Yargıtay 20. Hukuk Dairesi · E. 2020/803 · K. 2020/1063

20. Hukuk Dairesi         2020/803 E.  ,  2020/1063 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi Trafik kazasından kaynaklanan tazminat istemine ilişkin olarak açılan davada ... 3. Asliye Ticaret ile İstanbul Anadolu 19. Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile dosyada son karar bölge adliye mahkemelerinin faaliyete geçmesinden sonra verilmiş ise de iki farklı bölge adliye mahkemesinin yargı çevresinde kalan mahkemelerce karşılıklı olarak yetkisizlik kararı verilmiş olması ve 5235 sayılı Kanunun 36/3. maddesi gereğince bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinin görevinin yargı çevresi içerisinde bulunan adlî yargı ilk derece hukuk mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözmek olduğundan yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü: K A R A R Dava, trafik kazası sonucu oluşan yaralanmadan kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir. ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi; davalı ... şirketinin yerleşim yeri adresinin... olduğu, haksız fiile konu kazanın Afşin'de meydana geldiği, dava dilekçesinde ve dosya arasında bulunan ve davacılar tarafından verilen vekaletnamede davacıların adresinin "...olduğu, davalı ...Ş.'nin ... ili, Ticaret Sicil Müdürlüğüne tescilli şubesinin bulunmadığı, sigorta poliçesinin düzenlendiği yerinde Afşin olduğu anlaşılmıştır. Davacı vekili tarafından seçimlik hak kullanılarak davacının ikametgahının bulunduğu yer, davalının ikametgahının bulunduğu yer veya şubesinin bulunduğu yer, haksız fiilin meydana geldiği yer, sigorta poliçesini düzenleyen acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birisinde açılabileceği halde yetkisiz ... mahkemelerinde açılmıştır. Bu durumda yetkili mahkemenin seçimi hakkı davalıya geçmiş olup, davalı vekili tarafından haksız fiilin meydana geldiği İstanbul Mahkemeleri seçilmiş olduğu gerekçeleri ile yetkisizlik yönünde hüküm kurmuştur. İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesince, somut olayda dava ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinde açılmış olup mahkemenin yetkisizlik kararı vermesi sonucu dosya mahkememize gelmiş ve 2018/568 Esası ile kaydedilmiştir. Kaza Kahramanmaraş ili, Afşin ilçesinde meydana gelmiş olup, davacının yerleşim yeri de Kahramanmaraş'tır. Davalı ... şirketinin genel merkezi İstanbul ili, Ataşehir ilçesinde olmakla birlikte yargı çevresi olarak İstanbul Anadolu Adliyesinin yetki alanı içerisinde olduğu gerekçesiyle ile karşı yetkisizlik yönünde hüküm kurmuştur. 6100 sayılı HMK'nın genel yetkiyi düzenleyen 6. maddesininin birinci fıkrasına göre; "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." Yine aynı Kanunun 16. maddesinde ise, "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir." hükmü yer almaktadır. 6100 sayılı HMK'nın haksız fiillerde yetkiyi düzenleyen 16. maddesinde HMK'nın 7/1-2. cümlesindeki düzenleme anlamında kesin yetki sözkonusu değildir. Haksız fiil halinde HMK'nın 16. maddesi gereğince birden fazla mahkemenin yetkili kılınarak davacıya bir seçimlik hak tanınmış olduğu gözönüne alındığında, davacı, bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasının bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiç birisinde açmaz ve yetkisiz bir mahkeme de açar ise, o zaman seçme hakkı davalılara geçer. Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman şeçme hakkı davalılara geçer. Somut olayda, davalı ... şirketinin yerleşim yeri adresinin "... olduğu, haksız fiile konu kazanın Afşin'de meydana geldiği, dava dilekçesinde ve dosya arasında bulunan ve davacılar tarafından verilen vekaletnamede davacıların adresinin...olduğu, davalı ...Ş.'nin ... ili, Ticaret Sicil Müdürlüğüne tescilli şubesinin bulunmadığı, dolayısıyla davacının birden çok mahkemenin yetkili olduğu ve kesin yetki kuralının bulunmadığı bu davada, ... ilinde yetkisiz bir mahkemede açmıştır, şeçme hakkı davalılara geçmiş olduğu ve davalı vekilince de yetki itirazında bulunduğu anlaşıldığına göre, davanın İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK'nın 21 ve 22. maddeleri gereğince İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 27/02/2020 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.