Yargıtay 17. Hukuk Dairesi · E. 2015/1780 · K. 2017/9091

17. Hukuk Dairesi         2015/1780 E.  ,  2017/9091 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki, trafik kazası sonucu oluşan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat davası üzerine yapılan yargılama sonunda, kararda yazılı nedenlerle, davanın kısmen kabulüne ilişkin verilen hüküm, davacı vekili, davalı Güvence Hesabı vekili, davalı ... vekili ve davalı ... vekili tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü: -K A R A R- Davacı vekili, davalı ...'ın işçisi olan ...'ın idaresindeki kamyonetin, davacının yolcu olarak bulunduğu mobilete çarpmasıyla oluşan kazada davacının yaralandığını, sağ bacağındaki incelme ve fonksiyon kaybı nedeniyle sakat kalan davacının tedavi masrafı yaptığını, araçla ilgisi bulunan davalılar yanında her iki aracın sigortasız olması nedeniyle davalı Güvence Hesabı'nın da zarardan sorumlu olduğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve davalı Güvence Hesabı sadece maddi tazminattan sorumlu olmak kaydıyla, toplam 7.415,00 TL. maddi ve 10.000,00 TL. manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiş; 17.04.2014 tarihli ıslah dilekçesiyle, maluliyet tazminatı taleplerini 6.623,00 TL'ye ve tedavi gideri taleplerini 9.789,00 TL'ye yükseltmiştir. Davalı Güvence Hesabı vekili, davaya konu edilen alacağın zamanaşımına uğradığını, kazaya karışan davalı tarafa ait aracın kaza tarihini kapsar trafik sigortası bulunduğundan zarardan sorumlu olmadıklarını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla kaza tarihindeki trafik sigortası limitleriyle sınırlı olarak ve sigortasız araç sürücüsünün kusuru oranında zarardan sorumlu olduklarını, hatır taşıması nedeniyle tazminattan indirim yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur. Diğer davalılar, davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davanın kısmen kabulü ile 6.623,00 TL. maluliyet tazminatı ve 9.789,00 TL. tedavi giderinin yasal faiziyle birlikte tüm davalılardan müteselsilen tahsiline, tazminata davalı Güvence Hesabı yönünden dava ve diğer davalılar yönünden kaza tarihinden faiz işletilmesine, ayrıca tazminatlardan % 20 oranında hatır taşıması nedeniyle indirim yapılmasına; davacının manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 4.000,00 TL'nin kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... ve ...'tan müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davacı vekili, davalı Güvence Hesabı vekili, davalı ... vekili, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir. 1-Hükmü temyiz eden davalı ... ve ...'nın, 23.11.2015 tarihli dilekçeleriyle temyiz isteğinden feragat ettiklerini bildirdiği anlaşıldığından, temyiz isteminin bu davalılar yönünden feragat nedeniyle reddi gerekmiştir. 2-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; mahkeme hükmünün davalılar tarafından temyizi üzerine, davacı vekili tarafından katılma yoluyla hükmün temyiz edilmiş olması, manevi tazminatın sadece davalı gerçek kişiler aleyhine hükmedilmesi ve bu davalıların temyizden feragat etmiş olması nedeniyle, katılma yoluyla hükmü temyiz eden davacı tarafın manevi tazminat ile fer'ilerine ilişkin temyiz talebinin incelenmesinin mümkün olmamasına göre; davacı vekili ve davalı Güvence Hesabı vekilinin, aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 3-Dava, trafik kazası sonucu oluşan cismani zarar nedeniyle, Borçlar Kanunu'nun 46. maddesi (6098 sayılı TBK m. 54) gereğince çalışma gücü kaybı tazminatı istemine ilişkindir. Davacı taraf, kazaya karışan davalı tarafa ait araç ile davacının yolcu olarak bulunduğu mobiletin kaza tarihini kapsar trafik sigortasının bulunmaması nedeniyle davalı Güvence Hesabı'na husumet yöneltmiş; davalı Güvence Hesabı ise, diğer davalı ...'e ait aracın, kaza tarihini de kapsayan trafik sigortasının bulunduğunu