Yargıtay 1. Ceza Dairesi · E. 2020/2657 · K. 2021/8665

1. Ceza Dairesi         2020/2657 E.  ,  2021/8665 K. "İçtihat Metni" (KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİ) Anayasal düzeni ortadan kaldırmaya teşebbüs etme, nitelikli kasten öldürme ve muhtelif suçlardan ... (Kapatılan) 11. Ağır Ceza Mahkemesinin 05/02/2014 tarihli ve 2014/90 değişik iş sayılı ilamı ile ağırlaştırılmış müebbet hapis ve 36 yıl 3 ay 1101 gün hapis cezasına hükümlü ...'ın, bulunduğu ... Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda açık görüşlerdeki süre ve kişi sayısı sınırlamasının hukuka aykırı olduğu yönündeki talebinin reddine dair anılan İdare ve Gözlem Kurulu Başkanlığı'nın 04/12/2019 tarihli ve 2019/4044 sayılı kararına yönelik şikayetin kabulüne ilişkin Karşıyaka İnfaz Hâkimliğinin 17/12/2019 tarihli ve 2019/5653 esas, 2019/5715 karar sayılı kararına karşı yapılan itirazın kabulüne dair mercii Karşıyaka 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 30/12/2019 tarihli ve 2019/4058 değişik iş sayılı kararı ile ilgili olarak; Benzer bir olay sebebiyle Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 08/04/2019 tarihli ve 2018/5386 esas, 2019/2121 karar sayılı ilâmında; "...somut olay değerlendirildiğinde; Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına hükümlü olanların kapalı görüşte kimlerle, ne kadar süre ile ve ne şekilde görüşebilecekleri, hükümlü ve tutukluların açık görüşte kimlerle, ne kadar süreyle görüşebilecekleri konusunda yönetmelikte düzenleme bulunmasına rağmen, açık görüşte, kapalı görüşte olduğu gibi ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına hükümlü olanların ziyaretçileri ile teker teker görüşme yapabileceklerine ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığı, kapalı görüşte uygulanacak olan görüşme usulünün açık görüşte de uygulanmasının yerinde olmadığı anlaşılmakla; hükümlünün şikayetinin kabulüne dair ... İnfaz Hakimliğinin 21/08/2017 tarihli ve 2017/1874 Esas, 2017/1672 karar sayılı Kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin ... 5. Ağır Ceza Mahkemesinin 01/11/2017 tarihli ve 2017/32 değişik iş sayılı Kararında usul ve yasaya aykırılık görülmediğinden..." şeklinde yer alan açıklamalar ile, Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkındaki Yönetmeliğin ziyaret ve görüşlerde uyulacak esaslar başlıklı ikinci kısım birinci bölümünde kapalı görüş usulü, ikinci bölümünde ise açık görüş usulü düzenlenmiş olup; kapalı görüşle ilgili bölümünde yer alan Yönetmeliğin 10. maddesine göre; "Ziyaret günleri ve saatleri ile bir hükümlü ve tutuklunun görüşebileceği ziyaretçi sayısı, kurumun fiziki yapısı ve kapasitesi dikkate alınarak, kurumca belirlenir. Görüş süresi, yarım saatten az, bir saatten fazla olacak şekilde belirlenemez. Görüş süresi, görüşmenin fiilen başladığı andan itibaren işletilir." 11. maddesine göre; "Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına hükümlü olanları; eşi, çocukları, torunları, torunlarının çocukları, annesi, babası, büyükannesi, büyükbabası, büyükannesi ve büyükbabasının anne ve babaları, kardeşleri ve vasisi dışında kimse ziyaret edemez." 