Yargıtay 8. Ceza Dairesi · E. 2021/17698 · K. 2023/558

8. Ceza Dairesi         2021/17698 E.  ,  2023/558 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi Sanıklar hakkında bozma üzerine kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 ... maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 ... maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü: I. HUKUKÎ SÜREÇ 1. Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının 04.01.2011 tarihli ve 2010/15264 Soruşturma ve 2010/15264 Esas sayılı iddianamesi ile sanık ... hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 204 üncü maddesinin birinci fıkrası; sanık ... hakkında resmi belgede sahtecilik ve mühürde sahtecilik suçlarından 5237 sayılı Kanun'un 202 nci maddesinin ikinci fıkrası ve 204 üncü maddesinin birinci fıkrası ile 43 üncü maddesinin birinci fıkrası; sanıklar ... ve ... hakkında resmi belgede sahtecilik ve mühürde sahtecilik suçlarından 5237 sayılı Kanun'un 202 nci maddesinin ikinci fıkrası ve 204 üncü maddesinin birinci ve üçüncü fıkraları ile 43 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca dava açılmıştır. 2. Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesinin, 18.12.2013 tarihli ve 2011/15 Esas, 2013/400 Karar sayılı kararı ile sanık ... hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan 5237 sayılı Kanun'un 204 üncü maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca 2 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına; sanık ... hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan 5237 sayılı Kanun'un 204 üncü maddesinin birinci fıkrası, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ve 53 üncü maddesi uyarınca 2 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına; mühürde sahtecilik suçundan 202 nci maddesinin ikinci fıkrası, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca 1 yıl 3 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına; sanıklar ... ve ... hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan 5237 sayılı Kanun'un 204 üncü maddesinin birinci fıkrası, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca 2 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına ve ve hak yoksunluklarına; mühürde sahtecilik suçundan 202 nci maddesinin ikinci fıkrası, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca 1 yıl 3 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına karar verilmiştir. 3. Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesinin, 18.12.2013 tarihli ve 2011/15 Esas, 2013/400 Karar sayılı kararının Cumhuriyet Savcısı, sanık ... müdafii ile sanıklar ... ve ...'ın temyizleri üzerine Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 07.12.2017 tarihli ve 2017/22052 Esas, 2017/13930 Karar sayılı kararı ile; "Sanıklar ..., ... ve ... haklarında mühürde sahtecilik  suçları yönünden; Sahte olduğu iddia edilen mühürlerin, T.C. Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğüne gönderilerek sahtelikleri konusunda bilirkişi raporu alındıktan sonra aldatma kabiliyetine haiz olup olmadıkları mahkemece tespit edilip sonucuna göre sanıkların, hukuki durumunun tayin ve takdiri gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde  mahkumiyet hükmü kurulması, Sanık ... hakkında resmi belgede sahtecilik suçu yönünden; Tekerrüre esas sabıkası bulunan sanık hakkında 5237 sayılı TCK.nun 58. maddesinin uygulanmaması" Nedenleriyle bozulmasına karar verilmiştir. 4. Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 24.11.2020 tarihli ve 2018/127 Esas, 2020/352 Karar sayılı kararı ile sanıklar ..., ... ve ... hakkında mühürde sahtecilik suçundan 5237 sayılı Kanun'un 202 nci maddesinin ikinci fıkrası, 43 üncü ve 53 üncü maddeleri uyarınca 1 yıl 3 ay hapis cezası ile cezalandırılmalarına ve hak yoksunluklarına; sanık ... hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan 5237 sayılı Kanun'un 204 üncü maddesinin birinci fıkrası ve 53 üncü maddesi uyarınca 2 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına, 58 ... maddesi uyarınca hapis cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmiştir. II. TEMYİZ SEBEPLERİ A. Sanık ... müdafiinin temyiz sebepleri; 1. Sanığa esas hakkında beyanda bulunma hakkı tanınmadan ve son sözü sorulmadan karar verildiğine, 2. Davaya bakmakla görevli mahkemenin ağır ceza mahkemesi olmadığına, 3. Mühürde ve sahte belgeler üzerinde sanığın parmak izlerinin çıkmadığına, bu nedenle suçun sabit olmadığına, bilgisayarda ele geçirilen parmak izlerinin sanığa ait olsa bile bu delilin başkaca deliller ile desteklenmediğine, 4. Atılı suçların, suç tarihi itibariyle zamanaşımına uğradığına ilişkindir. B. Sanık ... müdafiinin temyiz sebepleri; 1. Sanığın yüzüne karşı bozma ilamını kabul ... etmediği ve bu ilama ilişkin diyeceklerinin ve son sözü sorulmadan karar verilerek savunma hakkının ihlal edildiğine, 2. İddia olunan suçların zamanaşımına uğradığına, 3. Davaya bakmakla görevli mahkemenin asliye ceza mahkemeleri olduğuna ilişkindir. C. Sanık ...'ın temyiz sebepleri; 1. Atılı suçun yasal unsurlarının oluşmadığına, belgede aldatma yeteneğinin bulunmadığına, sahte olduğu iddia edilen belgeler olmadan hakkında mahkumiyet kararı verildiğine, 2. Takdiri indirim nedenlerinin hiçbir gerekçe gösterilmeden uygulanmadığına, 3. Adli sicil kaydındaki silinme şartları bulunan kayıt esas alınarak hakkında tekerrür hükümlerinin uygulandığına, 4. Hakkında hükmolunan cezanın seçenek yaptırımlara çevrilmediğine, ertelenmediğine ilişkindir. D. Sanık ...'ın temyiz sebepleri; Temyiz hakkını kullanarak dosyasının incelenmesini talep etmiştir. III. OLAY VE OLGULAR 1. Dava konusu olay, sahte para basım ve dağıtım ile pasaport, nüfus cüzdanı gibi bir takım resmi belgelerin sahte olarak düzenlendiğine dair ihbarlar neticesinde temyiz incelemesi kapsamında bulunan sanıklara ait adreslerde yapılan aramalarda kamu kurum ve kuruluşlarınca onaylayıcı veya belgeleyici nitelikteki üretilen sahte mühürlerin ele geçirilmesine ilişkindir. 2. 26.02.2010 ile 07.07.2010 tarihleri arasında 5271 sayılı Kanun'un 135 ... maddesi kapsamında iletişimin dinlenmesi ve kayda alınmasına ilişkin tedbir neticesinde elde edilen veriler üzerine sanık ...'a ait Alibeyköy Semti \*\*\* Caddesi No. \*\*\* ... ve Gazi Mahallesi \*\*\* Caddesi No.\*\* Sultangazi ikamet adreslerinde ve sanığın üzerinde ... 3. Sulh Ceza Mahkemesinin 07.07.2010 tarihli ve 2010/1286 Değişik iş sayılı arama elkoyma kararına istinaden yapılan aramalarda, çok sayıda basımı tamamlanmış ancak tanzim edilmemiş çeşitli kurumlara ait diplomalar, nüfus ve hesap cüzdanları ve çeşitli kişiler adına düzenlenmiş nüfus cüzdanları, diplomalar, pasaportlar, meslek kimlik kartları, araç ruhsat belgeleri, ustalık ve işyeri açma belgeleri, vize formları, noter tasdikli belgeler, sürücü belgelerinin yanısıra; - 1 adet T.C. İstanbul Valiliği İstanbul Emniyet Müdürlüğü ibareli mühür, - 1 adet T.C. Milli Eğitim Bakanlığı Gaziosmanpaşa Vefa ... Lisesi Müdürlüğü ibareli mühür, - 1 adet T.C. Bayrampaşa belediyesi Personel Şube Müdürlüğü ibareli mühür, - 1 adet T.C. ... Ticaret Odası ibareli mühür, - 1 adet T.C. Tapu ve Kadastro Bölge Tapu Sicil Müdürlüğü ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul 17. Noterliği ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Beyoğlu 25. Noterliği ibareli mühür, - 1 adet T.C. ibareli, diğer kısımları okunmayan mühür, - 1 adet T.C. Milli Eğitim Bakanlığı Gazi İlköğretim Okulu ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Giriş 23 ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Çıkış 28 ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Giriş 23/12/2007 23 ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Giriş 03/07/2007 15 ibareli mühür, - 1 adet T.C. ... Tapu ve Kadastro ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Çıkış 12/06/2009 18 ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Çıkış 25/04/2009 22 ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Giriş 14/03/2009 11 ibareli mühür, - 1 adet T.C. Üsküdar Kaymakamlığı ... ... İlköğretim Okulu Müdürlüğü ibareli mühür, - 2 adet T.C. Gaziosmanpaşa