Yargıtay 5. Ceza Dairesi · E. 2021/5888 · K. 2023/7779

5. Ceza Dairesi         2021/5888 E.  ,  2023/7779 K. "İçtihat Metni" ... MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi SAYISI : 2015/12 Esas, 2015/447 Karar SUÇLAR : Görevi kötüye kullanma HÜKÜMLER : 1- Sanıklardan ...'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 16 nolu olayla , ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'nın 4 numaralı olayla, ...'un 16 numaralı olayla, ...'ın 6-7-8-9-10-11-13-14 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'nin 4 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 14 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 15 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'nun 16 numaralı olayla, ...'ın 4 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'ın 8-16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 4 numaralı olayla, ...'nin 9-10-11-12-13-15 numaralı olayla, ...'ın 10-13-15-16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 3-5-6-7-8-9-16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'un 1-7-8-9-10-11-12-13-14-16 numaralı olayla, ...'nın 6-7-8-9-10-11-12-13-14-15 numaralı olayla, ...'in 1-7-11 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'un 11-12-13-14-16 numaralı olayla, ... 'ın 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'un 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...'in 16 numaralı olayla, ...'in 3 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'nın 15 numaralı olayla ve ...'ın 16 numaralı olayla ilgili olarak haklarında görevi kötüye kullanma suçundan beraat, 2- Sanıklar ... ve ...'ın 1 ve 2 numaralı olaylarla, ... ve ...'ın 1 numaralı olayla, ..., ... ve ...'in 2 numaralı olayla ilgili olarak haklarında görevi kötüye kullanma suçundan mahkumiyet. TEMYİZ EDENLER : Sanık ... ve müdafii, sanık ... müdafii, sanıklar ..., ..., ..., ..., ..., O yer Cumhuriyet savcısı, katılan Hazine vekili TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz isteminin reddi, onama, bozma, düşme O yer Cumhuriyet savcısının 21.10.2015 tarihli hükümleri, 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 310 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan bir aylık yasal süreden sonra 02.12.2015 tarihinde temyiz ettiği, görevi kötüye kullanma suçundan açılan kamu davasında katılan sıfatını alabilecek surette doğrudan zarar görmesi söz konusu olmayan, bu nedenle bahse konu suçtan kurulan hükümleri temyiz etme hakkı bulunmadığı anlaşılan Hazinenin usulsüz olarak davaya katılmasına karar verilmesi hükümleri temyiz hakkı vermeyeceği anlaşılmıştır. Vekil ile takip edilen işlerde tebligatın vekile yapılması gerektiği ancak dosya kapsamında sanık ... müdafiinin yokluğunda verilen hükmün sanık müdafiine tebliğ edilmediği, müdafii yerine sanığa yapılan tebligatın geçersiz olması nedeniyle sanık müdafiinin temyizinin öğrenme üzerine ve süresinde olduğu gözetilerek, incelemenin sanık ... ve müdafii, sanık ... müdafii, sanıklar ..., ..., ..., ... ve ...'ın bu sanıklar hakkında 1 ve 2 numaralı olaylar ile ilgili kurulan mahkumiyet hükümlerine yönelik temyiz itirazlarıyla sınırlı yapılmasına karar verilmekle ve sanıklar hakkında kurulan bu hükümlerin; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Danıştay Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un (6723 sayılı Kanun) 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun’un (5320 sayılı Kanun) 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Kanun'un 305 inci maddesince temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 260 ıncı maddesinin birinci fıkrasınca temyiz eden sanıklar ve müdafiilerinin hükümleri temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi uyarınca temyiz isteklerinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereğince temyiz isteklerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü: I. HUKUKÎ SÜREÇ Tatvan Cumhuriyet Başsavcılığının, 14.01.2015 tarihli ve 2011/2673 Soruşturma, 2015/6 Esas, 2015/6 numaralı İddianamesiyle sanıklar hakkında görevi kötüye kullanma suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 257 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca cezalandırılmaları ve 53 üncü maddesi uyarınca hak yoksunluklarına karar verilmesi talebiyle kamu davası açılmıştır. Tatvan 1. Asliye Ceza Mahkemesinin, 21.10.2015 tarihli ve 2015/12 Esas, 2015/447 sayılı Kararı ile sanıklardan ...'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 16 nolu olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'nın 4 numaralı olayla, ...'un 16 numaralı olayla, ...'ın 6-7-8-9-10-11-13-14 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'nin 4 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 14 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 15 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'nun 16 numaralı olayla, ...'