Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2015/509 · K. 2017/2590

8. Hukuk Dairesi         2015/509 E.  ,  2017/2590 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi DAVA TÜRÜ : Muhdesat Aidiyetinin Tespiti Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup hükmün davalı ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü. KARAR Davacı vekili, ortaklığın giderilmesi davasına konu 1301 parsel sayılı taşınmazdaki bir kısım muhdesatların vekil edeni tarafından yapıldığını açıklayarak, söz konusu muhdesatların vekil edenine ait olduğunun tesptine karar verilmesini istemiştir. Davalılardan ..., davanın reddini savunmuştur. Diğer davalılar, davacının iddilarını kabul ettiklerini beyan etmişlerdir. Mahkemece; davanın kısmen kabulü ile 06/05/2014 tarihli fen bilirkişisi raporunun ekinde yer alan krokide yeni ahır olarak belirtilen bina ile eski ahır önündeki kuruluğun, taşınmaz üzerindeki seranın ve ziraat bilirkişisi raporunda belirtilen 3 adet incir, 1 adet zeytin, 2 adet hurma, 1 adet elma, 2 adet ceviz, 1 adet dut, 4 adet erik, 2 adet fındık ağacı olan muhtesatların mülkiyetlerinin davacı ... adına olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmesi üzerine, hüküm davalılardan ... tarafından temyiz edilmiştir. 1- Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek davanın kısmen kabulüne karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre, davalılardan ...'un (2) nolu bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2) Dava muhdesatın tespiti isteğine ilişkindir. Bir şeye malik olan kimse, o şeyin bütünleyici parçalarına da malik olur (4721 s.lı TMK 684/1 m). Arazi üzerindeki mülkiyet, kullanılmasında yarar olduğu ölçüde, üstündeki hava ve altındaki arz katmanlarını kapsar. Bu mülkiyet kapsamına, yasal sınırlamalar saklı kalmak üzere yapılar, bitkiler ve kaynaklar da girer (TMK 718 m). 22.12.1995 tarih ve 1/3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da vurgulandığı gibi Eşya Hukukunda, muhdesattan, bir arazi üzerinde yapı ve tesisler ile bağ ve bahçe şeklinde dikilen ağaçları anlamak gerekir. Muhdesat, sahibine arazi mülkiyetinden ayrı, bağımsız bir mülkiyet veya sınırlı bir ayni hak bahşetmez. Muhdesat sahibinin hakkı, sadece şahsi bir haktır (TMK 722, 724, 729 m.ler). Taşınmaz üzerindeki bina, ağaç gibi bütünleyici parça niteliğindeki muhdesatların taşınmazın arzından ayrı bir mülkiyetinin varlığından söz edilemez. Açıklanan ilke ve esaslara göre, kural olarak muhdesatın arz malikinden başkasına aidiyetinin tespiti istenemez. Ne var ki; çoğun içinde azda vardır kuralı gereğince, muhdesatın mülkiyetinin aidiyetinin tespiti isteğinin, muhdesatı meydana getirenin tespitini de kapsadığı kabul edilmelidir. Muhdesatın aidiyeti isteğiyle açılan bu tür davalarda, güncel hukuki yararın mevcut olması ve iddianın kanıtlanması durumunda muhdesatın davacı tarafça meydana getirildiğinin tespitine karar verilmesi gerekir. Somut olayda; dosyanın içeriğine, toplanan delillere göre dava konusu muhdesatların davacı tarafından meydana getirildiği sabit olmuştur. Mahkemece muhdesatın davacı tarafından meydana getirildiğinin tespitine karar verilmesi gerekirken, muhdesatın aidiyetine karar verilmesi doğru değildir. Ne var ki bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hükmün 1086 sayılı HUMK'nun 438/7. maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde düzeltilerek onanması yoluna gidilmiştir. SONUÇ: Temyiz edilen kararın yukarıda (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle, hüküm fıkrası (1) nolu bentteki "...... adına olduğunun tespitine ..." ibaresinin hükümden çıkartılarak yerine "... ... tarafından meydana getirildiğinin tespitine..." ibaresinin yazılmasına, Yerel Mahkeme hükmünün 6100 sayılı HMK'nun geçici 3. maddesi yollaması ile HMK'nun 304. maddesi (1086 sayılı HUMK'un 438/7. fıkrası) gereğince DÜZELTİLMİŞ BU ŞEKLİ İLE ONANMASINA, davalılardan ...’un sair temyiz itirazlarının yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle reddine, taraflarca HUMK'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay Daire ilamının tebliğinden itibaren ilama karşı 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine, peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, 27/02/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.