İlçesi ... ... Mahalle Muhtarlığı ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Çıkış 26 ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Çıkış 02/08/2006 31 ibareli mühür, - 1 adet T.C. Gaziosmanpaşa Belediyesi Personel Şube Müdürlüğü ibareli mühür, - 1 adet Soğuk Damga Vardır ibareli mühür, - 1 adet Tarafımdan İncelendi ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Çıkış 10/03/2009 24 ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Valiliği Gaziosmanpaşa İlçe Emniyet Müdürlüğü ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Giriş 14/08/2006 22 ibareli mühür, - 1 adet Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyet ... Havalimanı 02 Mayıs 2003 ibareli mühür, - 1 adet T.C. ... İlçesi Refhan ... Lisesi Müdürlüğü ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Çıkış 128/07/2008 ibareli mühür, - 1 adet T.C. İstanbul Atatürk ... Hudut Kapısı Çıkış 14/06/2007 32 ibareli mühür, - 1 adet 16/12/207 19 ibareli mühür, - 1 adet 25/07/2007 22 ibareli mühür, - 1 adet 12/06/2009 21 ibareli mühür, - 1 adet mavi renkli kollu mengeneye monte edilmiş vaziyette 1 adet T.C. İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü ibareli mühür, - 1 adet mavi renkli kollu mengeneye monte edilmiş vaziyette 1 adet T.C. İlçesi Nüfus Müdürlüğü ibareli mühür, - 1 adet üzerinde Presmak Sembol ibaresi bulunan kollu mengene üzerine monte edilmiş vaziyette T.C. Milli Eğitim Müdürlüğü ibareli mühür ele geçirilmiştir. 3. İstanbul İl Emniyet Müdürlüğünün 08.07.2010 tarihli ve 91638 sayılı parmak izi tespitine ilişkin yazısında, sanık ...'un Alibeyköy Semti \*\*\* Caddesi No. \*\*\* ... adresinden elde edilen S.K. adına düzenlenmiş 19.01.2009 tarihli vadesiz mevduat cüzdanı üzerinden elde edilen dört adet, laptop ve mouse üzerinden elde edilen dört adet parmak izinin sanığa ait olduğu belirlenmiştir. 4. Hakkında ihbar bulunan ve 5271 sayılı Kanun'un 135 ... maddesi kapsamında iletişimin dinlenmesi ve kayda alınması tedbiri ile resmi belgede sahtecilik suçundan hakkında mahkumiyet kararı verilen ve kesinleşen O.Y.Ü. ile görüşme yaptığı tespit edilen 0531 \*\*\* \*\* 69 numaralı hat sahibinin Turkcell İletişim Hizmetlerinin 14.06.2010 tarihli ve yazısı ile Y.E. olduğunun tespit edilmesi üzerine, yapılan fiziki takiplerle bu şahsa ait olduğu anlaşılan Rami ... Caddesi \*\*\*\* No.\*\* ... adresinde ... 3. Sulh Ceza Mahkemesinin 05.07.2010 tarihli ve 2010/1275 Değişik iş sayılı arama elkoyma kararına istinaden yapılan aramada, boş tanzim edilmemiş veya bazı kişiler adına düzenlenmiş pasaport, pasaport yaprakları, nüfus cüzdanlarının yanısıra, - 1 adet üzerinde herhangi bir ibare bulunmayan içerisinde T.C. İSTANBUL EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ PASAPORT ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ dişili erkekli mühürlerinin takılı olduğu mavi renkli mengene, - 1 adet üzerinde herhangi bir ibare içerisinde T.C. (okunamayan) NÜFUS MÜDÜRLÜĞÜ ibaresi bulunan kısmen paslanmış üzerinde mühür olduğu düşünülen ... renkli mengene, - 1 adet T.C. ŞANLIURFA EMNİYET MÜDÜRÜĞÜ PASAPORT ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ ibaresi bulunan erkek mühür, - 1 adet T.C. HAMBURG BAŞKONSOLOSLUĞU ibaresi bulunan erkek mühür, - 1 adet T.C. (üzeri kapatılmış) EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ PASAPORT ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ ibaresinin bulunduğu dişi mühür, - 1 adet T.C. İSTANBUL OTUZDÖRDÜNCÜ NOTERLİĞİ ibaresinin bulunduğu mühür ele geçirilmiştir. 5. Dosyada mevcut 07.07.2010 tarihli beyan alma, arama, elkoyma, tasnif ve tespit tutanağı ile Y.E. isimli şahsa ait olduğu değerlendirilen Rami ... Caddesi \*\*\*\* No.\*\* ... adresindeki işyeri sahibi olarak belirtilen B.Y.'nin, bu işyerini ... Türkcan isimli şahsa 10.06.2010 tarihinde aylık 250,00 TL karşılığında kiraya verdiğini, şahsın bu işyerinde tişört modeli yapacağını söyleyerek kiraladığını, kiracının işyerine hergün düzenli olarak gelip gitmediğini, genellikle akşam saatlerinde geldiğini, işyerine açık kimliğini bilmediği ... yaşlı bir şahsın da sık sık girip çıktığını ifade ettiği belirlenmiştir. 