12. maddesine göre; "Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına hükümlü olanlar, 11 inci maddede belirtilen kişiler ile ancak teker teker ve ceza infaz kurumu müdürünün belirleyeceği gün, saat ve koşullar içinde, on beş günlük aralıklarla ve günde bir saati geçmemek üzere görüşebilir.", anılan Yönetmeliğin açık görüşle ilgili bölümünde yer alan 14. maddesine göre; "Hükümlü ve tutuklular, anne, baba, eş, çocuk ve torunlarıyla ayda bir gün açık görüş yapabilir. Görüş günleri kurumca belirlenir. Kınama cezası dışında disiplin cezası almış ve bu cezası kaldırılmamış hükümlü ve tutuklular açık görüşten faydalanamaz. Koşullarının uyması durumunda kapalı görüş hakkı saklıdır.", Yönetmeliğin 15. maddesine göre; "Hükümlü ve tutuklular, Bakanlıkça uygun görülen, dinî ve milli bayramlar ile özel günlere mahsus olmak üzere, belirlenen tarihlerde, anne, baba, eş, çocuk, torun, büyükanne, büyükbaba ve kardeşleriyle açık görüş yapabilir. Bakanlıkça belirlenen yakınları olmayan hükümlü ve tutuklular, üçüncü dereceye kadar olan akrabalarından en çok üç kişiyle görüşebilirler. Ancak; bu fıkra hükmü, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına hükümlüler hakkında uygulanmaz." 17. maddesine göre; "Açık ziyaretler, bir saatten fazla olmamak kaydıyla 09.00 - 17.00 saatleri arasında yaptırılır. Ziyaret süresi, görüşmenin fiilen başladığı andan itibaren işler. 18. maddesine göre; Hükümlü ve tutuklu sayısının, verilen açık görüş günü sayısına bölünmesi suretiyle, görüş gününe kadar gruplar oluşturulur, her grubun görüş günü ve saatleri, ailelerine bildirilmek üzere, hükümlü ve tutuklulara tebliğ edilir ve hazırlanan program ayrıca koğuşlara ve ziyaretçilerin görebileceği uygun yerlere asılır. Belirtilen gün ve saatler dışında görüş yaptırılmaz, bir defa görüş yapan hükümlü ve tutuklular ile ziyaretçilere aynı görüşle ilgili olarak ikinci defa izin verilmez. Her grubun açık görüşü bittikten sonra, görüş yerinde bulunan hükümlü ve tutuklular, görevliler nezaretinde dikkatli bir şekilde arandıktan sonra koğuş veya odalarına götürülerek burada sayılır. Kimlikleri, fotoğraflı belgelerle kontrol edilir, grup mevcudunun tam olduğunun anlaşılması üzerine, ziyaretçilerin kurum dışına çıkmasına izin verilir." şeklindeki düzenlemeler nazara alındığında, Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına hükümlü olanlar hakkında kapalı görüşte kimlerle, ne kadar süre ile ve ne şekilde görüşebilecekleri, hükümlü ve tutukluların açık görüşte kimlerle, ne kadar süreyle görüşebilecekleri konusunda ilgili Yönetmelikte düzenleme bulunmasına rağmen, açık görüşte, kapalı görüşte olduğu gibi ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına hükümlü olanların ziyaretçileri ile teker teker görüşme yapabileceklerine ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığı, uygulanacak olan görüşme usulünün açık görüşte de uygulanmasının yerinde olmadığı gözetilmeden, itirazın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediğinden bahisle 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 25/03/2020 gün ve 94660652-105-35-5037-2020-Kyb sayılı yazılı istemlerine müsteniden Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının tebliğnamesi ile Dairemize ihbar ve dava evrakı gönderilmekle, incelenerek gereği düşünüldü; TÜRK MİLLETİ ADINA Kanun yararına bozma talebine dayanılarak Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen tebliğnamedeki bozma isteği incelenen dosya kapsamına göre yerinde görüldüğünden, Karşıyaka 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 30/12/2019 tarihli ve 2019/4058 değişik iş sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesi uyarınca KANUN YARARINA BOZULMASINA, diğer işlemlerin yapılabilmesi için dosyanın Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 21/05/2021 gününde oy birliğiyle karar verildi.