Yargıtay 1. Hukuk Dairesi · E. 2017/4812 · K. 2018/12356

1. Hukuk Dairesi         2017/4812 E.  ,  2018/12356 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ Taraflar arasında görülen ...... iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın açılmamış sayılmasına ilişkin olarak verilen karar davacı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'ın raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü; -KARAR- Dava, ...... iptali ve tescil isteğine ilişkindir. Mahkemece, davacı tarafa keşifte belirlenen değere göre harç ikmali hususunda kesin süre verilerek ihtarat yapılmasına rağmen harcın tamamlanmadığı gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Dosya içeriği ve toplanan delillerden; taşınmazın aynına ilişkin eldeki davanın 20.000,00 TL gösterilmek suretiyle açıldığı, yapılan keşif neticesinde çekişmeli taşınmazın dava tarihi itibariyle harca esas değerinin 299.217,75 TL olarak belirlendiği, mahkemece davacı vekiline 15.02.2016 tarihli celsede bilirkişi raporunda belirtilen değere göre harcı tamamlamak hususunda bir sonraki celseye kadar kesin süre verilerek, tamamlanmaması halinde davanın işlemden kaldırılacağının ihtar edildiği ve duruşmanın 02.05.2016 tarihine bırakıldığı, mahkemece 02.05.2016 tarihli celsede davacı tarafın harcı ikmal etmediği gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır. Hemen belirtilmelidir ki, 492 sayılı Harçlar Kanunu’nun 30. maddesinde; ‘’ Muhakeme sırasında tesbit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o celse için muhakemeye devam olunur, takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 409 uncu maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın muameleye konulması, noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır. ‘’ düzenlemesine, 6100 sayılı HMK’nun 150/4. fıkrasında ( HUMK’nun 409. maddesi ); ‘’ Dosyası işlemden kaldırılmış olan dava, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde taraflardan birinin dilekçe ile başvurusu üzerine yenilenebilir... ‘’ ve 5. fıkrasında ise; ‘’ İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen davalar, sürenin dolduğu gün itibarıyla açılmamış sayılır ve mahkemece kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır. ‘’ düzenlemelerine yer verilmiştir. Yukarıda açıklanan açık düzenlemeler karşısında somut olaya bakıldığında, yapılacak iş, anılan celsede dosyanın işlemden kaldırılmasına karar vermek, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde eksik harç ikmal edilerek davanın yenilenip yenilenmeyeceğini beklemek ve yenilenmediği takdirde kendiliğinden davanın açılmamış sayılmasına karar vermekten ibarettir. Hal böyle olunca, dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmesi ve yukarıda açıklanan usulün izlenmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile 02.05.2016 tarihli celsede doğrudan davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi isabetsizdir. Davacının yerinde bulunan temyiz itirazlarının kabulü ile, hükmün (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 13.09.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.