Yargıtay 15. Ceza Dairesi · E. 2017/11538 · K. 2019/9907

15. Ceza Dairesi         2017/11538 E.  ,  2019/9907 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi SUÇ : Nitelikli dolandırıcılık, özel belgede sahtecilik HÜKÜM : Tüm sanıklar hakkında nitelikli dolandırıcılık, özel belgede sahtecilik suçlarından beraat, Nitelikli dolandırıcılığa teşebbüs ve özel belgede sahtecilik suçundan sanıkların beraatine ilişkin hükümler, katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü: 4628 Sayılı Elektrik Piyasası Kanununun geçici 17.m. uyarınca cadde ve sokak aydınlatmalarıyla trafik sinyalizasyonlarına ilişkin tüketim bedellerinin Hazine Müsteşarlığı’nca karşılandığı, özelleştirme kapsamında 30/12/2010 tarihinde Samsun, Ordu, Çorum, Amasya ve Sinop illerinde elektrik dağıtımını kamuya ait .... Elektrik Dağıtım A.Ş.'den ... Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin devraldığı, devirden sonra Samsun, Ordu, Çorum, Amasya ve Sinop illerine ait genel aydınlatma abonelerinin tüketimlerine ilişkin il bazında düzenlenen faturalara ait icmallerin .... Elektrik Dağıtım A.Ş. tarafından TEDAŞ Genel Müdürlüğüne gönderildiği, TEDAŞ Genel Müdürlüğü’nce yapılan kontrolden sonra ödeme talebiyle Hazine Müsteşarlığı’ndan ödenek isteminde bulunulduğu, Hazine Müsteşarlığınca talep edilen miktarın TEDAŞ Genel Müdürlüğü’ne ödendiği, .... Holding’e bağlı ... Elektrik Dağıtım A.Ş. Genel Müdürü sanık ..., Elektrik Piyasası Koordinatörü’nün sanık ..., şirketin Samsun İl Koordinatörü ve Taahakkuk ....’nin sanık ..., Perakende Müdürü’nün sanık ... ..., İl Koordinatörü’nün sanık ..., Amasya ili ...’nin sanık ..., İl Perakende Müdürü’nün sanık ..., İl Koordinatörü’nün sanık ..., Çorum ili faturalama ...’nin sanık ..., İl Perakende Müdürü’nün sanık ..., İl Koordinatörü’nün sanık ..., Ordu ili Faturalama ...’nin sanık ... ... Müdürü’nün sanık ..., İl Koordinatörü’nün sanık ..., Sinop İli’nde Faturalama ...’nin sanık ..., Perakende Müdürü’nün sanık ..., İl Koordinatörü’nün ise sanık ... olduğu, Sanıkların Hazine Müsteşarlığınca genel bütçeden ödenen genel kullanıma yönelik cadde ve sokak aydınlatmalarıyla trafik sinyalizasyonlarına ilişkin genel aydınlatma tüketim faturalarının abone kayıtlarında olup, sahada bulunmayan ve iptal edilen sayaç miktarlarını eklemek, abone kayıtlarında belirtilen sayaç çarpanlarını değiştirmek suretiyle fazla tutar belirlemek, abone kayıtlarında belirtilen son endeksi olduğundan fazla yazmak, genel aydınlatma kapsamına girmeyen sayaç tüketimlerini kısmen ya da tamamen dahil etmek, sayaç numaralarını mükerrer tüketimleri eklemek suretiyle gerçekte olduğundan daha fazla tüketim faturası düzenleyerek bunları tüketim icmali belgeleriyle birlikte TEDAŞ Genel Müdürlüğü Mali İşler ve Finans Yönetimi Daire Başkanlığı vasıtasıyla hazineden tahsil etmeye çalıştıkları, Bu amaçla; 01 Ocak 2011 - 30 Nisan 2011 tarihleri arasında 10.369 adet genel aydınlatma sayacının 91.664.450 kwh tüketimde bulunulduğundan bahisle sanıklar ... ve... tarafından 22.038.038 TL'lik talebi alan Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. (TEDAŞ) Genel Müdürlüğü’nün ödenek talebini alan Hazine Müsteşarlığı’nca önceki dönemlerin yıllık tüketim tutarına yakın 4 aylık tüketim tutarının ve bedelinin talep edildiğinin fark edilmesi üzerine ... Elektrik Dağıtım A.Ş. bünyesindeki illerde sokak, cadde ve genel aydınlatma ile trafik sinyalizasyonlarına ilişkin sayaçların kontrolü için Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. (TEDAŞ) Genel Müdürlüğü’nden talepte bulunulduğu, bu amaçla sahada yapılan denetim ve düzenlenen 28/06/2011 tarihli komisyon raporuyla... Elektrik Dağıtım A.