savunmuştur. Mahkeme tarafından, davalı tarafa ait aracın trafik tescil kayıtları getirtilmeden ve aracın kaza tarihini kapsar ... poliçesi bulunup bulunmadığı araştırılmadan, davalı Güvence Hesabı'nın da zarardan sorumluluğuna karar verilmiştir. Eksik inceleme ile karar verilemez. Güvence Hesabı'na başvurulabilecek hallere ilişkin olarak, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14/2-b maddesinde "Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar" düzenlemesine yer verilmiş; aynı mahiyetteki düzenleme, Güvence Hesabı Yönetmeliği'nin 9/1-b maddesinde de yer almıştır. Bu düzenlemelere göre; trafik kazası sonucu bedensel zarara uğrayan kişinin, davalı Güvence Hesabı'na husumet yöneltebilmesi için, bedensel zarara yol açan aracın kaza tarihi itibariyle zorunlu sigortasının yapılmamış olması gerekmektedir. Davacı taraf, davacının yolcu olarak bulunduğu mobiletin trafik sigortasının bulunmayışı nedeniyle de davalı Güvence Hesabı'nın zarardan sorumlu olduğu iddiasında bulunmaktadır. Davalı Güvence Hesabı'na aracın trafik sigortasının bulunmayışı nedeniyle husumet yöneltildiğinden, davacının yolcu olduğu mobiletin, trafik sigortası yaptırması zorunlu olan motorlu araçlardan olup olmadığı hususunun saptanması gerekmektedir. Zira, ... Genel Şartları'nın A.6-ı maddesi gereğince "Motorlu bisikletlerin kullanılmasından ileri gelen zararlar" teminat dışı hallerden olup, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde motorsiklet ve motorlu bisikletin tanımı yapılmıştır. Anılan düzenlemeler gereği, davacının yolcu olduğu mobiletin, ...'nun 3. maddesindeki tanıma uyan 50 cc motor silindir hacmine sahip motorlu bisiklet olup olmadığının saptanması, kanun kapsamında motorlu araç olmadığı sonucuna ulaşıldığı takdirde davalı Güvence Hesabı'nın bu aracın neden olduğu zarardan sorumlu olmadığı gözetilip sonuca ulaşılması gerekmektedir. İfade olunan bu hususta da mahkemece araştırma yapılmadığı görülmektedir. Bu durumda mahkemece; davalı ...'e ait olduğu iddia olunan aracın trafik tescil kaydının getirtilmesi, bu araç için kaza tarihini kapsar biçimde ... poliçesi bulunup bulunmadığının ... Bilgi Gözetim Merkezi Müdürlüğü'nden sorulup tespit edilmesi, verilen bilgiye göre ilgili ... şirketinden poliçe örneğinin getirtilmesi; ayrıca, davacının yolcu olduğu mobilet yönünden, trafik sigortası yaptırması zorunlu 50 cc motor silindir hacmine sahip motorlu bisiklet olup olmadığı araştırmasının yapılması; davalı ...'a ait aracın ... poliçesi bulunduğunun saptanması ve davacının yolcu olduğu aracın kanun kapsamında motorlu araç olmadığının tespiti halinde ise, davalı Güvence Hesabı'nın zarardan sorumlu tutulamayacağı gözetilerek karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiştir. 4-Dava tarihinden önce yürürlüğe giren ve 2918 sayılı Kanun'un 98. maddesinde değişiklik yapan 6111 sayılı Kanun'un 59. maddesinde, "trafik kazaları nedeniyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer resmi ve özel sağlık kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedellerinin kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın ... tarafından karşılanacağı" düzenlemesine; Kanun'un geçici 1. maddesinde de "Bu Kanun'un yayımlandığı tarihten önce meydana gelen trafik kazaları nedeniyle sunulan sağlık hizmet bedellerinin ... tarafından karşılanacağı, sözkonusu sağlık hizmet bedelleri için bu Kanun'un 59. maddesine göre belirlenen tutarın %20'sinden fazla olmamak üzere belirlenecek tutarın üç yıl süreyle ayrıca aktarılmasıyla anılan dönem için ilgili ... şirketleri ve Güvence Hesabı'nın yükümlülüklerinin sona ereceği" düzenlemesine yer verilmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-1 maddesinde; sigortacının, poliçede belirtilen aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı ...'