Yargıtay 1. Ceza Dairesi · E. 2017/1631 · K. 2018/4307

1. Ceza Dairesi         2017/1631 E.  ,  2018/4307 K. "İçtihat Metni" (KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİ) Sincan T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda tutuklu bulunan ...'ın, anılan Ceza İnfaz Kurumunda FETÖ soruşturması kapsamında tutuklu olarak bulunanların ziyaret gün ve saatlerini gösterir çizelge ve haftalık telefonla görüşme gün ve saatlerini gösterir çizelgeye göre, Açık ve Kapalı görüşlerde aynı anda dört yetişkin, iki on yaş altında bulunan çocuk ziyaretçi olmak üzere aynı anda en fazla altı ziyaretçinin görüş yapmasının sağlanmasına dair anılan Kapalı Ceza İnfaz Kurumu İdare ve Gözlem Kurulu Başkanlığının 28/07/2016 tarihli ve 2016/4412 sayılı kararına karşı haftada bir kapalı görüş hakkı, ayda bir açık görüş hakkı verilmesi gerektiğinden bahisle yaptığı şikayetin reddine dair .... İnfaz Hakimliğinin 09/02/2017 tarihli ve 2017/574 esas, 2017/565 sayılı kararına karşı yapılan itirazın kısmen kabulüne ve söz konusu kararın kısmen kaldırılmasına, tutuklunun haftada bir kapalı görüş ve en geç iki ayda bir açık görüş imkanından faydalandırılmasına ilişkin .... 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 17/03/2017 tarihli ve 2017/730 değişik iş sayılı kararı ile ilgili olarak; Dosya kapsamına göre; 1- Her ne kadar mercii tarafından, "hükümlü ve tutukluların ziyaret edilmeleri hakkındaki yönetmeliğin 5/1-d maddesinde "...belirtilen yakınları ile haftada bir kez olacak şekilde üçü kapalı, biri açık görüş olmak üzere ayda dört kez görüşme yaptırabileceğinin" düzenlendiği, 18/08/2016 tarihinde Resmi Gazeteyle yönetmeliğin (e) bendi eklendiği, bu düzenlemeye göre belli suçlar bakımından İdare ve Gözlem Kurulu kararıyla açık görüşün iki ayda bir yaptırılabileceğinin belirtildiği, kapalı görüşe ilişkin herhangi bir yeni düzenleme getirilmediği" gerekçesiyle itirazın kısmen kabulü ile tutuklunun haftada bir kapalı görüş ve en geç iki ayda bir açık görüş imkanından faydalandırılmasına karar verilmiş ise de; 4675 sayılı İnfaz Hakimliği Kanununun 4. maddesinde, infaz hakimlerinin görevlerinin; ''1- Hükümlü ve tutukluların ceza infaz kurumları ve tutukevlerine kabul edilmeleri, yerleştirilmeleri, barındırılmaları, ısıtılmaları ve giydirilmeleri, beslenmeleri, temizliklerinin sağlanması, bedensel ve ruhsal sağlıklarının korunması amacıyla muayene ve tedavilerinin yaptırılması, dışarıyla ilişkileri, çalıştırılmaları gibi işlem veya faaliyetlere ilişkin şikâyetleri incelemek ve karara bağlamak, ../.. S/2 2. Hükümlülerin cezalarının infazı, müşahedeye tâbi tutulmaları, açık cezaevlerine ayrılmaları, izin, sevk, nakil ve tahliyeleri; tutukluların sevk ve tahliyeleri gibi işlem veya faaliyetlere ilişkin şikâyetleri incelemek ve karara bağlamak, 3. Hükümlü ve tutuklular hakkında alınan disiplin tedbirleri ve verilen disiplin cezalarının kanun, tüzük veya yönetmelik hükümleri ile genelgelere aykırı olduğu iddiasıyla yapılan şikâyetleri incelemek ve karara bağlamak, 4. Ceza infaz kurumları ve tutukevleri izleme kurullarının kendi yetki alanlarına giren ceza infaz kurumları ve tutukevlerindeki tespitleri ile ilgili olarak düzenleyip intikal ettirdikleri raporları inceleyerek, varsa şikâyet niteliğindeki konular hakkında karar vermek, 5. Kanunlarla verilen diğer görevleri yapmak'' olarak sayıldığı, Mezkur Kanunun İnfaz Hakimliğine şikayet ve usulün düzenlendiği 5. maddesinin ise; ''Ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde hükümlü ve tutuklular hakkında yapılan işlemler veya bunlarla ilgili faaliyetlerin kanun, tüzük ve yönetmelik hükümleri ile genelgelere aykırı olduğu gerekçesiyle bu işlem veya faaliyetlerin öğrenildiği tarihten itibaren onbeş gün, her halde yapıldığı tarihten itibaren otuz gün içinde şikâyet yoluyla infaz hâkimliğine başvurulabilir. Şikâyet, dilekçe ile doğrudan doğruya infaz hâkimliğine yapılabileceği gibi; Cumhuriyet başsavcılığı veya ceza infaz kurumu ve tutukevi müdürlüğü aracılığıyla da yapılabilir. İnfaz hâkimliği dışında yapılan başvurular hemen ve en geç üç gün içinde infaz hâkimliğine gönderilir. Sözlü yapılan şikâyet, tutanağa bağlanır ve bir sureti başvurana verilir. Şikâyet yoluna, kendisi ile ilgili olmak kaydıyla hükümlü veya tutuklu ya da eşi, anası, babası, ayırt etme gücüne sahip çocuğu veya kardeşi, müdafii, kanunî temsilcisi veya ceza infaz kurumu ve tutukevi izleme kurulu başvurabilir. Şikâyet yoluna başvurulması, yapılan işlem veya