Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2017/657 · K. 2018/7677

21. Hukuk Dairesi         2017/657 E.  ,  2018/7677 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İş Mahkemesi TÜRK MİLLETİ ADINA Davacı, 02.09.1982 – 01.10.2008 tarihleri arasında SSK’lı olduğu süreler haricinde 1479 SY uyarınca esnaf Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine ve prim borçlarının 6111 SY kapsamında hesaplanarak ödenmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme bozmaya uyarak, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi. K A R A R Dava, davacının 29.12.1982-1.10.2008 tarihleri arasında SSK'lı olduğu süreler haricinde Esnaf Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece,davanın kabulü ile davacının 29.12.1982-1.10.2008 tarihleri arasındaki dönemde çakışan SSK'lı hizmetleri haricindeki dönemde 1479 sayılı yasa kapsamında Esnaf Bağ-kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir. Dosyadaki kayıt ve belgelerden, ... Kaymakamlığı Vergi Dairesi Müdürlüğü'nce davacının 29/12/1982 tarihinde vergi kaydı açtırdığı ve aynı tarih itibariyle terk ettiğinin bildirildiği, 22/03/1983-31/03/2011 tarihleri arasında Esnaf ve Sanaatkarlar Odası kaydı bulunduğu, davacının dosyaya sunduğu Esnaf ve Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu ... Şube Müdürlüğü'nün 09/01/1983 tarihli yazısında davacının 29/12/1982 tarihi itibariyle Bağ-Kur sigortalısı olarak tescilinin yapıldığının bildirilerek, davacıya sigorta sicil numarasının verildiği, Dairemizin geri çevirme kararında Kurumun 09/01/1983 tarihli yazısı uyarınca Esnaf Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edilip edilmediği ve sicil dosyasının istenildiği Kurum cevabi yazısından "...Bağ-Kur numarası ile 29.12.1982 tarihihnden itibaren 8.basamaktan tesciliniz yapılmıştır." denilmekle davacının 2.1.1986-28.2.1986, 1.6.1986-30.6.1986, 1.4.1987-15.4.1987, 15.6.1988-31.7.1988, 1.10.1991-4.10.1991, 2.3.1992-31.5.1992, 15.3.1993-10.4.1993, 18.1.1994-15.2.1994, 22.6.2000-5.7.2000, 23.5.2001-30.6.2001, 8.3.2002-15.7.2002, 21.2.2003-12.3.2003 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa kapsamında sigortalı çalışmasının bulunduğu, 01/10/2008 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edildiği anlaşılmaktadır. 22.03.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş, 02.08.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüş, 17.04.2008 tarihli 5754 sayılı Yasa ile değişik 5510 sayılı Yasa’nın 4/b maddesinde hizmet aktine bağlı olmaksızın kendi adı ve hesabına bağımsız çalışanların sigortalılıkları için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı yeterli görülmüştür. 1479 sayılı Bağ-Kur kanununda 506 sayılı Yasa'nın 79/10.maddesine benzer şekilde geçmiş günlerin tesbitine yönelik yasal düzenleme mevcut değildir. Başka bir anlatımla Bağ-Kur Kanununda açık bir hüküm olmadığından geçmiş hizmetlerin tesbitine olanak yoktur. 24.07.2003 tarihli 4956 sayılı Yasa'nın 47.maddesi ile 1479 sayılı Yasa'ya eklenen Geçici 18.maddede bu kanuna göre sigortalılık nitelikleri taşıdıkları halde 04.10.2000 tarihine kadar kayıt ve tescilini yaptırmamış olan sigortalıların hak ve mükellefiyetlerinin 04.10.2000 tarihinden itibaren başlayacağı, ancak bu kanuna göre zorunlu sigortalı olarak tescil edilmiş olan sigortalıların sigortalılıklarının bu Kanunun yürürlük tarihinden itibaren altı ay içinde Kuruma yazılı olarak başvurmaları ve 20.04.1982-04.10.2000 tarihleri arasındaki vergi kayıtlarını belgelemek ve belgelenen bu sürelere ilişkin olan hesaplanacak prim borçlarının tamamını tebliğden itibaren bir yıl içinde ödemede bulunduklara taktirde bu sürelerin sigortalılık süresi olarak değerlendirileceği bildirilmiştir. 1479 sayılı Kanun'un geçici 18.maddesinde, Bağ-Kur'a kayıt ve tescil yükümlülüğünün sigortalılara yükletilmiş olduğu açıktır. Yasada, "... sigortalılık nitelikleri taşıdıkları halde 04.10.2000 tarihine kadar kayıt ve tescilini yaptırmamış olan sigortalıların..." demekle sigortalıların tescil edilmesinin sigortalıların talep etmesine bağlı tutulduğu açıkça anlaşılmaktadır. Somut olayda, davacı her ne kadar 29.12.1982 tarihinde aynı gün başlangıç ve kapanış yapılan vergi kaydına dayanarak giriş bildirgesi ile Bağ-Kur tescilini yaptırmışsa da;anılan vergi kaydına dayalı prim ödemesi ve fiili çalışmasının olmadığı anlaşıldığından geçerli bir tescil olduğundan söz edilemez.Öteyandan davacının 1983 yılından itibaren Oda kaydının bulunduğu anlaşılmakta ise de 5510 sayılı kanunun geçici 8.maddesi ile 1479 sayılı kanunun 18.maddeleri uyarınca geçerli tescil başvurusu ve buna ilişkin prim ödemesi bulunmayan davacının geçmişe yönelik Bağ-Kur sigortalısı olduğundan söz edilemez.Mahkemece davanın reddine karar vermek yerine kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir. O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 22/10/2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.