6. İstanbul İl Emniyet Müdürlüğü Olay Yeri İnceleme ve Kimlik Tespit Şube Müdürlüğünün 09.07.2010 tarihli ve R.2010/554 sayılı raporları ile Rami ... Caddesi \*\*\*\* No.\*\* ... adres içerisindeki masa üzerinde ... ... Sarıdoğan isimli CD üzerinden elde edilen iki adet, Canon marka yazıcının üst kapağının dış kısmı üzerinden iki adet olmak üzere toplam dört adet parmak izinin sanık ...'e, aynı adresteki HP Deskjet F2400 Series ibareli CD üzerinden bir adet, föy dosya üzerinden elde edilen beş adet, WARNING ibareli naylon poşet üzerinden bir adet olmak üzere toplam yedi adet parmak izinin ise sanık ...'a ait olduğu belirlenmiştir. 7. Sanıkların sürekli irtibat halinde oldukları O.Y.Ü. kollukta alınan beyanında, kendisine gelen sahte belge talebi ile ilgili işlemleri ...'a yaptırdığını, 0531 \*\*\* \*\* 69 numaralı hat sahibinin adını bilmediğini, bu hattın sahibini Tuncelili olarak bildiğini, lakabının da Munzur olduğunu, telefonda araç alım satımı için sahte protokol hazırlanması için görüştüğünü, telefon konuşmalarında da olduğu gibi Munzur lakaplı şahsın nüfus cüzdan fotokopilerinden bilgileri okuyamadığı için evrakı tamamlayamadığını beyan etmiş, ifadenin devamı sırasında Y.E. adına kayıtlı hatla görüşme yaptığı şahsın ... olduğunu, Düzceli olduğunu bildiğini, 40-45 yaşlarında olduğunu belirtmiş, telefon konuşmalarında geçen yerin ... isimli şahsın bir akrabasına ait olduğunu, ... isimli şahsın 1 ay öncesine kadar Maltepe cezaevinde evrakta sahtecilikten dolayı yattığını bildiğini, sanık ...'un sahte nüfus cüzdanı, sürücü belgesi, diploma işlerini yaptığını, kendisinin de nüfus cüzdanı yaptırmak istediği şeklindeki görüşmenin doğru olduğunu, sanık ...'e zaman zaman bu tür işler yaptırdığını, sahte nüfus cüzdanı ve sahte ehliyet karşılığında 50,00 TL verdiğini, bir keresinde hatırlamadığı bir şahıs için lise diploması da yaptırmak istediğini, ancak isteyen kişinin parayı vermemesi nedeniyle diplomanın da verilmediğini belirtmiş. 8. Bu tespitler ışığında, 09.07.2010 tarihli kolluk tutanağı ile iletişimin dinlenmesi tedbiri neticesinde O.Y.Ü. ile irtibatlı olduğu tespit edilen bahse konu hat kullancısının işyerinden parmak izi tespit edilen sanık ... olduğu ve sanık ...'ın bu işyerini sanık ... ile birlikte kullandığı, hat sahibi Y.E.'nin ise yakalanan malzemeler ile herhangi bir ilişkisinin bulunmadığının tespit edildiği belirlenmiştir. 9. Dosyada mevcut iletişimin dinlenmesi tutanakları ile; a) Sanık ...'un, O.Y.Ü, M.G. ve kimlik bilgileri tespit olunamayan bazı şahıslarla nüfus cüzdanı, pasaport, diploma vb. resmi belgeler için gerekli olan bilgiler konusunda sıklıkla görüşme yaptığı, b) Sanık ...'ın, Y.E. adına kayıtlı hatla O.Y.Ü. ile düzenlenen belgeler üzerindeki gerekli bilgilerle ilgili görüşmeler yaptığı belirlenmiştir. 10. İstanbul İl Emniyet Müdürlüğünün 31.08.2010 tarihli ve 2010/4240 sayılı yazı ekinde yer ... ve Adli Bilişim Büro Amirliğince düzenlenen dijital metaryal inceleme raporları ile sanıklar ... ve ...'ın adreslerinden elde edilen bilgisayarların yapılan teknik incelemelerinde sahte evrak tanziminde kullanılabilecek belge ve dökümanların (nüfus cüzdanı, meslek kimlik kartları, pasaport, öğrenci belgeleri, diplomalar, araç ruhsatı, doktor raporları, adli sicil kaydı, kurumlar arası çeşitli yazışma belgeleri vb.) olduğu belirlenmiştir. 11. İstanbul Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğünün 28.07.2010 tarihli ve BLG-2010/6328 sayılı raporu ile, a) Sanık ...'un üzerinden ve ikametlerinden ele geçen, i) M.Ç. adına düzenlenen Yakın ... Üniversitesi Meslek Yüksekokulu ön lisans diploması ve Ç.D. adına düzenlenen Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Fakültesi lisans diplomasının üzerindeki mühür izlerinin soğuk mühür ile husule getirilmiş olduğu, diplomaların sahte olarak hazırlanıp düzenlenmiş olduğu ve aldatma kabiliyetini haiz olduğu, ii) Ö.A. adına düzenlenmiş işyeri açma belgesi, Ö.A. adına düzenlenmiş ustalık belgesi, Ş.K. adına düzenlenmiş kurs bitirme belgesi üzerindeki mühür izlerinin gayrı muntazam yapıda oldukları, mühür izlerinin sahte oldukları, söz konusu belgelerin sahte olarak düzenlenmiş olduğu ve aldatma kabiliyetini haiz olduğu, iii) Ç.N.E. adına düzenlenmiş 454287 seri nolu B sınıfı sürücü belgesi, 2 adet N.