Yargıtay 13. Hukuk Dairesi · E. 2016/2031 · K. 2018/8150

13. Hukuk Dairesi         2016/2031 E.  ,  2018/8150 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi Taraflar arasındaki menfi tespit-istirdat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacılar avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü. KARAR Davacılar, davalı şirketten traktör satın aldıklarını, karşılığında kendilerine ait traktörü takas ettiklerini, aynı zamanda da bedelin bir kısmını kredi çekerek ödediklerini, aralarında yaptıkları sözleşmeye göre takas edilen traktör 40.000,00 TL kabul edildiğinden yaptıkları ödemenin 20.000,00 TL fazla olduğunu, bu nedenle şirketin bu tutarı makbuzla iade ettiğini, ancak davalı ile aynı nitelikte fakat farklı tarihlerde iki adet sözleşme imzaladıklarını, bu sözleşmenin ekinde de boş kambiyo senedinin bulunduğunu, davalı yanın kötüniyetle senedi doldurup icra takibine verdiğini, oysa ki gerçekte alacak verecek bulunmadığını iddia ederek hakkında yürütülen icra takibinde borçlu olmadığının tespiti ile %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini istemiştir. Davalı, davanın reddini dilemiştir. Mahkemece, ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar tarafından temyiz edilmiştir. 1-Dava, traktör satışından kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkindir. Dava tarihinde yürürlükte olan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/3 fıkrası uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesi ile Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, mahkemece, tarafların tacir olup olmadığı, aralarındaki traktör alış verişinin ticari işletmelerini ilgilendirip ilgilendirmediği ya da davanın mutlak ticari davalardan olup olmadığı hususu üzerinde durularak görevin belirlenmesi gerekir. Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. O halde, mahkemece, davaya konu traktör satışının taraflarca tacir sıfatı ile yapılıp yapılmadığı, bu işin ticari işletmelerinin ilgilendirip ilgilendirmediği ya da davanın mutlak ticari davalar arasında yer alıp almadığı belirlenmeli ve sonucuna göre karar verilmelidir. Yukarıda belirlenen ilkeler ışığında mahkemece, davaya bakma görevi eğer Ticaret Mahkemelerine ait ise işin esasına girilmeli, aksi halde davaya bakma görevinin Asliye Hukuk mahkemelerine ait olduğu gözetilerek bir karar verilmesi gerekirken, hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. 2-Bozma nedenine göre davacıların sair temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir. SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, ikinci bentte açıklanan nedenlerle davacıların sair temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada yer olmadığına, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, HUMK’nun 440/III-1 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 19/09/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.