İçtihatYargıtay11. Hukuk Dairesi20.03.2023

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2021/6643 · K. 2023/1706

11. Hukuk Dairesi 2021/6643 E. , 2023/1706 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi SAYISI 2019/1690 Esas - 2021/960 Karar HÜKÜM Ret İLK DERECE MAHKEMESİ Ankara 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi SAYISI 2015/316 E. - 2019/61 K. Taraflar arasındaki marka hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı TPMK vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı TPMK vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirketin, müvekkili şirketin tescilli markalarında esas unsur durumunda olan "TAÇ" ibaresi ile açıkça iltibas yaratacak "TACCLAS" ibaresinin 20, 25, 27 ve 40. sınıfta yer alan mal ve hizmetlerde tescili için diğer davalı Kuruma başvurduğunu, müvekkilinin "TAÇ" asıl unsurlu markalarına dayalı olarak yaptığı itirazının davalı TPMK'nın Markalar Dairesi Başkanlığınca reddedildiğini, bu karara yaptıkları itirazın ise Yeniden Değerlendirme İnceleme Kurulu (YİDK) tarafından kısmen kabul edildiğini ve davalı başvurusunda yer alan bir kısım mal ve hizmetlerin başvuru kapsamından çıkarıldığını, başvuru kapsamında yalnızca 40. sınıftaki bir kısım hizmetlerin kaldığını, ancak bu hizmetler bakımından da müvekkiline ait marka tescillerinin kapsamındaki mal ve hizmetlerle benzerlik ve iltibas bulunduğunu, müvekkiline ait markaların birçoğunun 40. sınıftaki hizmetlerde tescilli olduğunu, ayrıca 40. sınıfta yer alan birtakım hizmetler ile benzer olabilecek emtiada tescillerinin bulunduğunu, müvekkili markalarının tanınmış olduğunu, başvurunun tescili halinde müvekkili markalarının itibarına zarar verileceğini, ayırt edici karakterlerinin zedelenebileceğini veya davalının bu tanınmışlıktan haksız yarar sağlayabileceğini, davalı başvurusunun kötüniyetli olduğunu ileri sürerek, YİDK’in 2015-M-6023 sayılı kararının iptaline ve 2013/86757 sayılı markanın hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu 2013/86757 kod nolu TACCLAS+Şekil ibareli markanın 40. sınıfta yer alan "Adi metallerin İşleme hizmetleri. Değerli metallerin işlenmesi hizmetleri. Fotografik ve sinematografik ürünlerin işlenmesi hizmetleri (banyo, baskı ve foto gravür hizmetleri dahil). Gıdaların işlenmesi hizmetleri. Hayvan kesim hizmetleri. Ahşap ve kereste işleme hizmetleri. Sanat eserlerinin çerçevelenmesi hizmetleri. Sıvı, kimyasal madde, gaz, hava işleme hizmetleri. Cam ve optik cam işleme hizmetleri. Malzemelerin montajı (üçüncü şahıslar adına) hizmetleri. Diş teknisyenliği (döküm) hizmetleri. Çömlekçilik hizmetleri. Enerji üretimi hizmetleri. Jeneratörlerin kiralanması hizmetleri. Kağıdın işlenmesi. Baskı hizmetleri, ciltçilik hizmetleri. Plastik işleme hizmetleri." yönünden tescil başvurusunda bulunulduğu, davacının itiraza mesnet 149293 kod nolu TAÇ ibareli markasının 23 / 24 / 26 sınıfta, 159110 kod nolu TAÇ ibareli markasının 20 / 23 / 24 / 25 / 26 / 27 sınıfta, 115619 kod nolu TAÇ ibareli markasının 23 / 24 / 26 sınıfta , 2010 81905 kod nolu TAÇ COLLECTION ibareli markasının 20 / 24 / 27 sınıfta, 99 010535 kod nolu TAÇ DANTEL APLIQUE ibareli markasının 24 / 25 / 26 sınıfta, 2007 23015 kod nolu TAÇ DOĞA ibareli markasının 20 / 23 / 24 / 27 sınıfta, 2002 27051 kod nolu TAÇ ZAKARANDA ibareli markasının 24 / 25 / 26 sınıfta, 98 005008 kod nolu TAÇ LİNEN ibareli markasının 23 / 24 / 25 / 26 sınıfta, 2012 11887 kod nolu TAÇ OUTLET ibareli markasının 20 / 23 / 24 / 26 / 27 / 35 sınıfta, 2006 64177 kod nolu TAÇ PAPATYA ibareli markasının 24 / 35 sınıfta, 2000 13335 kod nolu TAÇ SELECTİON ibareli markasının 23 / 24 / 25 / 26. sınıfta, 2011 29814 kod nolu TAÇ ibareli markasının 20 / 22 / 23 / 24 / 25 / 26 / 27 / 35 / 37 sınıfta, 2004 12877 kod nolu TAÇ STYLE ibareli markasının 16 / 24 /35 / 38 / 41 sınıfta tescilli olduğu, 2001 02637 kod nolu TAÇ ibareli markasının 23 / 24 / 25 / 26. sınıfta, -kararda sayılan- hizmetler yönünden benzer olduğu, davalı başvurusu kapsamındaki “Adi metallerin İşleme hizmetleri. Ahşap ve kereste işleme hizmetleri. Sanat eserlerinin çerçevelenmesi hizmetleri. Malzemelerin montajı (üçüncü şahıslar adına) hizmetleri. Plastik işleme hizmetleri.”nin davacının 2010 81905, 99 010535, 2007 23015, 2002 27051, 98 005008, 2012 11887, 2006 64177, 2000 13335, 2011 29814, 2004 12877, 2001 02637 sayılı markalarının tescil kapsamlarında kısmen veya tamamen bulunan mal ve hizmetlerden özetle; başta perdeler olmak üzere muhtelif ev tekstili ürünleri ve aksesuarları, bunları tamamlayıcı ürün ve hizmetleri olan -kararda sayılı - mal ve hizmetler ile orta düzeyde benzer/ilişkili olduğu, davalı başvurusu kapsamındaki “Fotografik ve sinematografik ürünlerin işlenmesi hizmetleri (banyo, baskı ve foto gravür hizmetleri dahil).” hizmet grubunun, davacının 2004 12877 sayılı TAC STYLE markasının tescil kapsamında bulunan “Film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri: Radyo ve televizyon programları yapım hizmetleri (reklam programları yapımı hariç), sinema ve video filmleri yapım hizmetleri, kayıt stüdyoları hizmetleri, film seslendirme hizmetleri,” ile yüksek düzeyde benzer olduğu, davalı başvurusu kapsamındaki “Çömlekçilik hizmetleri"nin "2011 29814 sayılı TAÇ markasının tescil kapsamındaki “Tahta, mum, balmumu, plastik veya alçıdan mamul bu sınıfa dahil süs ve dekorasyon eşyaları.” ile düşük düzeyde benzer/ilişkili olduğu, davalı başvurusu kapsamındaki “Kağıdın işlenmesi. Baskı hizmetleri, ciltçilik hizmetleri.” hizmet grubunun, davacının 2004 12877 sayılı TAC STYLE markasının tescil kapsamında bulunan “Basılı evraklar; basılı yayınlar, gazeteler, dergiler, kitaplar, takvimler, posterler, resimler, afişler, tablolar, çıkartmalar (pullar)” ile orta düzeyde benzer/ilişkili olduğu, davalı başvurusu kapsamındaki diğer hizmetler (Değerli metallerin işlenmesi hizmetleri. Gıdaların işlenmesi hizmetleri. Hayvan kesim hizmetleri. Sıvı, kimyasal madde, gaz, hava işleme hizmetleri. Cam ve optik cam işleme hizmetleri. Diş teknisyenliği (döküm) hizmetleri. Enerji üretimi hizmetleri. Jeneratörlerin kiralanması hizmetleri.) yönünden davacı markalarının mal ve hizmetleri ile bir benzerlik tespit edilmediği, bu hizmetler yönünden taraf markalarının mal ve hizmet listelerinin farklı olduğu, davalı başvurusu kapsamındaki çekişmeli hizmetlerden “Adi metallerin İşleme