ile 04/11/1983 tarihi arasında fiilen kamu hizmetine ayrılan veya kamu yararına ilişkin bir ihtiyaca tahsis edilerek üzerinde tesis yapılan taşınmazlara veya kaynaklara kısmen veya tamamen veyahut irtifak hakkı tesis etmek suretiyle malikin rızası olmaksızın fiili olarak el konulması halinde taşınmazın dava tarihindeki değeri taşınmazın el koyma tarihindeki nitelikleri esas alınmak ve bu Kanunun 11 inci ve 12 nci maddelerine göre hesaplanmak suretiyle tespit edilir." hükmü öngörülmüştür. Buna göre dava konusu taşınmaza ne zaman el atıldığının araştırılıp 09/10/1956 tarihi ile 04/11/1983 tarihi arasında el atıldığının anlaşılması halinde el atma tarihi itibariyle, el atma tarihinin 04/11/1983 tarihinden sonra olduğunun tespiti halinde ise değerlendirme tarihi olan 02.02.2012 tarihi itibariyle dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli uygulama imar planı içinde bulunup bulunmadığının, bu tarih itibariyle kesinleşmiş imar planı içinde olmadığının anlaşılması halinde belediye veya mücavir alan sınırları içinde olmakla beraber belediye ve altyapı hizmetlerinden (yol, su, elektrik, çöp toplama, kanalizasyon, aydınlatma vd. gibi) yararlanıp yararlanmadığının, özellikle etrafının meskûn olup olmadığının, taşınmaz belediye nazım imar planı içinde ise, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 17.04.1998 gün ve 1996/3-1998/1 sayılı kararı uyarınca bu plan kapsamına alındığı tarih ve plandaki konumunun, hangi amaçla plan kapsamına alındığının, yerleşim merkezlerine uzaklığının, altyapı hizmetlerinden yararlanma ve ulaşım olanaklarının, kullanma biçimi itibariyle iskan amacına yönelik yapılaşma olasılıklarının, belediye başkanlığından araştırılarak, bu konuda taraflara delillerini ibraz etmek üzere süre verildikten ve hava fotoğrafları da getirtilmek suretiyle dava konusu taşınmazın el atma tarihi itibariyle niteliği tespit edildikten sonra sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken eksik incelemeyle arsa olarak kabul edilerek bedel belirlenmesi, ./.. -2- 2-Kabule göre de; a)Kamulaştırmasız el atma davalarına da uygulanan 2942 sayılı Yasanın 11. maddesinin (d) bendi gereğince emlak vergi değerlerinin de dava konusu taşınmaz ile emsalin karşılaştırılmasında gözönünde tutulması gerekir. Bu itibarla dava konusu taşınmazların ve emsalin emlak vergisine esas tutulan asgari m² değerlerinin oranı ile bilirkişi raporunda değerlendirmeye esas alınan oran birbirinden fahiş ölçüde farklı olduğunda bu farklılık ve çelişki giderilmelidir. Dosyadaki kayıtlara göre 2010 yılında dava konusu taşınmazın arazi asgari m² değeri 1,52 TL olarak gönderilmiş ise de, bu değerin imar planı içinde bulunan taşınmazın emlak vergisine esas olmak üzere cadde veya sokak itibariyle belediyece belirlenen 2010 yılı asgari m² değeri olmadığı anlaşıldığından bu hususun belediye başkanlığından sorulup 2010 yılı cadde veya sokak itibariyle dava konusu taşınmazın emlak vergisine esas asgari m² değerinin 1,52 TL olduğunun anlaşılması halinde emsal alınan 2441 parsel sayılı taşınmazın emlak vergisine esas 2010 yılı asgari m² değeri ise 70 TL olarak bildirildiğinden, emsal taşınmazın dava konusu taşınmazdan daha değerli olduğu, dava konusu taşınmazın emsal taşınmazla en fazla eşdeğer kabul edilerek değerlendirme yapılabileceği düşünülmeden dava konusu taşınmaz daha değerli kabul edilerek vergi değerlerine ters düşecek şekilde yeterli, inandırıcı ve somut gerekçelere dayandırılmayan rapor doğrultusunda hüküm kurulması, b)Dava konusu taşınmaza emsal alınarak incelenen 2441 parsel sayılı taşınmazın değerlendirmeye esas alınan 03.06.2004 tarihli satışına ilişkin alıcısını, satıcısını ve satış bedelini gösteren tapu kaydı ve resmi satış akit tablosunun onaylı örneğinin tapu müdürlüğünden getirtilip bilirkişi raporu denetlenmeden eksik incelemeyle hüküm kurulması, c)Kamulaştırmasız el atmaya konu olan yolun bakım, gözetim ve denetim sorumluluğunun hangi belediyeye ait olduğunun Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile M.. B..ndan ayrı ayrı sorularak ilgili bilgi ve belgelerin getirtilip husumetin hangi idareye ait olduğu belirlenmeden eksik incelemeyle davalı idare aleyhinde kabul kararı verilmesi, d)Davanın kısmen kabulüne karar verildiği halde reddedilen miktar üzerinden yürürlükten bulunan AAÜT uyarınca vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi, Doğru görülmemiştir. Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 05.11.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi. BAŞKAN ÜYE ÜYE ÜYE ÜYE Karşılaştırıldı ZS.