Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2016/16906 · K. 2019/1953

10. Hukuk Dairesi         2016/16906 E.  ,  2019/1953 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi :İş Mahkemesi Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalılar ve feri müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Dosya içindeki kayıt ve belgelerden; davacı, 31.12.2005-31.12.2010 tarihleri arasında davalı ..., 01.01.2011-11.07.2014 tarihleri arasında ise davalı ... yanında çalıştığının tespitini talep etmiş olup, Mahkemece davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmış ise de, söz konusu hüküm eksik araştırma ve incelemeye dayalıdır. Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun'un Geçici 7/1. maddesi atfı ile 506 sayılı Kanun'un 79/10. ve 5510 sayılı Kanun'un 86. maddesi olup, anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır. Yukarıda anlatılanlar nazarında Kurumca düzenlenen yerel denetim tutanağı içeriğine göre 11.07.2013-11.07.2014 tarihleri arasındaki döneme yönelik Mahkeme kabulünde bir isabetsizlik bulunmamıştır. 11.07.2013 tarihinden önceki uyuşmazlık konusu döneme yönelik olarak ise; çalışmanın geçtiği iddia edilen işyerinden bildirimi bulunan bordrolu tanıkların yeteri kadarının beyanlarına başvurulmalı, ilgili işyerinin hangi tarihten itibaren faal olduğu ile çalışma ruhsatı alıp almadığı araştırılmalı, vergi kayıtları ve zabıta tutanakları getirtilip incelenmeli, yapılan sigortalı bildirim ile işyerinin faaliyeti ve kapsamı karşılaştırılmalı, özellikle çalışmanın geçtiği iddia edilen işyerine komşu işyeri bordrolu tanıkları tespit edilip beyanlarına başvurulmalı, varsa savcılık soruşturması ve devamında ceza dosyası irdelenmeli, böylelikle uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir. Mahkemece, açıklanan maddi ve hukuki ilkeler gözetilmeksizin eksik araştırma ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davalılar ve feri müdahil Kurum vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan alınmasına, 05.03.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.