Ç. adına düzenlenmiş E sınıfı 844250 seri sürücü belgesi, R.D. adına düzenlenmiş 900353 seri numaralı C sınıfı sürücü belgesi, F.Ş. adına düzenlenmiş 903072 seri numaralı B sınıfı Sürücü Belgesi, N.K. adına düzenlenmiş 669021 seri numaralı E sınıfı Sürücü Belgesi, İ.S. adına düzenlenmiş 508323 seri numaralı B sınıfı Sürücü Belgesi, M.K. adına düzenlenmiş 986807 seri nolu A2 sınıfı sürücü belgesi, M.A.B. adına düzenlenmiş 404566 seri numaralı E sınıfı sürücü belgesi, M.N. adına düzenlenmiş 187743 seri nolu B sınıfı sürücü belgesi, B.A. adına düzenlenmiş 136940 seri nolu C sınıfı sürücü belgesi, İ.U. adına düzenlenmiş 808544 seri nolu B sınıfı sürücü belgesi, O.Ş. adına düzenlenmiş 844250 seri nolu B sınıfı sürücü belgesi, A.Ç. adına düzenlenmiş 416489 seri nolu C sınıfı sürücü belgesi, A.K. adına düzenlenmiş 306866 seri nolu B sınıfı sürücü belgesi, T.E. adına düzenlenmiş 763982 seri nolu E sınıfı sürücü belgesi üzerindeki mühür izlerinin soğuk mühür ile husule getirilmiş olduğu, tamamen sahte olarak hazırlanıp düzenlenmiş olduğu ve aldatma kabiliyetini haiz olduğu, iiii) M. İş Güvenliği adına düzenlenmiş 417 665 0015 vergi sicili numaralı vergi levhası üzerinde basılı bulunan "T.C. MALİYE BAKANLIĞI ... İL DEFTERDARLIĞI ... VERGİ DAİRESİ MD." ibareli mürekkepli mühür izinin sahte olduğu ve bu itibarla tetkik konusu vergi levhasının sahte olarak düzenlenmiş olduğu ve aldatma kabiliyetini haiz olduğu, b) Sanık ... ve ...'in birlikte kullandıkları belirlenen işyerinden ele geçen; i) İstanbul 34. Noterliğinin 30 Aralık 2009 tarih ve 35315 yevmiye numarası ile onaylanmış gözüken iki adet defterin tüm sayfalarında bulunan mürekkepli mühür izlerinin gayrı muntazam yapıda oldukları ve mühür izlerinin sahte oldukları ve bu itibarla defterlerin sahte olarak onaylanmış oldukları ve aldatma kabiliyetine haiz olmadıkları, ii) İstanbul Beyoğlu 25. Noterliğince onaylanmış gözüken H.B. adına düzenlenmiş lise diploması fotokopisindeki ve İstanbul Beyoğlu 25. Noterliğince onaylanmış gözüken A.Ö. adına düzenlenmiş iki adet lise diploması fotokopisindeki "T.C. İSTANBUL BEYOĞLU YİRMİBEŞİNCİ NOTERLİĞİ" içerikli mürekkepli mühür izleri bulunan belgelerin sahte olarak onaylanmış oldukları ve aldatma kabiliyetini haiz oldukları, iii) H.B. adına düzenlenmiş lise diploması, F.B. adına düzenlenmiş meslek lisesi diploması, A.G. adına düzenlenmiş meslek lisesi diploması üzerindeki mühür izlerinin soğuk mühür ile husule getirilmiş olduğu, diplomaların sahte olarak hazırlanıp düzenlenmiş olduğu ve aldatma kabiliyetini haiz olduğu, iiii) B.K. adına düzenlenmiş TR-J/148727 seri numaralı Türkiye Cumhuriyeti pasaportunda yer ... bazı sayfalarını içeren yaprakların dip kısmından sökülmüş ve yerinde olmadıkları, onbir ve ellinci sayfalarında basılı bulunan GİRİŞ ve ÇIKIŞ mühür izlerinin mevcut hakiki örneklerine kıyasla sahte oldukları ve pasaportun hali hazır durumu itibari ile aldatma kabiliyetini haiz olmadığı belirlenmiştir. 12. Sanıkların savunmaları; a) Sanık ... savunmasında, kendisine ...'te bulunan adreste ele geçen belgelerin ve malzemelerin ... isimli bir kişiye ait olduğunu, bu şahsın kendisine ait işyeri olmadığından bahse konu malzemeleri muhafaza etmesi için kendisine verdiğini, üst aramasında ve ikametinde ele geçen siyah çöp poşeti içerisindeki malzemelerin de yine ...'a ait olduğunu, belgelerin tamamının ... tarafından düzenlendiğini ifade etmiştir. b) ... savunmasında, ...'ı tanımadığını, kendisiyle bir ortaklığının bulunmadığını ifade etmiştir. c) ... savunmasında, ... ile ... bir iş yapmadığını, kendisini tanımadığını, Y.E. adlı şahsa ait bir telefon kullanmadığını ifade etmiştir. 