Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2016/4022 · K. 2016/14440

21. Hukuk Dairesi         2016/4022 E.  ,  2016/14440 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle, davalılardan ... ... ... Yatırım İnş.İşl.A.Ş. ve ... Havalimanları Holding A.Ş. aleyhine açılan davanın feragat nedeniyle reddine, 81.232,69 TL maddi ve manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte diğer davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi davacı vekilince duruşmasız, davalılardan ... ... Sistemleri Konst. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilince de duruşmalı olarak talep edilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için .../.../2016 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalılardan ... ... Sistemleri Konst. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili Avukat ... ..., ... ... ... Yatırım İnş.İşl.A.Ş. vekili Avukat ... ... ile karşı taraf vekili ... geldiler. Diğer davalı adına gelen olmadı. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. K A R A R ...Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre; davacının tüm, davalı ....'nin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine, ...Dava, zararlandırıcı sigorta olayı sonucu sürekli iş göremezliğe uğrayan sigortalının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece, ... Havalimanları Holding AŞ. ile ... ... ... Yatırım İnş. ve İşl. AŞ açısından davanın feragat nedeniyle reddine, maddi tazminat isteminin kabulüne, manevi tazminat isteminin ise kısmen kabulü ile hüküm altına aldığı tazminatların davalı ... ... Sistemleri Konst. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nden tahsiline karar verilmiştir. Dosya kapsamından, yargılamaya konu kaza olayının iş kazası olduğu, sigortalının iş kazası nedeniyle %...,... oranında sürekli iş güçü kaybının doğduğu, bu oranın .../05/2010 tarihli celsede davacı tarafça kabul edildiği, kazanın oluşumunda %40 oranında davalı ... ... Sistemleri Konst. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin, %40 oranında ... ... ... Yatırım İnş. ve İşl. AŞ'nin, %... oranında ise davacının kusurunun bulunduğu, hükme esas alınan bilirkişi hesap raporunda davacının yurt dışında çalıştığı süre içerisinde aldığı ve asgari ücretin yaklaşık ...... katı olan ücret esas alınarak neticeye varıldığı, davacının hükme esas alınmayan 07/.../2010 tarihli hesap raporuna karşı 02/.../2010 tarihli celsede beyanda bulunurken ek rapora gerek olmadığını beyan ederek 07/.../2010 tarihli hesap raporunda belirlenen zarar tutarını kabul ettiği, dosya kapsamındaki bordrolara göre davacının olay tarihinde yurtiçinde aldığı ücretin ise asgari ücretin ...57 katı olduğu anlaşılmaktadır. ...İş kazalarından kaynaklanan maddi tazminat davalarında, davacıların zararı sigortalının gerçek net ücreti üzerinden yapılacak bilirkişi hesabı ile belirlenir. Maddi tazminat davalarına doğrudan etkisi dikkate alındığında ücretin belirlenmesi bir ön sorundur. İşverenin ödediği ücrete dair usulünce düzenlenmiş ücret bordroları var ve bu bordrolardan işçinin yaptığı işin niteliğine, tecrübesine göre uygun bir ücretin kendisine ödendiği anlaşılıyor ise bu bordroya dayalı olarak hesaplama yapmak gerekir. Bir işçinin yurt içinde aynı işi yapması halinde yurt dışındaki aynı işi yaparken aldığı ücretin aynı ücret olabileceğinin kabulü hayatın olağan akışına aykırıdır. Öte yandan, Birden çok kimsenin birlikte neden oldukları zarardan sorumluluklarını düzenleyen 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun 50. maddesi ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 60. maddesi(tam dayanışmalı sorumluluk) ya da birden çok kimsenin değişik nedenlerle meydana getirdikleri aynı zarardan sorumluluklarını düzenleyen Borçlar Kanunu’nun 51. maddesi ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 60. maddeleri(eksik dayanışmalı sorumluluk) uyarınca davacı, zararının tümünü müteselsil sorumlulardan biri aleyhine açacağı bir dava ile isteyebileceği gibi, sorumluların hepsi aleyhine açacağı tek bir dava ile de talep edebilir. Teselsül, ister yasadan, ister sözleşmeden doğmuş olsun, bu kuraldan yararlanmak için, zarara uğrayanın, daha geniş bir deyimle alacaklının talebi gereklidir. 