Ş. Genel Müdürlüğünce 3 ayrı icmalle gönderilen faturaların tüketim tutarlarının gerçeğe aykırı olduğu, gerçeğinden çok daha fazla tüketim gösterilerek hazineden fazla ödenek tahsis edilmek istendiğinin belirlendiği, sanıklar ... ve ...'nun itirazına istinaden sahada 2. denetimin yapıldığı, toplam 10.369 sayaç üzerinde yapılan incelemeyle düzenlenen raporda cadde, sokak ve trafik sinyalizasyonlarına ait gerçek genel aydınlatma tüketiminin 2011 Ocak ayında 6.176.298.94 kwh, 2011 yılı Şubat ayında 25.311.805.20 kwh, 2011 yılı Mart ayında 18.950.200.17 kwh ve 2011 yılı Nisan ayında 14.677.138.36 kwh olmak üzere toplam tüketimin 65.115.442 kwh olması gerekirken sanıklar tarafından abone kayıtlarında olup sahada bulunmayan veya iptal edilen 1685 adet, abone kayıtlarında belirtilen sayaç çarpanı ile sahadaki çarpanı farklı olan 1148 adet, abone kayıtlarında belirtilen son endeks ile sahadaki sayacın endeksi farklı olan 2237 adet, abone kayıtlarında sayaç değişikliği belirtilen 383 adet, abone kayıtlarında arızalı sayacı olduğu belirtilen 359 adet, abone kayıtlarında belirtilen ancak dağıtım şirketi tarafından sayaçları iptal edilen 312 adet, abone kayıtlarında belirtilen ancak Aydınlatma Yönetmeliği hükümlerine göre tamamı genel aydınlatma kapsamına girmeyen 63 adet, abone kayıtlarında belirtilen ancak Aydınlatma Yönetmeliği hükümlerine göre kısmen genel aydınlatma kapsamına girmeyen 6 adet, abone kayıtlarında belirtilen ancak Aydınlatma Yönetmeliği hükümlerine göre kısmen genel aydınlatma kapsamına girmeyen ve gücü tespit edilen 1238 adet, sayaç seri numarası mükerrer olan 197 adet abone tespit edildiği ve sonucunda Hazine Müsteşarlığı’na Ocak Nisan 2011 döneminde 26.549.007,33 kwh'lik toplam 6,4 milyon TL haksız fatura gönderildiğinin belirlendiği, TEDAŞ Genel Müdürlüğü’nün 13/12/2011 tarihli cevabi yazılarında 2010 yılına ait cadde ve sokak aydınlatmalarıyla trafik sinyalizasyonlarına ait genel aydınlatma tüketim tutarının 165.009.850 kwh olduğu ve toplam tüketim bedelinin ise 39.982.610 TL olduğunun belirtildiği, aylık ortalama tüketim tutarının 13.750.821 kwh olduğu, geçmiş dönem tüketim tutarlarından oldukça fazlaca talepte bulunulduğunun görüldüğü, sanıklar tarafından sadece 4 aya ilişkin bildirilen tüketim tutarı 91.664.450 kwh, fatura bedelinin de 22.038.038 TL olduğunun yapılan tespiti doğruladığı, bu şekilde sanıkların zincirleme şekilde nitelikli dolandırıcılığa teşebbüs ve özel belgede sahtecilik suçunu işledikleri iddia edilen olayda; 1-Sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...’ın beraat hükümlerine yönelik temyiz incelemesinde; Sanıkların savunmalarında; kıyaslama yapılan 2010 yılı değerlerinin sağlıklı tutulmadığı, özelleştirilmeden önce aydınlatma ve sinyalyizasyona ilişkin trafoların bir çoğunda sayaçların mevcut olmadığını, olan sayaçların bir kısmının ise arızalı veya çalışmadığını, özelleştirmeden sonra ... grubunun söz konusu aydınlatma ve sinyalizasyon tüketimini tespit etmek amacıyla her trafoya ayrı sayaç takıp arızalıları değerlendirdiğini ve buna ilişkin tüketim miktarı aylık bazda dikkatli bir şekilde okunup faturalandırıldığını, 2010 yılındaki verilerin gerçeği yansıtmadığını, tahmini olarak verilen rakamlar olduğunu, dolayısıyla her iki yıl arasındaki tüketim farkının sebebinin bu sebepten kaynaklandığını, ...ile elektrik dağıtım işi özelleşmeden önceki ölçüm yöntemi ve faturalandırma şeklinin aynı olduğu, ancak hazırlanan komisyon raporunda elektrik sayacının ölçtüğü miktara itibar edilmeyip HESTÜK denilen ve EPDK 04.11.2011 tarihli 64353 sayılı yazısı ile yasaklanan varsayımsal hesaplanan miktara göre zarar belirlendiği, faz akımlarından elde edilen tüketim değerlerini sayaç değeri yerine kullanarak belirlenen tüketim miktarını şirketin Bakanlık mühürlü sayaçlarını okuyarak bulduğu tüketim miktarı ile kıyasladığı, raporda belirtilen farkın bundan kaynaklandığı, özelleştirmeden önce kullanılan AboneNet sisteminin, ...'