Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2016/879 · K. 2016/2036

10. Hukuk Dairesi         2016/879 E.  ,  2016/2036 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi :İş Mahkemesi Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, bozma ilâmına uyarak isteğin reddine karar verilmiştir. Hükmün, davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesi olup anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır. Eldeki dosyada, davacı mirasçıları murislerinin 15.03.1975-16.07.2004 tarihleri arasındaki hizmetlerinin tespiti istemli açmış olduğu davada, mahkemece davanın ispatlanamadığından reddine karar verilmiştir. Mahkemece, bozma gerekleri yerine getirilmediği gibi davacının uzun süre sigortasız çalışması da hayatın olağan gereklerine aykırı olduğu açıktır. Mahkemece yapılacak iş, yargılama sırasında dinlenen tanıkların beyanlarından müteveffanın çalıştığı süreler belirlenmeli, gerekirse tekrar dinlenerek çalışması süreleri somutlaştırılmalı, davalının cevap dilekçesinde evinin yapımına 1981 yılında başlandığını söylemesi nedeniyle davalının taşınma ve ikamet etmeye başladığı tarih belirlenmeli, bakımı yapılan hayvanlar için çalışmaların tam ve kısmi zamanlı olup olmadığı araştırılmalı, davacının nerede ikamet ettiği araştırılmalı, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 01.06.2011 gün ve 2011/10-306 Esas – 2011/365 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere 3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanununun 22. maddesi kapsamında hayvanlara ilişkin menşe şehadetnamesi bulunup bulunmadığı saptanarak küçükbaş ve büyükbaş hayvanlara ilişkin istatistiki ve zorunlu periyodik aşılara ilişkin bilgiler Tarım Müdürlüklerinden sorulmalı, hayvanlara yem alımına dair belge olup olmadığı araştırılmalı, Emniyet/Jandarma marifetiyle komşu işyeri tanıkları araştırılarak tespit edilmesi halinde bilgilerine başvurulmalı toplanan tüm kanıtlar birlikte değerlendirildikten sonra, elde edilecek sonuca göre bir karar verilmelidir. Mahkemece açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeksizin eksik araştırma ve inceleme ile yazılı biçimde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, davacılar vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ : Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacılara iadesine, 16.02.2016 günü oybirliği ile karar verildi.