Yargıtay 23. Hukuk Dairesi · E. 2016/4912 · K. 2019/1367

23. Hukuk Dairesi         2016/4912 E.  ,  2019/1367 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki tapu iptali, muhdesat aidiyetinin tespiti davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın davalı ... yönünden reddine diğer davalılar yönünden görevsizlik kararı verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili ile asli müdahiller vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. - K A R A R - Davacılar vekili, arsa sahibi müvekkilleri ile yüklenici olan müteahhitler ..., ..., ... ve ... ile arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi yapıldığını, binanın yüklenicilerden kaba inşaat olarak alındığını ve arsa sahipleri tarafından tamamlandığını, fiili olarak taksim edilip kullanılmaya başlandığını, davalı ...'ün ... yıl sonra diğer davalılardan hisse almasının iyi niyetli olmadığını ve zaten bu hissenin bir karşılığı olmayan atıl hisse olduğunu, diğer davalılar ..., ... ve ... adına kayıtlı hisselerinde atıl hisseler olup karşılığı olmadığını, davalı ...'ın ise açılan ortaklığın giderilmesi davasında hakkı olmadığını ikrar ettiğini ileri sürerek davalılar adına kayıtlı hisselerin tapu iptali ve tescilini talep ve dava etmiştir. ... ve ... müdahil davacı iddialarının doğru olduğunu iddia ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmişlerdir. Davalı ..., müvekkilinin davaya konu taşınmazı ....07.2008 tarihinde ...'dan satın aldığını savunarak davanın reddini istemiştir. Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre dava konusu taşınmazın arsa vasfında paylı mülkiyete tabi olduğu dolayısı ile paya tekabül eden bağımsız bölüm olmadığı, tapu iptali ve tescil talebinin hukuki olmadığı gerekçesi ile davalı ...'e yönelik davanın reddine, diğer davalılar yönünden ise taraflar arasındaki uyuşmazlığın 4077 Sayılı Kanun kapsamında kaldığı ve tüketici mahkemlerinin görevli olduğu gerekçesi ile mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir. Karar, davacılar vekili ve müdahiller vekili tarafından temyiz edilmiştir. ...) Dava, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir. ....05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 Sayılı Kanun'un .... maddesi (L) bendinde gerçek veya tüzel kişilerle tüketiciler arasında kurulan eser sözleşmelerini tüketici işlemi kapsamına almıştır. Kanunun 73/.... maddesi ise tüketici işlemlerinden doğan davalarda tüketici mahkemelerinin görevli olduğu belirlenmiştir. 6502 Sayılı Kanun'un .... maddesi gerekçesinde eser sözleşmelerinin kanun kapsamına alınmasına herhangi bir açıklama getirilmemiştir. Ancak kanunun sistematiği nazara alındığında kanunda zikredilen eser sözleşmelerinden kastın; ticari ve mesleki olmayan amaçlarla, salt kişisel ihtiyaçları için kullanma ve tüketme amacıyla gerçek ve tüzel kişi ile tüketici arasında yapılan eser sözleşmeleri olduğu anlaşılmaktadır. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri 818 Sayılı BK.nın 155 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmelerinin kendine özgü bir türüdür. Bu sözleşmelerin bir tarafı arsa sahibi diğer tarafı yüklenicidir. Bu tür sözleşmelerde arsa sahibinin tüketici kanununda .../k maddesindeki tüketici tanımına uymadığı anlaşılmaktadır. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinde arsa sahibi açısından güdülen amaç kullanmak için konut edinmek değil arsasını değerlendirmektir. Bu nedenle arsa sahibinin arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalarken güttüğü saikin 6502 Sayılı Yasa'da tanımlanan tüketicinin saikinden farklı olduğu gözden kaçırılmamalıdır. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerine konu işin üst düzey teknolojiyi gerektirmesi, sözleşme kapsamında taşınmaz satış vaadi ve inşaat sözleşmelerinin de bulunduğu nazara alındığında 6502 Sayılı Kanun'da kanun koyucunun salt kullanma ve tüketme amacına yönelik mutfak, dolap yaptırmak araç tamiri yapmak gibi dar kapsamlı eser sözleşmelerini kastettiği, arsa karşılığı inşaat sözleşmelerinin ise bu kapsamda olmadığının kabulü gerekir. Bu durumda eldeki davada uyuşmazlık 6502 Sayılı Kanun'a göre Tüketici Mahkemelerinde değil genel hükümlere göre çözümlenmesi gerekirken yanılgılı gerekçe ile ... dışında diğer davalılara ilişkin davanın göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir. ...) Davalı ... yönünden verilen red kararına ilişkin temyiz itirazlarına gelince; Kural olarak, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri karşılıklı edimleri içeren, iki tarafa borç yükleyen sözleşmelerdir. Sözleşmenin taraflarından arsa sahibi, sözleşmeye uygun koşullarda arsasını yükleniciye teslim etmek, yüklenici kendisine karşı edimini yerine getirdiğinde de edimi karşılığı yükleniciye bırakılan bağımsız bölümlerin tapusunu ona devretmekle yükümlüdür. Sözleşmenin diğer tarafı olan yüklenicinin bedele, başka bir anlatımla sözleşmede kararlaştırılan tapu payı veya bağımsız bölümlere hak kazanabilmesi için inşaatı sözleşme ve ekleri ile tasdikli proje ve inşaat ruhsatı ile kamu düzeninden olan imar mevzuatı ve bu doğrultuda çıkartılan Deprem Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak tamamlayıp, arsa sahiplerine teslim etmesi gerekir. Arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesi gereğince, arsa sahibi tarafından yükleniciye ya da onun istemiyle üçüncü kişi veya kişilere yapılan taşınmaz ya da taşınmaz payı temliki, inşaatın yapımı için finans sağlanması amacıyla verilen "Avans" niteliğinde olup yüklenici yüklendiği karşı edimini ifa ettiği oranda "Şahsi hak" elde edebilir ve ancak kazandığı şahsi hakkını üçüncü kişilere temlik edebilir. Yüklenici, tüm edimlerini ifa ettiği takdirde ve sözleşmenin de ifa ile sonuçlanması durumunda şahsi hakkı ayni hakka dönüşür. Somut olaya gelince, davacı arsa malikleri inşaatın tamamlandığı ve fiili taksim yapılarak kullanılmaya başlandığını, davalılar adına kayıtlı hisselerin ise atıl olduğunu ileri sürmektedir. Mahkemece yapılan araştırma hüküm kurmaya yeterli görülmemiştir. Bu durumda mahkemece; taraflar arasında yapılan sözleşme uyarınca yükleniciye düşen yerin ve hissenin belirlenmesi, yüklenicinin sattığı bağımsız bölümlerin belirlenmesi, yükleniciye düşüp de .... kişilere devredilen bağımsız bölümlerin kat irtifakı kurulacakmışçasına hisseleri belirlenip sözleşme uyarınca alması gerekenden eksik veya fazla olduğu hususu belirlendikten sonra davayı konu edilen "atıl hisse" olarak nitelendirilen hisselerin oluşma sebebi belirlenerek sonuca gidilmesi gerekir. Mahkemece bu konularda yeterli araştırma yapılmadığı gibi asli müdahillerin talepleri konusunda da olumlu veya olumsuz bir hüküm tesis edilmemesi de doğru görülmemiştir. SONUÇ: Yukarıda (...) ve (...) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle davacılar vekili ve müdahiller vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün, davacılar yararına BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz edenlere iadesine, kararın tebliğinden itibaren ... gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere ....04.2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.