Yargıtay 5. Hukuk Dairesi · E. 2015/2301 · K. 2015/14583

5. Hukuk Dairesi         2015/2301 E.  ,  2015/14583 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Saray(Van) Asliye Hukuk Mahkemesi TARİHİ : 23/01/2014 NUMARASI : 2012/15-2014/5 Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak üzerine pilon dikilip enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kısmen kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davalı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü: - K A R A R – Dava, kamulaştırmasız el atılarak üzerine pilon dikilip enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın, pilon yeri bedeli ile irtifak hakkı karşılığının tahsili istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalı idare vekilince temyiz edilmiştir. Bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Alınan rapor, hüküm kurmaya elverişli değildir.Şöyle ki; 1)Dava konusu taşınmaz mal arsa niteliğindedir. Kamulaştırma Kanunu'nun kıymet takdir esaslarını belirten 11.maddesinin 1.fıkrasının arsalara ilişkin (g) bendi uyarınca arsaların bedelinin değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan ve öncelikle dava konusu taşınmaza yakın yerdeki emsal satışlara göre hesaplanması zorunludur. Bu itibarla, emsal satışların değerlendirme tarihindeki karşılıklarının fiyat artış endekslerinin uygulanması suretiyle tesbiti, bundan sonra emsal ile dava konusu taşınmazın eksik ve üstün yönlerinin neler olduğu ve oranları açıklanmak suretiyle değer biçilmesi gerekir. Tapu Müdürlüğünce dava konusu taşınmazın bulunduğu yerdeki emsal satışlar gönderilerek bilirkişilerce değerlendirme yapılması gerekirken, adı geçen idarenin 18.03.2013 havale tarihli yazısı ile dava konusu taşınmazlara emsal olabilecek satış bedellerine rastlanmadığından Saray'da bulunan dava konusu taşınmazlara ilişkin değerlendirmede Özalp'taki bir emsal satışının esas alınması nedeniyle bilirkişi raporu geçersizdir. Bu durumda taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde resen emsal celbi yoluna gidilmesi ve bu emsallere göre değer biçilmesi için yeniden oluşturulacak bilirkişi kuruluyla keşif yapıldıktan sonra dava konusu taşınmazın değerlendirme tarihi itibariyle; hükme esas alınan bilirkişi raporunda somut emsal kabul edilen taşınmazların ise bilirkişilerce değerlendirmeye esas alınan satış tarihi itibariyle fiili imar uygulaması sonucu oluşan imar parselleri mi, yoksa imar planına dahil olmakla birlikte olduğu gibi bırakılan kadastro parselleri mi olduklarının ilgili Belediye İmar Müdürlüğü ile Tapu Müdürlüğünden sorulup, değerlendirme tarihi olan 2012 yılında, dava konusu taşınmazın bulunduğu bölgede ve hükme esas alınan bilirkişi raporunda emsal kabul edilen taşınmazların, Arsa Metrekare Rayiç Bedeli Takdir Komisyonu tarafından resen belirlenen emlak vergisine esas olan m2 değerlerinin, ilgili Belediye Başkanlığı Emlak Vergi Dairesinden araştırılıp, vergi değerleri de karşılaştırılmak suretiyle değer biçilip, alınacak bilirkişi raporuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi, 2)Dava konusu parsellerin geometrik durumu, yüzölçümü ve enerji nakil hattının güzergahı dikkate alınarak irtifak hakkı nedeniyle değer düşüklüğünün taşınmazların tüm değerinin 2226 parsel sayılı taşınmazda % 10, 2232 parsel sayılı taşınmazda % 29, 101 ada 10 parsel sayılı taşınmazda %18 , 101 ada 9 parsel sayılı taşınmazda % 18, 101 ada 1 parsel sayıl taşınmazda % 18 ve 2266 parsel sayılı taşınmazda % 3 oranında olacağı gözetilmeden, daha yüksek oranda değer düşüklüğü tespit eden rapora göre fazlaya hükmedilmesi, Doğru görülmemiştir. Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle HUMK'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine ve temyize başvurma harcının Hazineye irad kaydedilmesine, 22.06.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.