ın 4 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'ın 8-16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 4 numaralı olayla, ...'nin 9-10-11-12-13-15 numaralı olayla, ...'ın 10-13-15-16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 3-5-6-7-8-9-16 numaralı olayla, ... 'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'un 1-7-8-9-10-11-12-13-14-16 numaralı olayla, ...'nın 6-7-8-9-10-11-12-13-14-15 numaralı olayla, ... 'in 1-7-11 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'un 11-12-13-14-16 numaralı olayla, ... 'ın 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'un 16 numaralı olayla, ... 'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...'in 16 numaralı olayla, ...'in 3 numaralı olayla, ...'in 16 numaralı olayla, ...'nın 15 numaralı olayla, ...'ın 16 numaralı olayla ilgili olarak haklarında görevi kötüye kullanma suçundan 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri uyarınca beraat, ... ve ...'ın 1 ve 2 numaralı olaylarla, ... ve ...'ın 1 numaralı olayla, ..., ... ve ...'in 2 numaralı olayla ilgili olarak haklarında görevi kötüye kullanma suçundan 5237 sayılı Kanun'un 257 nci maddesinin birinci fıkrası, 62 nci maddesi, 50 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ve 52 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca sonuç olarak 3.000'er TL adli para cezası ile cezalandırılmalarına dair mahkumiyet kararları verilmiştir. II. TEMYİZ SEBEPLERİ A. Sanık ...'ın Temyiz Sebepleri Hakkında kurulan mahkumiyet kararının usul ve yasaya aykırı olduğuna, kurum zararının bulunmadığına, B. Sanık ...'nın Temyiz Sebepleri Hakkında kurulan mahkumiyet hükmünün usul ve yasaya aykırı olduğuna, kurum zararının bulunmadığına, C. Sanık ... ve müdafiinin Temyiz Sebepleri Mahkumiyet kararının usul ve yasaya aykırı olduğuna, gerekli ve yeterli incelemenin yapılmadığına, şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereğince beraat kararı verilmesi gerektiğine, D. Sanık ...'in Temyiz Sebepleri Hakkında kurulan mahkumiyet kararının usul ve yasaya aykırı olduğuna, kurum zararının bulunmadığına, E. Sanık ... müdafiinin Temyiz Sebepleri Sanık hakkında kurulan mahkumiyet kararının usul ve yasaya aykırı olduğuna, suçun yasal unsurlarının oluşmadığına, kamu zararının bulunmadığına, gerekli ve yeterli incelemenin yapılmadığına, sanığın kasten hareket ettiğinin mahkemece açıklanmadığına, F. Sanık ...'ın Temyiz Sebepleri Hakkında kurulan mahkumiyet kararının usul ve yasaya aykırı olduğuna, kurum zararının bulunmadığına, G. Sanık ...'ın Temyiz Sebepleri Hakkında kurulan mahkumiyet kararının usul ve yasaya aykırı olduğuna, gerekli ve yeterli incelemenin yapılmadığına, kurum zararının bulunmadığına, şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereğince beraat kararı verilmesi gerektiğine, İlişkindir. III. OLAY VE OLGULAR Tatvan Belediyesi tarafından 10.01.2011 tarihinde gerçekleştirilen 11 Ay Şehir İçi 5 Mahallenin Temizlik ve Çöp Toplama İhalesine ilişkin olarak ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olmayan teklif mektuplarının değerlendirmeye alınması, işin sözleşme ve eklerine uygun olarak yapılmaması, ihale içeriğinin 7 kalem işten oluştuğu, isteklilerden bu 7 kalem iş için teklif vermelerinin istendiği, ancak ... Tarımsal Hizmetleri Gıda İnşaat Tem. Sos. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından 3 kalem iş için teklif verilmesine rağmen ihaleden elenmediği, sözleşmenin uygulanması sırasında temizlik işlerinin denetimi için kontrol teşkilatının görevlendirilmediği, herhangi bir iş programı hazırlanmadığı, işin yapıldığına ilişkin herhangi bir kayıt ve tutanak düzenlenmediği, yüklenicinin temizlik hizmetlerini sözleşmeye uygun şekilde yapmadığı, buna rağmen cezai müeyyide uygulanmadığı iddialarıyla sanıklar ..., ..., ... ve ... hakkında görevi kötüye kullanma suçundan açılan kamu davasında; bahse konu ihalede eksik iş ve malzeme teklifi verildiğinden bu haliyle ihalenin yapılmaması gerektiği, ihalenin bırakıldığı ... firmasının teklifinin mevzuata aykırı olduğu, firmanın ihale dışı bırakılması gerektiği halde bilerek ve isteyerek ihaleyi bu firmaya bıraktıkları, belediyeyi zarara uğrattıkları kabulüyle mahkumiyetlerine karar verilmiştir. Yine Tatvan Belediyesi tarafından 15.06.2010 tarihinde gerçekleştirilen 60 personel ile 184 gün 5 mahallenin temizlik ve çöp toplama hizmeti ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin yanlış hesaplandığına, işin başlangıç tarihi ayın ilk gününe bitiş tarihi de ayın son gününe rastladığı halde tekliflerin ay üzerinden istenilmeyip gün üzerinden istenildiği, ay üzerinden daha uygun teklif veren firmaların ihaleden elendiği, ihale komisyonu tarafından isteklilerin belgelerinin gereği gibi incelenmediği, eksik veya uygun olmayan