Yargıtay 20. Hukuk Dairesi · E. 2019/6125 · K. 2020/330
20. Hukuk Dairesi 2019/6125 E. , 2020/330 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi İtirazın iptali istemine ilişkin olarak açılan davada Ankara 1. Asliye Ticaret ile ... 3. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı bölge adliye mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:
K A R A R
Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir. Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi; somut olayda; HMK'nın 16. maddesi gereğince zarar gören davacıların ve diğer davalının ikametgahının ".../..." olduğu, ayrıca haksız fiilin gerçekleştiği yerin ... ilçesi olduğu, davada Balıkesir Mahkemelerinin yetkili olduğu, davaya konu olayda sigorta şirketi merkezinin İstanbul olduğu, davaya konu sigorta poliçesini tanzim eden acentenin Kütahya ilinde olduğu, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2017/17-1092 E. - 2018/463 K. sayılı ilamında da belirtildiği üzere 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda davalı ... şirketinin bölge müdürlüğünün yetkili olduğuna dair bir düzenleme bulunmadığı, kanunda bulunmayan bir düzenlemeyi yorum yoluyla genişletilip sigorta şirketlerinin bölge müdürlüklerinin bulunduğu yerin eldeki davada yetkili mahkeme olarak kabul edilmeyeceği nazara alınarak ve davacının yetkili olmayan Ankara Ticaret Mahkemeleri nezdinde işbu davayı açmakla seçimlik hakkın davalıya geçtiği kabul edilerek, davalı vekilinin süresi içerisinde yapmış olduğu yetki itirazına isitanaden ve dava konusu rücuen tahsil isteminde bulunulan davalı ...'ın ikametgahının ... ili olduğu gözetilmek suretiyle usul ekonomisi de dikkate alınarak yetkisizlik yönünde hüküm kurmuştur. ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesince HMK'nın 19/2. maddesinde "Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz." düzenlemesine ve 4. fıkrasında da "Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir." düzenlemesine yer verilmiştir. Yargıtay 20. Hukuk Dairesi'nin 08.10.2019 tarih ve 2019/4129 E. - 2019/5632 K. sayılı emsal nitelikteki ilamında da belirtildiği üzere, eldeki dava bakımından HMK'nın 16. maddesi uyarınca birden fazla yetkili mahkeme belirlenmekle birlikte söz konusu mahkemelerin yetkisi kesin yetki niteliğinde olmadığından HMK'nın 19/2. maddesi dikkate alındığında somut olayda; her ne kadar davalı taraf süresi içinde cevap dilekçesi sunmuş olsa da, davalının cevap dilekçesinde, ''dava yetkisiz mahkemede açılmıştır.'' şeklinde, yetkili mahkeme belirtilmeden usûlüne uygun olarak yetki itirazında bulunmamasına rağmen yetkisizlik kararı veren Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğu, yetkisizlik kararının kanun yolu incelemesinden geçmeyerek dosyanın mahkememize gönderilmesi nedeniyle mahkememizce bağlayıcı olmadığı gerekçesi ile yetkisizlik yönünde hüküm kurmuştur. 6100 sayılı HMK'nın 19. maddesinde" (1) Yetkinin kesin olduğu davalarda, mahkeme yetkili olup olmadığını, davanın sonuna kadar kendiliğinden araştırmak zorundadır; taraflar da mahkemenin yetkisiz olduğunu her zaman ileri sürebilir. (2) Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz. (3) Mahkeme, yetkisizlik kararında yetkili mahkemeyi de gösterir. (4) Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usûlüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir." şeklinde düzenlenmiştir. Somut olayda her ne kadar davalı taraf süresi içinde cevap dilekçesi sunmuş olsa da, cevap dilekçesinde, yetkili mahkemelerin açıklanmayarak sadece ''yetkisizdir'' denildiği, bu şekilde yetkili mahkeme olarak gösterildiği; bu durumda davalının usûlüne uygun olarak yetki itirazında bulunduğunun kabul edilemeyeceği, usûlüne uygun yetki itirazında bulunulmadığı durumlarda ise davanın ilk açıldığı mahkemenin yetkili hale geleceği (HMK 19/son) anlaşılmaktadır. Bu nedenle, uyuşmazlığın çözümünde Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesi yetkilidir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK'nın 21 ve 22. maddeleri ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince; Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 23/01/2020 gününde oy birliği ile karar verildi.