Yargıtay 17. Hukuk Dairesi · E. 2020/1575 · K. 2020/5079

17. Hukuk Dairesi         2020/1575 E.  ,  2020/5079 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasında görülen itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonucunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü: K A R A R Davacılar vekili, müteveffa ...'in ... Bankası ... Şubesinden çektiği kredinin teminatı olarak davalı taraf ile hayat sigortası yaptığını, babalarının kredi borcu bitmeden vefat ettiğini, kalan kredi borcunun sigorta tarafından karşılanması için davalıya yapılan başvurunun ikinci prim borcu ödenmediği için prim ödemeden muaf poliçede ölüm teminatı bulunmadığından bahisle reddedildiğini, bunun üzerine ... İcra Müdürlüğünün 2015/687 sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafın itiraz ettiğini, davalının itirazının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu belirterek itirazın iptali ile icra takibinin devamına ve %40'dan az olmayan icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, sözleşmenin lehtarı .... Bankası A.Ş. olduğundan davanın aktif husumet ehliyeti nedeniyle reddini, aksi halde davalılar murisine prim ödemesinin yapılmadığı gerekçesiyle ihtarname gönderildiğini, süresi içerisinde ödeme yapılmadığından sözleşmenin prim ödemeden muaf sigortaya dönüştüğünü, teminat bedelinin risk primi tahsil edilemediğinden ortadan kalktığını, bu nedenle davacıların tazminat talebinin reddedildiğini belirterek davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, iddia, savunma, yapılan yargılamaya göre; davanın kısmen kabulü ile ... İcra Dairesinin 2015/687 Esas sayılı dosyasında davalı tarafından ödeme emrine yapılan itirazın kısmen İptali ile takibin 6.314,175 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren ticari faiz uygulanmasına, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine, dair karar verilmiş, hüküm, davacılar vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. 1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 2-Dava, hayat sigortası kapsamında teminat bedelinin tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, konusunda uzman bilirkişiden rapor alınmaksızın dosya üzerinden davanın reddine dair karar verilmiştir. 6100 Sayılı HMK'nun 266/1. maddesi "Mahkeme, çözümü hukuk dışında, hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir" düzenlemesine yer vermiştir. Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nın 1502 ve (6767 sayılı yasanın 1325). maddesinde "En az bir yıldan beri yürürlükte bulunan ve bir yıllık primi ödemiş olan sigorta sözleşmelerinde, sigorta ettiren daha sonra prim ödeme borcunu yerine getirmezse, sigortacı bu sebeple sözleşmeyi fesh edemez ve prim isteyemez. Bu halde sigorta, prim ödemeden muaf sigortaya dönüşür. Prim ödenmesinden muaf sigortada, sigorta bedeli ödenen primle sözleşme uyarınca ödenmesi gereken prim arasındaki orana göre ödenir." şeklinde düzenleme olup, Hayat Sigortası Genel Şartları'nın C.5 maddesi hükmüne görede, "Sigorta ettiren kimse aksine bir sözleşmeyle süre kısaltılmış olmadıkça en az üç yıllık prim ödedikten sonra sigortadan cayar veya taahhüdüne uymaz ve de sigortayı satın alma (iştira) hakkını da kullanmaz ise sigortası prim ödemeden muaf bir sigorta haline çevrilmiş olur. Bu takdirde sigorta bedeli poliçede ve tarife teknik esaslarında gösterildiği şekilde indirilir." şeklinde düzenlenmiştir. Somut olayda, davacıların murisinin 15.04.2013 tanzim, 15.04.2013-15.04.2017 başlangıç bitiş tarihli 4 yıl vadeli hayat sigortası poliçesi yaptırdığı, prim ödeme şeklinin yıllık olduğu, murisin poliçeye istinaden 15.04.2013 tarihinde ilk prim ödemesini yaptığı, Nisan 2014 taksidini ödemediği ve 09.11.2014 tarihinde vefat ettiği anlaşılmaktadır. Bu durumda belirtilen yasal düzenlemeler karşısında sigortanın prim ödemeden muaf sigorta haline dönüştüğü kabul edilmelidir. TTK'nun 1502 ve Hayat Sigortası Genel Şartları'nın C.5. maddesine göre sigortacının bu halde sözleşmeyi fesh etme hakkı olmadığı gibi bu hususu ihbar külfetide bulunmamaktadır. Bu durumda mahkemece, sigorta poliçesinin prim ödemeden muaf sigorta olduğu kabul edilmişse de TTK'nun 1502. maddesinin son cümlesinde belirtildiği şekilde konusunda uzman sigorta hukukçusu bilirkişiden, proporsiyon hesabı yaptırılarak davalı sigorta şirketinin ödemesi gereken miktarın belirlenmesi ve oluşacak sonuca göre kazanılmış haklarda gözetilerek karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirmeyle yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiştir. SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin ve davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılar ile davalıya geri verilmesine, 05/10/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.