Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2018/522 · K. 2019/961

3. Hukuk Dairesi         2018/522 E.  ,  2019/961 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ Taraflar arasındaki kiracılık sıfatının tespiti davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Y A R G I T A Y K A R A R I Davacı, davalının muvafakati ile dava konusu taşınmazda alt kiracı olduğunu, daha sonra yapılan devir protokolü ile 21/01/2014 tarihi itibariyle davalı ile doğrudan kiracılık ilişkisi kurulduğunu, davalının eski kiracı hakkında açtığı tahliye davası sonucunda verilen tahliye kararına dayanarak davalı kiraya veren tarafından tahliye işlemi başlatıldığını belirterek kiracılık sıfatının tespitini istemiştir. Davalı, davanın reddini savunmuştur. Mahkemece davanın kabulüne ilişkin ilk kararın, davalının temyizi üzerine, Dairemizin 2017/1416 Esas sayılı ilamı ile "Davacı dava dilekçesinde davalı Belediyeden kiraladıkları taşınmazlardan tahliyelerinin istendiğinden bahisle kiracılık sıfatının tespitini istemişlerdir. Dava maktu harç ile açılmış, hükümle birlikte de maktu harç alınmasına karar verilmiş ise de, davaya konu kira sözleşmesinde yıllık kira bedelinin 331.000 TL ve KDV olarak belirlendiği, davada belirlenen dava değerinin kira sözleşmesine göre düşük olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda mahkemece bu husus üzerinde durulup dava tarihi itibarı ile davacının ödediği yıllık kira bedeli tespit edilerek, bu değer üzerinden yukarıdaki esaslara göre harcın tamamlattırılarak, ondan sonra yargılamaya devam olunması gerekirken yazılı şekilde harç tamamlattırılmadan yargılamaya devam edilmesi doğru olmadığı gibi, hükümde nisbi harca hükmedilmesi gerekirken Harçlar Kanunu'nun 17. maddesine aykırı olarak maktu harca hükmedilmiş olması da doğru değildir. "gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. 1-)Yargılama harçları ve giderleri, kural olarak davada haksız çıkan (aleyhine hüküm verilen) tarafa yükletilir. (HMK.nun 326.maddesi) Davada haksız çıkan tarafa yükletilecek olan yargılama harç ve giderleri hem davayı kazanan tarafın daha önce peşin olarak ödediği, hem de (karar ve ilam harcı ve Devlet Hazinesi tarafından peşin olarak ödenen giderler gibi) devlete ödenmesi gereken harçlar ve giderlerdir. Karar ve ilam harcı, kabul edilen tutar üzerinden belirlenip davada haksız çıkan tarafa yükletilir. Bozma ilamında da belirtildiği üzere dava niteliği itibariyle nispi harca tabi olup, Mahkemece, yıllık kira bedeli üzerinden belirlenen nispi karar ve ilam harcının tahsiline karar verilmesi gerekirken, bozma ilamına aykırı olarak yeniden maktu harca hükmedilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir. 2-)Bozma nedenine göre davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir. SONUÇ: Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince yararına BOZULMASINA, ikinci bentte açıklanan nedenle davalının diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6100 sayılı HMK'nun geçici madde 3 atfıyla 1086 sayılı HUMK.nun 440.maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren 15 günlük süre içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 12/02/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.