Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2018/3200 · K. 2019/3683

21. Hukuk Dairesi         2018/3200 E.  ,  2019/3683 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR A)Davacı İstemi: Davacı vekili; davacının 03.11.1988-10.06.2011 tarihleri arasında ... sigortalısı olduğunun tespitini talep etmiştir. B)Davalı Cevabı: davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. C)İlk Derece Mahkemesi Gerekçesi ve Kararı : İlk derece mahkemesince; "Davacının 04.10.2000 tarihi öncesi ve 01.10.2008 tarihlerinden önce 1479 sayılı kanun ve bu kanunda yapılan değişiklikler gereğince kuruma yapılmış herhangi bir başvurusunun olmadığı, talep ettiği süre açısından herhangi bir prim ödemesi de bulunmadığı” gerekçesiyle “Davanın Reddine” karar verilmiştir. İstinaf Başvurusu ; Davacı vekili; davacının 03.11.1988 tarihinden itibaren vergi kaydı olduğunu, davacının .... Şoförler Cemiyetine yaptığı ödemelerin bulunduğunu, tanıkların dinlenemediğini, davacının vergi kaydına istinaden ... sigortalısı sayılması gerektiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir. Davalı vekili katılma yoluyla istinaf dilekçesinde; Mahkeme kararında ...800,00 TL vekalet ücretine hükmedilmiş ise de 2 Ocak 2017 tarihinde yürürlüğe giren ... göre ...980,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, kararın bu yönüyle bozulması gerektiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir D)Bölge Adliye Mahkemesi Gerekçesi ve Kararı : Bölge Adliye Mahkemesince; "Dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacının 03.11.1988-20.07.1990, 26.10.1992-29.12.1994, 30.09.1996-01.12.1999, 01.12.1999- 10.06.2011 tarihleri arası vergi kaydı bulunduğu, davacının 20 Temmuz 2001 tarihli ... giriş bildirgesine istinaden 04.10.2000 tarihinden itibaren ... tescilinin yapıldığı, davacının 03.11.1988 tarihinden itibaren ... sigortalısı sayılması için Kuruma başvurduğu, Kurum tarafından talebinin reddedildiği, davacının işe giriş bildirgesinin 4956 sayılı Yasa ile 1479 Yasaya eklenen ek geçici 18.maddenin yürürlük tarihinden önce Kuruma verilmesi nedeniyle 03.11.1988 tarihinden itibaren ... sigortalısı sayılması gerektiği halde davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğu, davacının istinaf talebinin bu sebeple kabulüne, davalının istinaf talebinin reddine" gerekçesiyle "Davacının 03.11.1988 tarihinden itibaren ... sigortalısı sayılması gerektiğinin tespitine," karar verilmiştir. E)Temyiz: Davalı ...:Kurumun dava açmaya sebebiyet vermediğini, kurum işlemlerinin usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir. F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe: Dava davacının 03.11.1988-10.06.2011 tarihleri arasında ... sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesi ise yerel mahkemenin kararını kaldırarak davanın kabulüne karar vermiştir. Her uyuşmazlığın, dayandığı işlem veya olayların meydana geldiği tarihte yürürlükte olan yasal kurallara göre çözümlenmesi gerekeceği ilkesinden hareketle yasal koşulların ayrı ayrı ele alınarak Bağ Kur'luluk statüsünün ortaya konması gerekir. 01.04.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesinde zorunlu ... sigortalılığı için ... sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 20.04.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesi değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.03.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için vergi kaydı veya ... sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş, 02.08.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için ... sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür. ... ... hakkı, temel insan haklarından olup, uluslararası hukuk normları ile Anayasalarda güvence altına alınmıştır. Ülkemizin ekonomik, ... ve kültürel değişimi ... ... haklarına olumlu yansımakla birlikte, kimi zaman bu hakları sınırlayıcı düzenlemelere gidildiği de görülmektedir. Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 03.11.1988-20.07.1990, 26.10.1992-29.12.1994, 30.09.1996-01.12.1999 tarihleri arasında ... Vergi Dairesinde, 01.12.1999 -10.06.2011 tarihleri arası ise Kozyatağı Vergi Dairesinde vergi kaydı bulunduğu, davacının 20/07/2001 tarihli ... giriş bildirgesine istinaden 04.10.2000 tarihinden itibaren ... tescilinin yapıldığı ve halen devam ettiği anlaşılmaktadır. Somut olayda; davacının 1479 sayılı Yasa kapsamındaki kayıt ve tescil işlemi 20/07/2001 tarihli işe giriş bildirgesine istinaden 04.10.2000 tarihi itibariyle vergi kaydına dayalı olarak yapılmış olup davacının talep ettiği 03.11.1988-04.10.2000 tarihleri arasında ... sigortalılığı için vergi kaydı veya ... sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterlidir. Bölge Adliye Mahkemesince Bağkur sigortalısı kabul edilen dönemde, vergi kaydı kesintisiz olmayıp anılan dönemde bağkur sigortalılığı için vergi kaydı dışında ... sicil kaydı veya oda kaydının olup olmadığı araştırılmadan kesintisiz Bağkur tespiti yapılması isabetsizdir. Yapılacak iş; 03.11.1988-04.10.2000 tarihleri arasında davacının ... sicil kaydı veya oda kaydının olup olmadığını araştırmak vergi kaydının olmadığı dönemlerde oda kaydı veya ... sicil kaydı var ise şimdiki gibi olmadığı takdirde yalnızca vergide kayıtlı olduğu dönemlerde tespit yapmaktan ibarettir. O halde, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, Bölge Adliye Mahkemesince eksik inceleme ve araştırma sonucu davanın kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, davalı kurum vekili tarafından temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASI gerekmiştir. G)Sonuç : Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 13/05/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.