Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2020/193 · K. 2020/2783

10. Hukuk Dairesi         2020/193 E.  ,  2020/2783 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi :Asliye Hukuk Mahkemesi No : 2018/182-2019/244 Dava, davalılardan işverene ait işyerinde 01.10.2008 tarihine kadar geçen çalışmalarının göz önünde bulundurularak itibari hizmet süresinin sigortalılık sürelerine eklenmesi gerektiğinin tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalı Kurum ve davalı ... Holdinğ A.Ş. vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Mahkemece uyulan bozma ilamında "....mahkemece, 28.03.2007 – 30.09.2008 tarihleri arasında davacının, çalıştığı birim ile yaptığı iş (üretim, bakım, aşçı, teknik eleman, güvenlik görevlisi, vs.), işverenden davacının işyeri şahsi dosyası da celbedilerek tereddüde mahal vermeyecek şekilde tespit edilmeli; davacının çalışmasına konu davalı işverenin işyeri ile ilgili denetimlerin yapıldığı müfettiş raporları araştırılıp celbedilmeli; işyerinin bölümleri, nitelikleri ve buralardaki çalışma süreleri somutlaştırılmalı; işyerinde keşif yapılamaması sebebiyle eldeki dava dosyası ile emsal nitelikte olduğu belirtilen Diyarbakır 1. İş Mahkemesinin 2015/693E – 2016/148 K. Sayılı dosyası ve Diyarbakır 1. İş Mahkemesinin 2015/691E-2016/146K sayılı dosyası celbedilmeli; işlenilen tütün miktarı, işleme esnasında kullanılan kimyasal maddeler ( zehirler vs.) ve kimyasal maddelerin kullanılma dönemleri işverenden sorulup, kullanılan maddelerin insan sağlığına etkileri ve gaz maskesi ile korunmanın şart olup olmadığı hususlarını da değerlendiren bilirkişi kurulundan davacının talebe konu dönem yönünden çalıştığı birim, yaptığı iş somutlaştırılmak ve davacı yönünden bireyselleştirilmek suretiyle düzenlenecek ek rapor alınmalı; alınan rapor ve emsal dosyalarda alınan raporlar mevcut delillerle birlikte değerlendirilerek sonucuna göre davacının 506 sayılı Yasa’nın Ek 5. maddesinin IV.bendin (1.2.3.4.) alt bentlerinde belirtilen işleri yaparken fiziksel dış etkenlerin ve olumsuz çalışma koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği irdelenerek karar verilmesi" gerektiği belirtilmiştir. Mahkemece, üretici tarafından teslim edilen tütünün temizlenmesi, ayıklanması, istiflenmesi ve zararlı böcek, haşere, mantar vs popülasyona karşı ilaçlanması işlerinin yapıldığı işyerine ilişkin olarak dosya kapsamına göre bilirkişi kurulu raporunda belirtilen 6 aylık dönem yönünden verilen karar isabetli isede kabule konu dönem dışında, tüm yıl boyunca bakım ve ilaçlama faaliyetinin devam edip etmediği araştırılmaksızın iş ve iş kolu bakımından dosya ile emsal teşkil etmeyen Yargıtay kararı esas alınarak 28.3.2007-30.9.2008 dönemi yönünden tüm bildirim yapılan süre yönünden itibari hizmet süresinin tespitine karar verilmesi ayrıca davacının şahsi dosyasından 2007 yılı izin kağıdında bakım bölümünde, 2008 yılında elektrik bölümünde çalıştığı anlaşılmakta olup davacının çalıştığı bölümler tarihler itibariyle belirlenmeden ve çalıştığı bölüm ve dönem yönünden tereddüde meydan verilmeyecek şekilde ayrıştırılmadan karar verilmesi eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olup bozma nedenidir. Yukarıdaki açıklamalar ışığında; mahkemece, öncelikle davacının çalıştığı bölümler tarihler itibariyle tereddüte meydan vermeyecek şekilde ayrıştırılarak, uyuşmazlık konusu 28.03.2007 – 30.09.2008 tarihleri arasında dönem yönünden bakım ve ilaçlama faaliyetinin aynı şekilde tüm yıl boyunca devam edip etmediği davalı işyerinden sorulmalı ayrıca tüm yıl aynı şekilde bakım ve ilaçlama faaliyetinin devam edip etmediği hususunda işveren ile davalı olmayan bordro tanıkları tespit edilerek beyanlarına başvurularak sonucuna göre tüm dönem yönünden davacının 506 sayılı Yasa’nın Ek 5. maddesinin IV.bendin (1.2.3.4.) alt bentlerinde belirtilen işleri yaparken fiziksel dış etkenlerin ve olumsuz çalışma koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği irdelenerek karar verilmelidir. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Temyiz, edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMAS1NA, temyiz harcının istek halinde davalılardan ... Holding A.Ş.'ye iadesine, 04/06/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.