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu ... limitlerine kadar temin edeceği düzenlenmiştir. ...'na göre, zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırmak zorunludur. ... poliçesinde belirtilen, motorlu aracın işletilmesinden kaynaklanan kaza nedeniyle ... şirketi zarar görenlerin tedavisi için ödenen giderleri zorunlu olarak teminat altına alır. ... şirketinin yasadan ve sözleşmeden doğan bu yükümlülüğü (belgeli tedavi giderleri), 6111 sayılı Kanun ile getirilen düzenlemeyle sona erdirilmiş bulunmaktadır. Öncelikle belirtmek gerekir ki, ..., 6111 sayılı yasa ile değiştirilen 2918 sayılı yasanın 98. maddesi kapsamında tüm tedavi giderlerinden değil, ancak sözkonusu madde kapsamında kalan tedavi giderlerinden sorumludur. Belgeye dayanmayan tedavi giderlerleri, 6111 sayılı yasa kapsamında değildir. Belgeli olmayan tedavi giderlerinden ... sorumlu olmayıp, ... şirketi ile zarar sorumlusu olan ilgililer sorumludur. Bu açıklamalar ışığında somut olaya bakıldığında; davacının kazadaki yaralanması nedeniyle tedavi gördüğü ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi tarafından, tedavi giderlerine ilişkin olarak 9.789,83 TL'lik fatura düzenlendiği, davacı tarafın bu faturaya dayalı olarak tedavi giderlerinin, zarara sebep olan araç sürücüsü, maliki, trafik sigortacısı yerine de Güvence Hesabı'ndan tazminini talep ettiği görülmektedir. Mahkeme ise, davacının talep edebileceği tedavi giderleri yönünden alınan 17.03.2014 tarihli rapora göre, davalıların tedavi giderlerinin tamamından sorumluluğuna karar verilmiştir. Anılan bu raporda, ...'nın sorumlu olduğu tedavi giderleri ile kurum sorumluluğunda olmayan giderler konusunda irdeleme yapılmadığından, hükme esas almaya elverişli bir rapor değildir. Eksik inceleme ile karar verilemez. Bu durumda mahkemece; 6111 sayılı Kanun'un 59. ve geçici 1. maddesi gereği, ...'nun sorumluluğuna geçen tedavi giderlerinin de dava konusu olduğu gözetilerek, davacı tarafça sunulan faturada belirtilen tedavi giderlerinden, ilgili mevzuat ve Sağlık Uygulama Tebliği hükümlerine göre ...'nın sorumluluğunda bulunanların belirlenmesi konusunda, adli tıp uzmanı bilirkişiden ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli rapor alınması; oluşacak sonuca göre, ...'nın sorumlu olduğu belirlenen tedavi giderleri dışında kalan giderlerden, zarar sorumlusu işleten ve sürücü ile birlikte, trafik sigortacısı yerine Güvence Hesabı'nın sorumluluğuna hükmedilmesi gerekirken; yanılgılı değerlendirme ve eksik incelemeyle yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiştir. 5-Davacı taraf, kazada uğradığı cismani zarar nedeniyle oluşan maddi zararlarının tazminini, kazaya karışan karşı aracın maliki/ sürücüsü/ trafik ... sorumlusu olan davalılardan talep etmiş; mahkemece, hüküm altına alınan maddi tazminattan hatır taşıması nedeniyle % 20 indirim yapılmasına karar verilmiştir. Davacının yolcu olarak bulunduğu ve hatır amacıyla karşılıksız olarak taşındığı araçla ilgili olan kişilerin hatır taşıması nedeniyle yapılacak indirimden yararlanması gerektiği; davacının yolcu olarak bulunduğu araç ilgilisi olmayan davalılar için hatır taşıması indirimi yapılamayacağı gözetilmeksizin; eksik incelemeyle yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi de doğru olmamıştır. SONUÇ : Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... ve ...'nın temyiz dilekçesinin feragat nedeniyle REDDİNE; (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacı vekili ve davalı Güvence Hesabı vekilinin, yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının REDDİNE; hükmün, (3) ve (4) nolu bentlerdeki sebeplerle, davalı Güvence Hesabı yararına, (5) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davacı yararına BOZULMASINA; peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalılar ..., ..., Güvence Hesabı ve davacıya geri verilmesine 16.10.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.