13. Sanıklar ..., ... ve ... hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan 5237 sayılı Kanun'un 204 üncü maddesinin birinci fıkrası, 43 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca kurulan mahkumiyet hükümleri Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 07.12.2017 tarihli ve 2017/22052 Esas, 2017/13930 Karar sayılı kararı ile onanmasına karar verilmiştir. 14. Mühürde sahtecilik suçu yönünden Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 07.12.2017 tarihli ve 2017/22052 Esas, 2017/13930 Karar sayılı sanıklar ..., ... ve ... hakkındaki bozma kararı üzerine Hazine ve Maliye Bakanlığı Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğünün Uzmanlar Kurulunca düzenlenen 15.10.2020 tarihli raporu ile sanıklardan ele geçen mühürler üzerinde yapılan incelemeler neticesinde, mühürlerin / soğuk damgaların Genel Müdürlük tarafından imal edilmediği, resmi mühürde bulunması gereken sembollerin (T.C. rumuzu, Ayyıldız sembolü, 1923 tarihi) olması nedeniyle sahte olduğu, belgelerde kullanıldığı takdirde iğfal kabiliyetini haiz olduğu, sahteliğin uzman olmayan kişilerce ilk bakışta anlaşılamayacağının tespit edildiği belirlenmiştir. 15. Mahkemece, Hukukî Süreç başlığı altında (3) numaralı paragrafta bilgilerine yer verilen Yargıtay bozma ilâmına uyulmasına karar verilerek gereklerinin yerine getirildiği belirlenmiştir. V. GEREKÇE A. Sanık ... Hakkında Resmi Belgede Sahtecilik Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden 1. Sanık ...'ın yargılama konusu eylemi için, 5237 sayılı Kanun’un 204 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca belirlenecek cezanın türü ve üst haddine göre aynı Kanun’un 66 ncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi ve 67 nci maddesinin dördüncü fıkrası gereği 12 yıllık olağanüstü zamanaşımı süresinin öngörüldüğü anlaşılmıştır. 2. 5237 sayılı Kanun’un 204 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca belirlenecek cezanın türü ve üst haddine göre aynı Kanun’un 66 ncı maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi ve 67 nci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca 12 yıllık olağanüstü zamanaşımı süresinin, suç tarihi olan 07.07.2010 tarihinden temyiz inceleme tarihine kadar gerçekleşmiş olduğu belirlenmiştir. B. Diğer Sanıklar Müdafiilerinin Temyiz Sebepleri Yönünden 1. Zamanaşımının Oluştuğuna Yönelik 5237 sayılı Kanun'un "Mühürde sahtecilik" başlıklı 202 nci maddesinin ikinci fıkrasında; "... (2) Kamu kurum ve kuruluşlarınca veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarınca kullanılan onaylayıcı veya belgeleyici mührü sahte olarak üreten veya kullanan kişi, bir yıldan altı yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır." 5237 sayılı Kanun'un "Dava zamanaşımı" başlıklı 66 ncı maddesinin, inceleme konusu ile ilgili olan birinci fıkrasının (d) bendi; (1) Kanunda başka türlü yazılmış olan haller dışında kamu davası; ... d) Beş yıldan fazla ve yirmi yıldan az hapis cezasını gerektiren suçlarda onbeş yıl, ... Geçmesiyle düşer. " Şeklinde düzenlenmiştir. 5237 sayılı Kanun'un "Dava zamanaşımı süresinin durması veya kesilmesi" başlıklı, inceleme konusu ile ilgili ikinci ve dördüncü fıkraları; "... (2) Bir suçla ilgili olarak; a) Şüpheli veya sanıklardan birinin savcı huzurunda ifadesinin alınması veya sorguya çekilmesi, b) Şüpheli veya sanıklardan biri hakkında tutuklama kararının verilmesi, c) Suçla ilgili olarak iddianame düzenlenmesi, d) Sanıklardan bir kısmı hakkında da olsa, mahkûmiyet kararı verilmesi, Halinde, dava zamanaşımı kesilir. ... (4) Kesilme halinde, zamanaşımı süresi ilgili suça ilişkin olarak Kanunda belirlenen sürenin en fazla yarısına kadar uzar." Şeklinde düzenlenmiştir. Yukarıda yazılı Kanun hükümleri uyarınca sanıkların üzerine atılı 5237 sayılı Kanun'un 202 nci maddesinin ikinci fıkrası kapsamındaki mühürde sahtecilik suçunun olağan dava zamanaşımının 15 yıl, 5237 sayılı Kanun'un 67 nci maddesinin ikinci fıkrasında yazılı kesme nedenleri bulunan sanıklar hakkında olağanüstü dava zamanaşımının ise suç tarihi olan 07.07.2010 tarihinden itibaren 22 yıl 6 ay olduğu gözetildiğinde, sanıkların üzerine atılı mühürde sahtecilik suçu yönünden zamanaşımının gerçekleşmediğinin belirlenmesi nedeniyle sanıklar ... ve ... hakkında kurulan hükümlerde bu yönden hukuka aykırılık bulunmamış ve sanıklar ... ve ... müdafiilerinin bu hususa ilişkin temyiz sebepleri reddedilmiştir. 