Yargıtay 18. Hukuk Dairesi · E. 2015/9566 · K. 2015/12904

18. Hukuk Dairesi         2015/9566 E.  ,  2015/12904 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi DAVACILAR : ... vd. Vek.Av.... Dava dilekçesinde,...parselin kamulaştırmasız el atma nedenine dayalı olarak taşınmaz bedelinin faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece, yargı yolu bakımından mahkemenin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş, hüküm davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir. Y A R G I T A Y K A R A R I Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Mahkemece bozma ilamına uyulmuş ise de gereği yerine getirilmemiştir. Şöyle ki; Dairemizin 07.10.2013 gün ve 2013/8105 Esas-2013/12947 Karar sayılı ilamıyla, dava konusu taşınmaza el atma tarihi tespit edilerek, bu tarihteki niteliği (arsa-arazi) dikkate alınarak Kamulaştırma Yasasının değer tespitine ilişkin hükümlerine göre dava tarihindeki değerinin belirlenmesi gerektiği belirtilerek taşınmazın niteliğinin denetlemeye elverişli şekilde belirlenmeden arsa olarak kabul edilerek soyut ifadelerle değer biçen rapora göre eksik incelemeyle karar verilmesinin doğru olmadığından bahisle bozma yapılmış, mahkemece bozma ilamına uyulmuşsada mahallinde yeniden yapılan keşif sonucunda dava konusu taşınmaza fiili el atmanın sözkonusu olmadığı uyuşmazlığın idari yargı yerinde çözümlenmesi gerektiği gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir. Dosyanın incelenmesinde; dava konusu taşınmaza tören alanı olarak el atıldığı, ancak hangi tarihte fiilen el atıldığı ve el atma tarihindeki niteliğinin tespit edilmediği anlaşılmaktadır. Bu durumda öncelikle taşınmaza el atma tarihi kesin olarak tespit edilip (idarenin resmi belgeleri, tarafların beyanları, tanık anlatımları vs. tüm delillerle) taşınmazın el atma tarihinde kesinleşmiş 1/1000 ölçekli uygulama imar planı içinde bulunup bulunmadığının, bu tarih itibariyle kesinleşmiş imar planı içinde olmadığının anlaşılması halinde belediye veya mücavir alan sınırları içinde olmakla beraber belediye ve altyapı hizmetlerinden (yol, su, elektrik, çöp toplama, kanalizasyon, aydınlatma vd. gibi) yararlanıp yararlanmadığının, özellikle etrafının meskûn olup olmadığının, taşınmaz belediye nazım imar planı içinde ise Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 17.04.1998 gün ve 1996/3-1998/1 sayılı kararı ./.. 2015/9566-12904 -2- uyarınca bu plan kapsamına alındığı tarih ve plandaki konumunun, hangi amaçla plan kapsamına alındığının, yerleşim merkezlerine uzaklığının, altyapı hizmetlerinden yararlanma ve ulaşım olanaklarının, kullanma biçimi itibariyle iskan amacına yönelik yapılaşma olasılıklarının belediye başkanlığından araştırılarak, bu konuda taraflara delillerini ibraz etmek üzere süre verildikten sonra, mahallinde yapılacak keşif sonucunda, taşınmaz arsa vasfında ise mahkemece tarafların vereceği ya da re'sen getirtilecek uygun emsallerin 11. maddenin (d) bendinde öngörülen vergiye esas olmak üzere ilgili belediyelerce bulundukları cadde veya sokak için değerlendirme tarihindeki asgari m² değerleri getirtilip, dava konusu taşınmazın değerlendirme, emsal taşınmazların ise değerlendirmeye esas alınan satış tarihleri itibarıyla imar düzenlemesi sonucu meydana gelen imar parselleri olup olmadıkları da belediye imar müdürlüğü ve tapu müdürlüklerinden araştırılıp bu emsallere göre ve ayrıntılı olarak karşılaştırma yapan rapor alınarak oluşacak duruma göre, arazi vasfında ise gelir metodu esas alınarak dava tarihindeki değerinin tespiti için alınacak bilirkişi kurulu raporuna göre hüküm kurulması gerekirken mahkemenin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir. Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 16.09.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.