Yargıtay 20. Hukuk Dairesi · E. 2020/1875 · K. 2020/2375

20. Hukuk Dairesi         2020/1875 E.  ,  2020/2375 K. "İçtihat Metni" Mirasın hükmen reddi istemine ilişkin olarak açılan davada.....Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar Bölge Adliye Mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı Bölge Adliye Mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü: K A R A R Dava, terekenin borca batık olduğu ile mirasın hükmen reddinin tespiti istemine ilişkindir. ......ölüm tarihi olan 26/12/2007 tarihinden önceki adresi zabıta marifetiyle araştırılmış, gelen yazı cevabına göre; murisin 2007 yılı içerisinde ölmeden 5-6 ay öncesinde "..... adresinde ikamet ettiği ve adreste vefat ettiği, 2003-2007 yılı arasında ..... ....." adresinde ikamet ettiği gerekçesiyle yetkisizlik yönünde hüküm kurulmuştur. .... Hukuk Mahkemesinin 2019/15 Esas - 2019/45 Karar sayılı yetkisizlik kararı, ......arar sayılı dosyası, birlikte değerlendirildiğinde; terekenin borca batık olduğunun tespiti davalarında alacaklı/ların davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemelerinin yetkili olduğu, dosyada davalı/ların tespit edilmediği bu nedenle yetki itirazının bulunmadığı ve eldeki davada yetkinin kesin yetki niteliğinde olmadığı, bu nedenle 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun genel yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanması gerektiği, anlaşılmış olup, davanın ilk açıldığı ....... Mahkemesinde görülüp davalıların tespitinden sonra usulüne uygun yetki itirazı olmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir. Ölüm tarihinde miras bırakanın ölmeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmişse miras reddedilmiş sayılır. (TMK'nın 605/2. maddesi). Mirasçılar zımnen mirası kabul etmiş durumuna düşmüş olmadıkça her zaman murisin ödemeden aczini isteyebilir. Türk Medeni Kanununun 606. maddesinde belirtilen süre bu davada uygulanmaz. Bu davanın tereke alacaklılarına karşı açılması gerekir. (28.12.1942 tarihli 24/29 sayılı YİBK) Bu davada yetkili mahkeme ise alacaklıların davanın açıldığı zamandaki ikametgâhı mahkemesidir. Ayrıca TMK'nın Velayet, Vesayet ve Miras Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Tüzüğünün 39/2 fıkrası gereğince mirasın yetkisini içeren özel vekâletname sunulması zorunludur. TMK'nın 605/2 maddesi gereğince bu tür davalar için özel bir yetki belirlenmemiştir. O halde, kesin yetki söz konusu olmayıp, davanın HMK'nın 9. maddesindeki genel yetki kuralına göre belirlenmesi gerekmektedir. Bir başka anlatımla mirasın hükmen reddinin tespiti hakkındaki davalarda yetkili mahkeme davalının yerleşim yeri mahkemesidir. Yetkinin kesin olduğu davalarda, mahkeme yetkili olup olmadığını, davanın sonuna kadar kendiliğinden araştırmak zorundadır; taraflar da mahkemenin yetkisiz olduğunu her zaman ileri sürebilir. Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz. Mahkeme, yetkisizlik kararında yetkili mahkemeyi de gösterir. Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içerisinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hale gelir. (HMK m. 19) Somut olayda; davacı vekili, müteveff.....tarihinde vefat ettiğini, müvekkillerinin murisin yasal mirasçıları olduklarını murisin vefat ettiği tarihte adına kayıtlı taşınır veya taşınmaz bir mal varlığının olmadığını, ancak müteveffanın ortağı olduğu ......hakkında 2012 yılında geriye dönük olarak müteveffanın ortak ve şirket müdürü olduğu 2006 yıllarına ait dönem için vergi denetmeni tarafından yapılan inceleme ile söz konusu şirkette usulsüzlük yapılması nedeni ile ceza ödenmesi kararının verildiğini belirterek müvekkillerinin vergi inceleme raporundaki 2003/2-3-4 dönemlerinde muris .... ortağı olduğu hissesi oranında borçlardan sorumlu olmaları nedeni ile müvekkillerinin mirası reddettiğine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Dava hasımsız olarak açılmış, davacıların yerleşim yeri Konya'dır. Bu nedenle davaya bakmakla ...... yetkilidir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince .......... YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 02/07/2020 gününde oy birliğiyle karar verildi.