2. Görevli Mahkemenin Asliye Ceza Mahkemesine Olduğuna Yönelik 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un "Ağır Ceza Mahkemesinin Görevi" başlıklı 12 nci maddesi; "Kanunların ayrıca görevli kıldığı hâller saklı kalmak üzere, Türk Ceza Kanununda yer ... yağma (m. 148), irtikâp (m. 250/1 ve 2), resmî belgede sahtecilik (m. 204/2), nitelikli dolandırıcılık (m. 158), hileli iflâs (m. 161) suçları, Türk Ceza Kanununun İkinci Kitap Dördüncü Kısmının Dört, Beş, Altı ve Yedinci Bölümünde tanımlanan suçlar (318, 319, 324, 325 ve 332 nci maddeler hariç) ve 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun kapsamına giren suçlar dolayısıyla açılan davalar ile ağırlaştırılmış müebbet hapis, müebbet hapis ve on yıldan fazla hapis cezalarını gerektiren suçlarla ilgili dava ve işlere bakmakla ağır ceza mahkemeleri görevlidir. ..." Şeklinde düzenlenmiştir. 5271 sayılı Kanun'un "Davaların birleştirilerek açılması" başlıklı 9 uncu maddesinin, inceleme konusu ile ilgili olan birinci fıkrası; "(1) Bağlantılı suçlardan her biri değişik mahkemelerin görevine giriyorsa, bunlar hakkında birleştirilmek suretiyle yüksek görevli mahkemede dava açılabilir. ..." Şeklinde düzenlenmiştir. Aynı ihbarlara konu kişilerle ilgili yürütülen soruşturma neticesinde temyiz dışı bazı sanıklar ile ilgili parada sahtecilik suçundan 5237 sayılı Kanun'un 197 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca açılan davada 5235 sayılı Kanun'un 12 nci maddesi uyarınca ağır ceza mahkemelerinin görevli olduğu belirlendiğinden, bu davalarla birlikte görülen sanıkların üzerine atılı 5237 sayılı Kanun'un 202 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca mühürde sahtecilik suçu yönünden de ağır ceza mahkemesinin tâbi olduğu yargılama usulünün uygulanması açısından sanıklar ... ve ... hakkında kurulan hükümlerde hukuka aykırılık bulunmamış ve sanıklar ... ve ... müdafiilerinin bu hususa ilişkin temyiz sebepleri de reddedilmiştir. 3. Sanığın Yüzüne Karşı Bozma İlamını Kabul ... Etmediği ve Bu İlama İlişkin Diyeceklerinin ve Son Sözü Sorulmadan Karar Verilerek Savunma Haklarının İhlal Edildiğine Yönelik 1412 sayılı Kanun'un "Davaya Yeniden Bakacak Mahkemenin Hak ve Mecburiyetleri" başlıklı 326 ncı maddesinin, inceleme konusu ile ilgili olan ikinci fıkrası; "... Sanık veya müdahil ve vekillerine davetiye tebliğ olunamaması veya davetiye tebliğ olunmasına rağmen duruşmaya gelmemeleri nedeniyle bozmaya karşı beyanları tespit edilmemiş olsa dahi duruşmaya devam edilerek dava gıyapta bitirilebilir. Ancak sanık hakkında verilecek ceza, bozmaya konu olan cezadan daha ağır ise herhalde dinlenilmesi gerekir. ..." Şeklinde düzenlenmiştir. Bozma ilamı üzerine davaya bakan yerel mahkemece sanıklar ... ve ...'e duruşma davetiyesinin gönderildiği, adreslerinden iade gelmesi üzerine 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 21 ... maddesinin ikinci fıkrası uyarınca tebligatın yeniden düzenlendiği belirlenmiştir. Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 21.01.2020 tarihli ve 2016/12-1160 Esas, 2020/19 Karar sayılı kararında belirtildiği üzere, "1412 sayılı CMUK'nın 5320 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca karar tarihi itibarıyla uygulanması gereken 326/2. maddesine göre, hükmün aleyhe bozulması hâlinde davaya yeniden bakacak mahkemece, sanıktan bozmaya karşı diyeceğinin sorulması zorunludur. Aynı kurala 5271 sayılı CMK'nın 307/2. maddesinde de yer verilmiş olup anılan bu Kanun hükümleri uyarınca sanığa, bozmada belirtilen ve aleyhinde sonuç doğurabilecek olan hususlarda beyanda bulunma, kendisini savunma ve bu konudaki delillerini sunma imkânı tanınmalıdır. Bu düzenleme, savunma hakkının sınırlanamayacağı ilkesine dayandığından, uyulmasında zorunluluk bulunan emredici kurallardandır." Somut olayda, sanıklar hakkında mühürde sahtecilik suçundan Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesinin, 18.12.2013 tarihli ve 2011/15 Esas, 2013/400 Karar sayılı kararı ile mahkumiyet hükümleri kurulmuş ve bu hükümler eksik inceleme nedeniyle Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 07.12.2017 tarihli ve 2017/22052 Esas, 2017/13930 Karar sayılı kararı ile sanıklar lehine eksik inceleme nedeniyle bozulmasına karar verilmiştir. 