faaliyetin yerine getirilmesini durdurmaz. Ancak, infaz hâkimi giderilmesi güç veya imkansız sonuçların doğması ve işlem veya faaliyetin açıkça hukuka aykırı olması koşullarının birlikte gerçekleşmesi durumunda işlem veya faaliyetin ertelenmesine veya durdurulmasına karar verebilir. Kanunlarda başka bir yargı merciine bırakılan konulara ilişkin hükümler saklıdır.'', İnfaz Hakimliğince şikayet üzerine verilen kararlar başlıklı 6. maddenin birinci fıkrasının ise ''Şikâyet başvurusu, 5. maddede yazılı sürenin geçmesinden sonra veya infaz hâkimliğinin görev ve yetki alanı dışında kalan bir işlem veya faaliyete karşı ya da başvuru hakkı olmayan kimselerce yapılmışsa infaz hâkimi, başvuru dilekçesini esasa girmeden reddeder; şikâyet başvurusu başka bir yargı merciinin görevi içerisinde ise o mercie gönderir.'' şeklinde olduğu, mevzuat hükümleri hep birlikte değerlendirildiğinde; ../.. S/3 İnfaz Hakimliğinin görevinin ceza infaz kurumunda yer alan tutuklu ve hükümlülere ilişkin cezaevi idaresinin eylem ve işlemlerinin şikayet yolu ile kanun, tüzük, yönetmelik ve genelgeler ile hukukun genel ilkelerine uygunluğunun denetlenilmesine ilişkin olduğu, söz konusu düzenlemenin itirazı inceleyen ağır ceza mahkemesi içinde geçerli olduğu, itiraz kabul edilse dahi itiraz konusu hakkında bir karar verilemeyeceği, idarenin yerine geçerek mahkemece bir karar verilmesinin mümkün bulunmadığı gözetilmeden, itirazın kabulü ve anılan infaz hakimliği kararının iptaline karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde idarenin yerine geçerek karar verilmesinde, 2- 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun "Hükümlüyü Ziyaret" başlıklı 83. maddesinin 3. fıkrasında, görüşlerin, koşul ve sürelerinin Adalet Bakanlığınca hazırlanan yönetmelikle kapalı ve açık olmak üzere iki biçimde yaptırılacağı belirtilmiş, bu maddeye istinaden çıkarılan Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesinde de hükümlü ve tutukluların görüşmelerinin hangi esaslara göre gerçekleştirileceği düzenlenmiş olup, Anılan Yönetmeliğin 5. maddesinin c, d ve e bentlerinde yer alan "c) Görüşler kapalı ve açık olmak üzere iki biçimde yaptırılır. d) Hükümlü ve tutuklular, bu Yönetmelikte belirtilen yakınları ile haftada bir kez olacak şekilde,üçü kapalı biri açık görüş olmak üzere ayda dört kez görüşme yapabilir. E) (Ek:RG-18/8/2016-29805)Kurum mevcudu, güvenliği ve düzeni dikkate alınmak suretiyle 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun İkinci Kitap Dördüncü Kısım Dördüncü, Beşinci, Altıncı ve Yedinci Bölümünde tanımlanan suçlar, 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlardan, hükümlü ve tutuklular için ceza infaz kurumlarındaki açık görüşler idare ve gözlem kurulu kararıyla iki ayda bir yaptırılabilir." şeklindeki düzenlemeye göre, ziyaretlerin açık ve kapalı olarak iki biçimde olacağı, hükümlü ve tutukluların haftada bir kez olacak şekilde, üçü kapalı biri açık görüş olmak üzere ayda dört kez görüşme yapabileceği, ancak kurum mevcudu, güvenliği ve düzeni dikkate alınmak suretiyle açık görüşlerin idare ve gözlem kurulu kararıyla iki ayda bir yaptırılabileceği gibi anılan Yönetmeliğin 10. maddesine göre de kapalı görüşe ait ziyaret günleri ve saatleri ile bir hükümlü ve tutuklunun görüşebileceği ziyaretçi sayısının, kurumun fiziki yapısı ve kapasitesi dikkate alınarak, kurumun tasarrufu altında olduğunun anlaşılması karşısında, hükümlü ve tutuklunun ayda üç kez kapalı görüş hakkının bulunduğu gözetilmeden, haftada bir kapalı görüş imkanı verilerek anılan düzenlemeye aykırı olacak şekilde karar verilmesinde, isabet görülmediğinden bahisle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 05/07/2017 gün ve ../.. S/4 94660652-105-06-4370-2017-Kyb sayılı yazılı istemlerine müsteniden Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının tebliğnamesi ile Dairemize ihbar ve dava evrakı gönderilmekle, incelenerek gereği düşünüldü; TÜRK MİLLETİ ADINA Kanun yararına bozma talebine dayanılarak Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen tebliğnamedeki bozma isteği incelenen dosya kapsamına göre yerinde görüldüğünden, .... 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 17/03/2017 tarihli ve 2017/730 değişik iş sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nun 309. maddesi uyarınca KANUN YARARINA BOZULMASINA, diğer işlemlerin yapılabilmesi için dosyanın Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 23/10/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.