Yargıtay 5. Hukuk Dairesi · E. 2018/6881 · K. 2019/3758

5. Hukuk Dairesi         2018/6881 E.  ,  2019/3758 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda: Davanın kabulüne dair verilen yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi, davacı idare vekilince verilen dilekçe ile istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü: - K A R A R – Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini istemine ilişkindir. Mahkemece, uyulan bozma kararı gereğince inceleme ve işlem yapılarak hüküm kurulmuş;karar davacı idare vekilince temyiz edilmiştir. Mahkemece bozma ilamına uyulmuşsa da, bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Şöyle ki; 1) Kamulaştırma Kanununun kıymet takdir esaslarını belirten 11. maddesinin 1. fıkrasının arsalara ilişkin (g) bendi uyarınca arsaların değerinin, değerlendirme gününden önceki özel amacı olmayan, zaruret olmadıkça yakın bölgelerde bulunan ve değerlendirme tarihine yakın emsal satışlara göre hesaplanması zorunludur. Bu itibarla, emsal satışların değerlendirme tarihindeki karşılıklarının fiyat artış endekslerinin uygulanması suretiyle tespiti, bundan sonra emsal ile dava konusu taşınmazın eksik ve üstün yönlerinin neler olduğu ve oranları açıklanmak suretiyle değer biçilmesi gerekir. Bilirkişi kurulunca emsal alınan taşınmazın, satışına ilişkin akit tablosu ...... Müdürlüğünden istenilip, dava konusu taşınmaz ile somut emsal taşınmazın 2013 yılında, ...... Komisyonu tarafından resen belirlenen emlak vergisine esas olan m2 değerleri ilgili...... Müdürlüğünden getirtilip, dava konusu taşınmazın değerlendirme tarihi itibariyle; hükme esas alınan bilirkişi raporunda somut emsal kabul edilen taşınmazın ise bilirkişilerce değerlendirmeye esas alınan satış tarihi itibariyle fiili ...... uygulaması sonucu oluşan ...... parselleri mi, yoksa ...... planına dahil olmakla birlikte olduğu gibi bırakılan kadastro parselleri mi oldukları ilgili ...... Müdürlüğünden ayrı ayrı sorulup, alınacak cevaplara göre bilirkişi kurulu raporu denetlenmeden eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru olmadığı gibi; Hükme esas alınan bilirkişi raporunda emsal olarak esas alınan ...... mahallesi 142 ada 64 parsel, farklı mahallede ve dava konusu taşınmazdan 20 km uzaklıkta olup, dava konusu taşınmazdan, farklı yer ve özellikte olduğundan taşınmaza emsal olacak nitelikte olmadığı anlaşıldığından alınan rapor hüküm kurmaya elverişli değildir. Bu durumda; taraflara, dava konusu taşınmaza yakın bölgelerden ve yakın zaman içinde satışı yapılan benzer yüzölçümlü satışları bildirmeleri için imkan tanınması, lüzumu halinde re'sen emsal celbi yoluna gidilmesi, taşınmazın, değerlendirme tarihi itibariyle, emsal alınacak taşınmazın ise satış tarihi itibariyle ...... ya da kadastro parselleri olup olmadığı ilgili ......... Müdürlüğünden sorulması, ayrıca dava konusu taşınmazın; ...... planındaki konumu, emsallere ve değerini etkileyen merkezi yerlere olan uzaklığını da gösterir krokisi ve dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazların resen belirlenen vergi değerleri ve emsal taşınmazların satış akit tablosu getirtilerek, dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınacak emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle yapılacak karşılaştırma sonucu değerinin belirlenmesi bakımından, yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu marifetiyle mahallinde keşif yapılarak alınacak rapor sonucuna göre hüküm kurulması gerektiğinin düşünülmemesi, Kabule göre de; 2)Bozma öncesi verilen kararda dava konusu taşınmazın kamulaştırmadan arta kalan kısmında % 43 değer azalışına hükmedildiği ve bu husus bozma konusu yapılmayarak davacı idare lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu gözetilmeden, bozma sonrası düzenlenen ve söz konusu parselin arta kalan kısmına daha fazla oranda değer azalışı uygulayarak hesaplama yapan bilirkişi raporu hükme esas alınmak suretiyle fazla bedele hükmedilmesi, 3)Bozmadan sonra tespit edilen kamulaştırma bedeli ilk karar ile hüküm altına alınan bedelden düşük olduğundan, tespit edilen kamulaştırma bedeline 02.11.2014 tarihinden ilk karar tarihi olan 02.02.2015 gününe kadar geçen süre için yasal faiz işletilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde hüküm kurulması, Doğru görülmemiştir. Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan hükmün açıklanan nedenlerle H.U.M.K.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, 05/03/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.