5271 sayılı Kanun'un "Delillerin tartışılması" başlıklı 216 ncı maddesinin, inceleme konusu ile ilgili olan üçüncü fıkrası; "... (3) Hükümden önce son söz, hazır bulunan sanığa verilir. ..." 5271 sayılı Kanun'un "Davaya yeniden bakacak mahkemenin işlemleri" başlıklı 307 nci maddesi; "(1) Yargıtaydan verilen bozma kararı üzerine davaya yeniden bakacak bölge adliye veya ilk derece mahkemesi, ilgililere bozmaya karşı diyeceklerini sorar. (2) Sanık, müdafii, katılan ve vekilinin dosyada varolan adreslerine de davetiye tebliğ olunamaması veya davetiye tebliğ olunmasına rağmen duruşmaya gelmemeleri nedeniyle bozmaya karşı beyanları saptanmamış olsa da duruşmaya devam edilerek dava yokluklarında bitirilebilir. Ancak, sanık hakkında verilecek ceza, bozmaya konu olan cezadan daha ağır ise, her hâlde dinlenmesi gerekir." Yukarıda yazılı Kanun hükümlerine göre lehlerine bozma kararı verilen ve bozma sonrası kurulan hükümlerde de bozmaya konu olan ceza ile aynı cezaya hükmolunan sanıklara davetiye tebliğ olunamaması nedeniyle duruşmada hazır bulunmadıklarından son sözün verilmesinin mümkün olmadığı gibi bozmaya karşı beyanları alınmadan duruşmaya devam edilip davanın yokluklarında bitirilmesi yönünden sanıklar ... ve ... hakkında kurulan hükümlerde hukuka aykırılık bulunmamış ve sanıklar ... ve ... müdafiilerinin bu hususa ilişkin temyiz sebepleri de reddedilmiştir. 4. Diğer Temyiz Sebepleri Yönünden Dosyada mevcut kolluk tutanakları, bu tutanaklarda yer ... tespitler, iletişimin dinlenmesi ve kayda alınması tedbirine ilişkin görüşme kayıtları ve bu kayıtları destekleyen fiziki takip tutanakları, kriminal raporlar, Hazine ve Maliye Bakanlığı Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğünün Uzmanlar Kurulu raporu, sanıkların savunmaları ve sanıklar hakkında beyanlarına başvurulan diğer şahısların ifadeleri ile dava dosyası kapsamındaki tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanıklar tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfı ile yaptırımların doğru biçimde belirlendiği anlaşıldığından, sanıklar ... ve ... müdafiileri ve sanık ...'ın yerinde görülmeyen diğer temyiz sebepleri de reddedilmiştir. V. KARAR A. Sanıklar ..., ... ve ... Hakkında Kurulan Hükümler Yönünden Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 24.11.2020 tarihli ve 2018/127 Esas, 2020/352 Karar sayılı kararında sanıklar ... ve ... müdafiileri ve sanık ... tarafından ileri sürülen temyiz sebepleri ve dikkate alınan sair hususlar yönünden herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden sanıklar ... ve ... müdafiileri ve sanık ...'ın temyiz sebeplerinin reddiyle hükümlerin, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA, B. Sanık ... Hakkında Kurulan Resmi Belgede Sahtecilik Suçu Yönünden Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Bakırköy 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 24.11.2020 tarihli ve 2018/127 Esas, 2020/352 Karar sayılı kararına yönelik sanığın temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 ... maddesinin birinci fıkrası gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 322 nci maddesinin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinin verdiği yetkiye dayanılarak sanık hakkındaki kamu davasının 5271 sayılı Kanun’un 223 üncü maddesinin sekizinci fıkrası gereği gerçekleşen zamanaşımı nedeniyle, Tebliğnameye aykırı olarak, oy birliğiyle DÜŞMESİNE, Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 15.02.2023 tarihinde karar verildi.