belge sunan istekliler ile ilgili değerlendirme yapılmaksızın ihalenin sonuçlandırıldığı, temizlik işlerinin denetimi için kontrol teşkilatı görevlendirilmediği, işin sözleşme eklerine uygun olarak yapıldığının belgelendirilmediği, belediyenin hak ve menfaatlerinin korunmadığı iddialarıyla sanıklar ..., ..., ..., ... ve ... hakkında görevi kötüye kullanma suçundan açılan kamu davasında; ... firmasının teklifini ay üzerinden verdiği, firmanın hesaplamasında bir hatanın bulunmadığı ve verilen teklifin ... firmasının teklifinden daha düşük olduğu, ay üzerinden sonuç olarak daha uygun teklif veren firmaların elendiği, ihaleye katılan isteklilerce istenilen belgelerin sunulmamasına rağmen ihalenin sonuçlandırıldığı, Kamu İhale Genel Tebliğine göre sürenin 6 ay veya 184 gün olarak gösterilmesinde bir hatanın bulunmadığı, bu nedenle ihalenin ... firmasına bırakılmasının gerektiği ancak sanıkların bilerek ve isteyerek ihaleyi başka bir firmaya bırakarak belediyeyi zarara uğrattıkları kabulüyle haklarında mahkumiyet kararı verilmiştir. Tatvan Belediyesi tarafından çeşitli tarihlerde gerçekleştirilen ihalelere ilişkin usulsüzlükler nedeniyle sanıklar hakkında görevi kötüye kullanma suçundan açılan diğer davalara ilişkin olarak mahkemece sanıkların kastının bulunmaması ve suçun unsurlarının oluşmaması nedeniyle beraat kararları verilmiştir. IV. GEREKÇE Sanık ...'in, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden temin olunan güncel nüfus kayıt örneğine göre hükümden sonra 12.10.2022 tarihinde vefat ettiğinin anlaşılması karşısında, bu durumun Mahkemece araştırılarak 5237 sayılı Kanun’un 64 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca sanık hakkında açılan kamu davasının düşürülüp düşürülmeyeceğinin karar yerinde değerlendirilmesinde zorunluluk bulunduğu anlaşılmıştır. Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. Ancak; Sanıkların yargılama konusu, Tatvan Belediyesi tarafından 10.01.2011 tarihinde gerçekleştirilen 11 Ay Şehir İçi 5 Mahallenin Temizlik ve Çöp Toplama İhalesine ilişkin olarak ihale içeriğinin 7 kalem işten oluşmasına rağmen 3 kalem iş için teklif veren firmanın ihaleden elenmeyerek ihalenin bu firmaya verilmesi şeklindeki eylemlerinin, 5237 sayılı Kanun'un 235 inci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin ikinci alt bendinde düzenlenen ihaleye katılma yeterliğine veya koşullarına sahip olmayan kişilerin ihaleye katılmalarını sağlamak şeklinde düzenlenen ihaleye fesat karıştırma suçunu oluşturacağı, yine Tatvan Belediyesi tarafından 15.06.2010 tarihinde gerçekleştirilen 60 personel ile 184 gün 5 mahallenin temizlik ve çöp toplama hizmeti ihalesine ilişkin ay üzerinden daha avantajlı teklif veren ... Firmasının ihaleden elenmemesi gerektiği halde elenmesi şeklindeki eylemlerinin ise; 5237 sayılı Kanun'un 235 inci maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin birinci alt bendinde düzenlenen ihaleye katılma yeterliğine veya koşullarına sahip olan kişilerin ihaleye veya ihale sürecindeki işlemlere katılmalarını engellemek şeklinde düzenlenen ihaleye fesat karıştırma suçunu oluşturacağı gözetilmeden yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde görevi kötüye kullanma suçundan mahkumiyet hükümleri kurulması, Kabule göre de; Yüklenen suçu bir suç işleme kararının icrası kapsamında değişik zamanlarda birden fazla kez işlediği anlaşılan sanıklar ... ve ... hakkında zincirleme suç hükümlerini içeren 5237 sayılı Kanun'un 43 üncü maddesinin birinci fıkrasının uygulanmaması, Suçu 5237 sayılı Kanun'un 53 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendindeki hak ve yetkileri kötüye kullanmak suretiyle işlediği kabul edilen ve adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilen sanıklar hakkında aynı Kanun'un 53 üncü maddesinin beşinci fıkrası gereğince, ayrıca, hükümde belirtilen gün sayısının yarısından bir katına kadar bu hak ve yetkinin kullanılmasının yasaklanmasına karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi, Hukuka aykırı görülmüştür. V. KARAR 1.Ön inceleme bölümünde açıklanan nedenlerle O yer Cumhuriyet savcısı ile katılan Hazine vekilinin temyiz istemlerinin 1412 sayılı Kanun’un 317 nci maddesi gereği, Tebliğname'ye uygun olarak, oy birliğiyle ayrı ayrı REDDİNE, 2.Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Tatvan 1. Asliye Ceza Mahkemesinin, 21.10.2015 tarihli ve 2015/12 Esas, 2015/447 sayılı Kararına yönelik sanık ... ve müdafii, sanık ... müdafii, sanıklar ..., ..., ..., ... ve ...'ın temyiz istekleri yerinde görüldüğünden görevi kötüye kullanma suçundan kurulan mahkumiyet hükümlerinin, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi ve 326 ncı maddesinin son fıkrası gereği, Tebliğname’ye kısmen uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 03.07.2023 tarihinde karar verildi.