Yargıtay 22. Hukuk Dairesi · E. 2015/29417 · K. 2017/29523

22. Hukuk Dairesi         2015/29417 E.  ,  2017/29523 K. "İçtihat Metni" DAVA TÜRÜ : ALACAK Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı ve davalılar Sağlık Bakanlığı ile ... Hizm. İnş. Gıda Ltd. Şti. vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü: Y A R G I T A Y K A R A R I Davacı İsteminin Özeti Davacı vekili, davacının 06.11.1993-08.04.2013 tarihleri arasında ... Devlet Hastanesinde değişen alt işverenler bünyesinde temizlik görevlisi olarak çalıştığını, şirketlerin değiştiğini ancak işyerinin hiç değişmediğini, davacının alacaklarından davalı Sağlık Bakanlığı ile diğer davalı son alt işverenin birlikte sorumlu olduklarını ileri sürerek, kıdem tazminatı, ulusal bayram, dini bayram ve genel tatil ücreti, yıllık izin ücretleri alacaklarının davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı Cevabının Özeti: Davalı Sağlık Bakanlığı vekili, davalı Bakanlığa husumet yöneltilemeyeceğini, davacı ile Bakanlık arasında herhangi bir iş sözleşmesi bulunmadığını, Bakanlık tarafından ihale edilen genel temizlik işlerinin işi üstlenen şirketler tarafından yürütüldüğünü, davacı açısından İdarenin işveren sıfatı bulunmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Davalı ... Tem. Mal. Gıda Tur. Ltd. Şti. vekili, davalı şirketin 01.01.2012 tarihinden, Devlet İhale Kanunu gereğince asıl işveren olan Sağlık Bakanlığına bağlı ... Devlet Hastanesinde genel hizmet işi yaptığını, 01.01.2012 tarihinden önceki dönemlere ait alacaklardan sorumlu olmadığını, dava konusu alacaklardan asıl işveren olan davalı Sağlık Bakanlığının sorumluluğunun bulunduğunu, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, işyerinde kart basma usulü olması ve vardiyalı çalışma yapılması nedeniyle fazla çalışmanın söz konusu olmadığını, ileri sürerek davanın reddini savunmuştur. Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Temyiz Başvurusu: Kararı, davacı vekili ile davalılar Sağlık Bakanlığı ve ... Hizm. İnş. Ltd. Şti. vekilleri temyiz etmiştir. Gerekçe: 1-Mahkeme kararında yazılacak hususlar 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297. maddesinde belirtilmiştir. Maddeye göre, hüküm sonucu kısmında gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, isteklerin her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların sıra numarası altında açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerekir. Öte yandan, kanunun aradığı anlamda oluşturulacak kısa ve gerekçeli kararın hüküm fıkralarının, açık, anlaşılır, çelişkisiz ve uygulanabilir olması gerekmekle birlikte, kararın gerekçesinin de, sonucu ile tam bir uyum içinde, o davaya konu maddi olguların mahkemece nasıl nitelendirildiğini, kurulan hükmün hangi sebeplere ve hukuksal düzenlemelere dayandırıldığını ortaya koyacak, kısaca maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağlantıyı gösterecek nitelikte olması gerekir. Zira tarafların o dava yönünden, hukuk düzenince hangi sebeple haklı veya haksız görüldüklerini anlayıp değerlendirebilmeleri ve Yargıtayın hukuka uygunluk denetimini yapabilmesi için, ortada, usulüne uygun şekilde oluşturulmuş, hükmün hangi nedenle o içerik ve kapsamda verildiğini ayrıntılarıyla gösteren, ifadeleri özenle seçilmiş ve kuşkuya yer vermeyecek açıklıktaki bir gerekçe bölümünün ve buna uyumlu hüküm fıkralarının bulunması zorunludur. Kısa karar ile gerekçeli karar çelişkisi, Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 10/04/1992 tarihli ve 1991/7 esas, 1992/4 karar sayılı ilamı gereğince bozma sebebidir. Somut olayda, kısa kararda, kıdem tazminatı, yıllık izin, ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ‘davalıdan tahsiline’ dair hüküm kurulmuş, gerekçeli kararın gerekçe bölümünde her ne kadar hüküm bölümünde belirtilen 1,2 ve 3 nolu bentlerde kıdem tazminatı yıllık izin ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının tahsili konusunda ‘davalıdan tahsiline’ ilişkin duruşma zaptı oluşturulmuş ise de, bunun sehven yapılan yazım hatası olduğu ifade edilerek, belirtilen alacak kalemlerinin “davalılar ve dahili davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur” şeklinde açıklama yapılmış, ancak gerekçeli kararın hüküm bölümünde aynı şekilde “davalıdan tahsiline” ifadesi korunmuştur. Böylece kısa karar, gerekçeli karar ve hüküm fıkrası arasında çelişki yaratılmıştır. Mahkemece verilen karar 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297. maddesine aykırı olup, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir. 2-Davalılar Sağlık Bakanlığı ve ... Ltd. Şti. yönünden ret sebebi tek iken, davalılar vekilleri lehine ayrı ayrı 1.500’er TL vekalet ücreti hükmedilmesi hatalıdır. Kaldı ki, davacı dava dilekçesinin sonuç bölümünde “kıdem tazminatı ihbar tazminatı fazla çalışma ücreti ulusal bayram dini bayram ve genel tatil ücreti yıllık izin ücreti karşılığı şimdilik 14.000,00 TL’lik kısmının tahsilini” talep etmesine rağmen; dilekçesinin konu kısmında talebini “10.000 TL kıdem tazminatı, 1.000 TL ulusal dini ve genel tatil günü ücreti, 1.000 TL yıllık izin ücreti” olarak ifade etmiş olup, dava değeri olarak 12.000,00 TL üzerinden harç yatırmıştır. Şu halde, her ne kadar gerekçeli kararda, diğer talepler yönünden davanın reddine karar verilerek davalılar lehine vekalet ücretine hükmedilmiş ise de, esasen bu alacaklar ile ilgili olarak usulüne uygun açılmış bir dava bulunmamaktadır. Bu sebeple, kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti dışındaki alacaklar yönünden davanın reddine karar verilmesi hatalı olduğu gibi, bu ret kararı nedeniyle davalılar vekilleri lehine vekalet ücretine hükmedilmesi de isabetli olmamıştır. 3-492 sayılı Harçlar Kanunu’nun 13. maddesine göre, Sağlık Bakanlığı harçtan muaf olup, bu husus gözetilmeden davalı Sağlık Bakanlığı’nın harçlardan müştereken ve müteselsilen sorumluluğuna dair hüküm kurulması hatalı olmuştur. Sonuç: Temyiz olunan hükmün yukarıda açıklanan sebeplerden BOZULMASINA, Sağlık Bakanlığı harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 19/12/2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi.