Yargıtay 12. Hukuk Dairesi · E. 2015/25973 · K. 2016/2435

12. Hukuk Dairesi         2015/25973 E.  ,  2016/2435 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Asliye Hukuk Mahkemesi Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi .... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü: Alacaklı tarafından borçlu ... Belediye Başkanlığı hakkında icra takibine başlandığı, ... tarafından haciz konulan araçların belediyelerine devredildiği ve fiilen kamu hizmetinde kullanıldığı ileri sürülerek ... Plakalı araç üzerindeki haczin kaldırılmasının talep edildiği, mahkemece şikayetin reddine karar verildiği anlaşılmıştır. 5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun 6552 Sayılı yasa ile getirilen değişiklikten önceki 15/son maddesinde; "Belediyenin kamu hizmetinde fiilen kullanılan malları ile belediye tarafından tahsil edilen vergi, resim ve harç gelirleri haczedilemez" düzenlemesine yer verilmiştir. Bu maddeye göre belediyenin haczedilmezlik şikayetinin kabul edilebilmesi için mahcuzların kamu hizmetinde fiilen kullanılması zorunludur. Asıl olan, alacaklının alacağına kavuşmasını sağlamak olduğundan, kural olarak borçluların tüm mallarının haczi mümkündür. Bir malın haczedilememesi için yasal bir düzenlemenin bulunması zorunludur. Haczedilmezlik istisnai bir durum olduğundan, bu yöndeki düzenlemelerin de dar yorumlanması gerekir. Buna göre, 5393 Sayılı Belediye Kanunu'nun 15/son maddesinin de dar yorumlanması gerekip, maddede açıkça haczedilmezlik için "fiilen kamu hizmetinde kullanılma" koşulunun kabul edilmesi karşısında, belediyeye ait bir malın haczedilmezliği ancak fiili durumunun tespiti ile belirlenmelidir. Buna göre borçlu belediyeye ait taşınır ya da taşınmaz bir malın haczedilmezliği için o malın fiilen kamu hizmetinde kullanılmasının gerektiği tartışmasız olup, bir malın fiilen kamu hizmetinde kullanıldığının kabulü için ise, o malın kamu hizmetinin yürütülebilmesi amacına uygun bulunması gerekir. Niteliği gereği belediyenin servis aracı, itfaiye aracı gibi araçlar ile fiilen kamu hizmetine tahsisli araçların haczi mümkün değildir. Kamuya tahsis kararı haczedilmezlik şikayetinde gözönüne alınacak bir husus olmadığından mahkemece yapılacak iş haczedilen aracın fiilen kamu hizmetinde kullanılıp kullanılmadığını tespit ederek oluşacak sonuca göre hüküm kurmaktan ibarettir. Somut olayda, mahkemece, belediye meclis kararına göre başkanlık makam aracı olarak kamuya tahsis edildiğinden bahisle ... Palaklı aracın haczedilemeyeceği iddia edilmiş ise de; yukarıda açıklandığı üzere belediye meclisinin bu yönde aldığı karar bağlayıcı nitelikte değildir. Bununla birlikte, mahkemenin, yalnızca Belediyece alınmış tahsis kararına istinaden aracın kamu yararına tahsis edilmiş sayılamayacağı yönündeki kanaati, araç üzerinde her hangi bir inceleme yapılmaması, somut verilere dayanılmaması nedeni ile eksiktir. O halde mahkemece, haczedilen aracın trafik kayıtları getirtilerek araç üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırmak suretiyle hacizli aracın kamu hizmetinin yürütülmesi için uygun ve zorunlu olup olmadığı ve kamu hizmetlerinde fiilen kullanılıp kullanılmadığının tespit edilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile Belediye Meclis kararına istinaden haczedilmezlik şikayetinin reddi isabetsizdir. SONUÇ : Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 27.01.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi. ZA