Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2016/5410 · K. 2016/9570

10. Hukuk Dairesi         2016/5410 E.  ,  2016/9570 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi :İş Mahkemesi Dava, ölüm aylığının kesilmesi yönündeki kurum işleminin iptali ile aylığın kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması, istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Hakkında 04/11/2001 tarihinde boşanma kararı verilen davacıya, babası üzerinden hak sahibi kız çocuğu sıfatıyla bağlanan ölüm aylığının, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığının belirlendiği gerekçesiyle kesildiği, davalı Kurumca, davacıya 18.10.2008-18.02.2012 tarihleri arasında yersiz ödenen aylıkların yasal faizleri ile birlikte tahsilinin talep edildiği; mahkemece ... ikamet eden davacı ve eski eşinin aynı tarihte yurda giriş-çıkışının olduğundan bahisle davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır. Davanın yasal dayanağı olan 5510 sayılı Kanunun 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 56. maddesinin 2. fıkrasında, eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıklarının kesileceği, bu kişilere ödenmiş olan tutarların, 96. madde hükümlerine göre geri alınacağı yönünde düzenleme yapılmıştır. Anılan maddeye dayalı açılan bu tür davalarda eylemli olarak birlikte yaşama olgusunun tüm açıklığıyla ve taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu dönem yönünden ortaya konulması önem arz etmektedir. Bu yasal düzenleme ve açıklamalar ışığı altında, öncelikle,...da ikamet eden davacı ve eski eşinin yaz aylarında Türkiye'ye geldiklerinde hangi adreslerde ikamet ettikleri yapılacak araştırma ile tespit edilmeli, tespit edilen adreslerde görev yapmış/yapmakta olan, muhtar ile resen tespit edilecek kişilerden (köy imamı, komşular vb.), kanaat edinmeye yetecek kadarının tanık sıfatıyla bilgi ve görgülerine başvurulmalı, davacı ve eski eşinin ... tabi çalışmalarını gösterir en son tarihli TR-4 belgeleri kurumdan celp edilerek ve tercümesi yaptırılarak, çalışmaları ve adres bilgileri tespit edilmeli, davacının dosya arasında bulunan Alman Rant Sigortasını gösterir TR-4 belgesinde 20/07/2006 – 29/10/2006 tarihleri arasında Schwangerschaft/Mutterschutz adı altında analık gebelik korumasının (doğurmadan 8 hafta ve doğruduktan sonra 8 hafta olan süre) bulunduğu ve tarafların 2001 yılında boşandıkları nazara alındığında, boşanma sonrası gebelik veya doğum olup olmadığı yöntemince araştırılmalı, konsolosluktan gelen cevabi yazıda davacı ...'ın 28329 Bremen Almanya, davacının eski eşi İbrahim Berber'in ise 28319 Bremen Almanya adresinde ikamet ettiğinin belirtildiği nazara alındığında, belirtilen adreslerin aynı konuta ait olup olmadığı usulünce tespit edilmeli, “boşanılan eşle uyuşmazlık konusu dönemde eylemli olarak birlikte yaşama” olgusunun gerçekleşip gerçekleşmediği toplanan kanıtlar ışığı altında yeniden değerlendirilmeli ve elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın reddine karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır S O N U Ç : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 09.06.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.