ın faaliyete başlamasından sonra 04/07/2011 tarihinde ....'a aktarıldığı, bu zamana kadar TEDAŞ'ın kontrolü altında bulunduğundan sisteme müdahale etme imkanının bulunmadığı, kaldı ki; EPDK 04.11.2011 tarihli 64353 sayılı TEDAŞ'a yazmış olduğu yazısında "Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğine göre, faz akımlarının ölçülerek faturalamaya esas veri kullanılması mümkün değildir" diyerek yapılan yöntemin yanlış olduğunu ifade ettiğini, bir kısım abonelerin de sahada değişen sayaçlarının Abone.Net sistemine geç işlenmeleri buna neden olduğunu, ayrıca aydınlatma sayaçlarının saha personellerince okunarak, ilgili personellerce endekslerin sisteme işlendiği, tahakkuk biriminin bu işlenen endeksleri toplu olarak faturalandırdığı, bu faturalanan kayıtlara göre icmallerin hazırlandığı, İl yetkililerince imza altına alınarak şirket yönetimine gönderildiğini dolayısıyla üzerlerine atılı suçları işlemediklerini belirtmeleri, sahada yapılan 2. denetim sonucu düzenlenen komisyon raporunda; toplam 10.369 sayaç üzerinde inceleme yapıldığı, cadde, sokak ve trafik sinyalizasyonlarına ait gerçek genel aydınlatma tüketiminin 2011 Ocak ayında 6.176.298.94 kwh, 2011 yılı Şubat ayında 25.311.805.20 kwh, 2011 yılı Mart ayında 18.950.200.17 kwh ve 2011 yılı Nisan ayında 14.677.138.36 kwh olmak üzere toplam tüketimin 65.115.442 kwh olması gerekirken sanıklar tarafından abone kayıtlarında olup sahada bulunmayan veya iptal edilen 1685 adet, abone kayıtlarında belirtilen sayaç çarpanı ile sahadaki çarpanı farklı olan 1148 adet, abone kayıtlarında belirtilen son endeks ile sahadaki sayacın endeksi farklı olan 2237 adet, abone kayıtlarında sayaç değişikliği belirtilen 383 adet, abone kayıtlarında arızalı sayacı olduğu belirtilen 359 adet, abone kayıtlarında belirtilen ancak dağıtım şirketi tarafından sayaçları iptal edilen 312 adet, abone kayıtlarında belirtilen ancak Aydınlatma Yönetmeliği hükümlerine göre tamamı genel aydınlatma kapsamına girmeyen 63 adet, abone kayıtlarında belirtilen ancak Aydınlatma Yönetmeliği hükümlerine göre kısmen genel aydınlatma kapsamına girmeyen 6 adet, abone kayıtlarında belirtilen ancak Aydınlatma Yönetmeliği hükümlerine göre kısmen genel aydınlatma kapsamına girmeyen ve gücü tespit edilen 1238 adet, sayaç seri numarası mükerrer olan 197 adet abone tespit edildiği ve sonucunda Hazine Müsteşarlığı’na Ocak Nisan 2011 döneminde 26.549.007,33 kwh'lik toplam 6,4 milyon TL haksız fatura gönderildiğinin bildirilmiş olması, mahkemece .... Genel Müdürlüğü tarafından, TEDAŞ Genel Müdürlüğü Mali İşler ve Finans Yönetimi Daire Başkanlığı vasıtasıyla Hazine Müsteşarlığı’ndan fatura edilerek ödenmesi talep edilen miktarların harcama esaslı gerçek ölçümler olup olmadığı, başka bir deyişle tahsili talep edilen miktarlar ile TEDAŞ Genel Müdürlüğü arasındaki ölçüm farkının neden kaynaklandığı hususunda bilirkişi incelemesi yaptırılmamış olması karşısında; Gerçeğin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespiti bakımından; saha personellerince aydınlatma sayaçlarının okunarak, ilgili personellerce sisteme işlenen endeksle sonucu hazırlanan faturalar ve bu faturalara dayalı icmallerdeki miktarların, Samsun, Ordu, Sinop, Amasya ve Çorum illerinde harcanan tüketim tutarına uygun olup olmadığı, ... Genel Müdürlüğü tarafından hesaplanıp ödenmesi talep edilen tutar ile TEDAŞ Genel Müdürlüğü tarafından hesaplanan tutar farkının neden kaynaklandığı, hesaplama yöntemlerinin ne olduğu hususlarında bir hesap uzmanı ve iki elektrik mühendisinin de bulunduğu bilirkişi heyetinden, uyuşmazlığı çözmeye yeterli, hüküm kurmaya ve Yargıtay denetimine elverişli rapor alınması, sonucuna göre atılı suçların unsurlarının oluşup oluşmadığının karar yerinde tartışılmasından sonra sanıkların hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hükümlerin tesisi, 2-Sanık ...’ın beraat hükmüne yönelik temyiz incelemesinde; Sanığın hüküm tarihinden sonra 02/05/2015 tarihinde vefat ettiğinin UYAP'tan temin edilen nüfus kaydından anlaşılması karşısında; hakkında açılan kamu davasının 5237 sayılı TCK'nın 64/1. maddesi uyarınca düşürülmesine karar verilip verilmeyeceğinin mahkemesince değerlendirilmesinde zorunluluk bulunması, Bozmayı gerektirmiş, katılan vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, diğer yönleri incelenmeyen hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 14/10/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.