Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2015/19727 · K. 2016/4761

21. Hukuk Dairesi         2015/19727 E.  ,  2016/4761 K. "İçtihat Metni" Davacı, davalı işverenin 2000 yılı Nisan ayı tevkifat listesinde hatalı yazılan doğum tarihinin kendisine ait olduğunun ve 01.04.2000-26.02.2009 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı SGK vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. K A R A R Dava, davalı .'nin 2000 yılı Nisan ayına ilişkin prim tevkifatının davacıya ait olduğunun ve davacının 01.04.2000-26.02.2009 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, "davalı Kanga Şirketi tarafından Nisan 2000 dönemine ait listedeki S.. K.. isimli kişiden yapılan tevkifatın davacı oğlu, 11/12/1952 doğumlu doğumlu S.. K..'ya ait olduğunun ve davacının 01.05.2000 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalısı sayılması gerektiğinin tespitine", karar verilmiştir. Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde, Bağ-Kur’un prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir. Tarım Bağ-Kur sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasanın 2/1 ve 3/b maddelerinde belirtildiği gibi, tarımsal faaliyette bulunmaktır. Prim tevkifatına dayalı tespit davalarında, salt ziraat odası ve kooperatif kaydı gibi belgelerin bulunması yada ürün tesliminin olması tek başına davanın kabulü için yeterli değildir. Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti için öncelikle bir prim kesintisinin (tevkifat) bulunması gerekir. Yine bu prim kesintisini (tevkifatı) takip eden yıllarda, tarımsal faaliyete ilişkin olarak, hangi tarımsal ürünlerin yetiştirildiği, nereye satıldığı veya teslim edildiği, bu ürünlerden prim kesintisinin yapılıp yapılmadığı gibi hususlar da somutlaştırılarak belirlenmelidir. Öte yandan ilk prim kesintisini izleyen yıllarda, prim kesintisi (tevkifat) veya ürün tesliminin iki yıla kadar olan süre dışında süreklilik arzettiği hallerde tarımsal faaliyetin sürekli olduğu kabul edilip, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerekmektedir. Bunun yanı sıra HMK'nun 297. maddesi uyarınca taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında açık şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde karar yerinde gösterilmesi gereklidir. Aynı zamanda hakim somut olayın özelliğine göre infazda duraksamaya yer bırakmayacak biçimde hüküm vermek durumundadır. Somut olayda; mahkemece davalı şirkete verilen üründen 2000 yılı Nisan ayında yapılan tevkifatın davacıya ait olduğunun kabulü yerinde ise de mahkemece davacının Tarım Bağ-Kur sigortalılığının hangi tarihte sona erdiğinin belirtilmemiş olması ve dosyadaki prim tevkifatlarına göre ancak 01.05.2000-31.12.2000 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı kabul edilebileceğinin göz önünde bulundurulmamış olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 21.03.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.