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 147/2. ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 168/2. maddelerinde diğerlerinin zararına olarak müteselsil borçlulardan birinin veya birkaçının durumunu iyileştiren alacaklının bu eyleminin sonuçlarına katlanacağı düzenlenilmiştir. Somut olayda kazalı işçinin yurt dışında aldığı ücret belli olup net asgari ücretin ...... katıdır. Yurda dönüp de aynı işi yapması halinde ise yine aynı ücreti alacağının varsayılması doğru değildir. Bu nedenle davacının yurt içi ve yurt dışı ücretlerinin aynı olduğu kabulüne göre hesaplamanın yapıldığı bilirkişi raporunun hükme esas alınması da hatalı olmuştur. Bunun yanında hükme esas kusur raporunda, kazanın oluşumunda %40 oranında davalı ... ... Sistemleri Konst. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin, %40 oranında ... ... ... Yatırım İnş. ve İşl. AŞ'nin, %... oranında ise davacının kusurlu olduklarının belirtildiği, davacı vekilinin .../.../2014 tarihli duruşmada davalılar ... Havalimanları Holding AŞ. ile ... ... ... Yatırım İnş. ve İşl. AŞ açısından davadan feragat ettiklerini beyan ettiği, hükme esas bilirkişi hesap raporunda maddi zararın ortak kusur indirimi yapılmaksızın hesaplandığı anlaşılmaktadır. Yapılacak iş, davacı sigortalının yurt dışında çalıştığı dönem bakımından kazalandığı işin muhtemel bitme süresi de gözetilerek yurt dışında aldığı, asgari ücretin ...... katına denk gelen ücretine göre, sonrası dönem yani yurt dışındaki işinin bitip yurda döndükten sonraki dönem bakımından ise bordrolarda yeralan ücretine göre, yukarıda belirtilen açıklamalar doğrultusunda davalı ... ... Sistemleri Konst. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin, hakkında davadan feragat edilen davalı ... ... ... Yatırım İnş. ve İşl. AŞ'nin kusurundan sorumlu tutulamayacağını, davacının %...,... sürekli işgöremezlik oranına yönelik .../05/2010 tarihli celsedeki kabulünü dikkate alan yeni bir hesap raporu almak, yine davacının 07/.../2010 tarihli hesap raporunda belirlenen zarar tutarına yönelik 02/.../2010 tarihli celsedeki beyanını göz önüne alıp usuli kazanılmış hakları gözeterek, tüm delilleri bir arada değerlendirip neticesine göre bir karar vermekten ibarettir. 4-Gerek mülga BK’nun 47 ve gerekse yürürlükteki 6098 sayılı TBK’nun 56. maddesinde hakimin bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi zarar adı ile ödenmesine karar verebileceği öngörülmüştür. Hakimin manevi zarar adı ile zarar görene verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin -Duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. ....06.1966 günlü ve ......sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Manevi tazminatın tutarını belirleme görevi hakimin takdirine bırakılmış ise de hükmedilen tutarın uğranılan manevi zararla orantılı, duyulan üzüntüyü hafifletici olması gerekir. Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları tarafların sosyal ve ekonomik durumları paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu olayın ağırlığı olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, bunun yanında olayın işverenin işçi sağlığı ve güvenliği önlemlerini yeterince alınmamasından kaynaklandığı da gözetilerek gelişen hukuktaki yaklaşıma da uygun olarak tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. ( HGK ....6.2004, .../291-370) Bu ilkeler gözetildiğinde, davacı yararına hükmedilen 40.000,00 TL manevi tazminat fazladır. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı ....'nin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ:Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, Davalılardan ... ... Sistemleri Konst. San. ve Tic. Ltd. Şti. yararına takdir edilen ...350.00TL duruşma Avukatlık parasının karşı tarafa yükletilmesine, temyiz harcının istek halinde davalılardan ....ne iadesine, aşağıda yazılı temyiz harcının davacıya yükletilmesine, .../.../2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.