hizmetleri. Fotografik ve sinematografik ürünlerin işlenmesi hizmetleri (banyo, baskı ve foto gravür hizmetleri dahil). Ahşap ve kereste işleme hizmetleri. Sanat eserlerinin çerçevelenmesi hizmetleri. Malzemelerin montajı (üçüncü şahıslar adına) hizmetleri. Çömlekçilik hizmetleri. Kağıdın işlenmesi. Baskı hizmetleri, ciltçilik hizmetleri. Plastik işleme hizmetleri.” ile davacının redde mesnet markaları arasında 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hakkında Kararname'nin (556 sayılı KHK) 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi anlamında benzerlik olduğu, davacının itiraza mesnet gösterilen markalarının bir seriye dahil markalar olduğu, TAÇ veya TAC ibaresinin davacı markalarında esaslı unsuru olduğu, ayırt ediciliği yüksek bir işaret olduğu, davacının TAÇ markasının davalı kurum nezdinde de tanınmış marka olarak kayıtlı olduğu, davacının markalarının ayırt edici gücü itibariyle yüksek iltibas tehlikesine maruz kalabileceği, davalı markasında ayırt edici esaslı unsur olarak, marka ibaresinin başlangıcında yer alan TAC ibaresinin öne çıktığı, davalı başvurusundaki ibarenin başlangıç kısmındaki TAC bölümünün davacının kimi markalarında aynen kimi markalarında TAÇ yazım şekli ile yer aldığı, bu durumun ayırt ediciliği bulunan esaslı unsurlardan kaynaklı bir benzerlige neden olduğu, her ne kadar dava konusu marka işaretinde farklı bir şekil unsuru bulunmakta ise de; “tik” işaretinden türetilmiş bu şeklin, ayırt edici gücünün marka ibaresinin önüne geçen özgün bir şekil olduğundan söz edilemeyeceği gibi aksine; ibareye nazaran konumu sebebiyle ibareyi TAC ve CLAS şeklinde iki kısımda algılamaya yönelttiği ve benzerlik etkisini bu yolla güçlendirdiği, markalar tüm unsurlarıyla bir bütün olarak ele alındığında görsel, işitsel ve kavramsal benzerliklerin, farklılıklara nazaran ön plana çıktığı, çekişmeli malların ortalama tüketicilerinin bu markaları benzer mal ve hizmetlerde gördüklerinde aynı işletmeye ait seri markalar olarak algılaması ve markaları karıştırması ihtimalini ortadan kaldırmayacağı, esasen markaların benzerliğinin davacı ile davalı kurum arasında çekişmeli olmayıp, markalar davalı kurum tarafından da benzer bulunduğundan; benzer/ilişkili bir kısım mallar/hizmetlerin YİDK tarafından zaten başvuru kapsamından çıkarıldığı, düşük seviyede benzerliği tespit edilen “Çömlekçilik hizmetleri.” ve farklı olduğu tespit edilen “Değerli metallerin işlenmesi hizmetleri. Gıdaların işlenmesi hizmetleri. Hayvan kesim hizmetleri. Sıvı, kimyasal madde, gaz, hava işleme hizmetleri. Cam ve optik cam işleme hizmetleri. Diş teknisyenliği (döküm) hizmetleri. Enerji üretimi hizmetleri. Jeneratörlerin kiralanması hizmetleri” yönünden iltibas tehlikesinin bulunmadığı, düşük düzeyde benzer veya farklı olduğu tespit edilen hizmetler yönünden tanınmış markanın imajının davalı markasına transferinden söz edilemeyeceği, davalı markasının tescili/kullanılması halinde haksız yarar sağlanması ya da TAÇ markasının itibarının yahut ayırt ediciliğinin zarar görmesi ihtimalinin söz konusu olmayacağı, bu nedenle 556 sayılı KHK’nın 8 inci madedsinin dördüncü fıkrası anlamında bir tescil engelinin bulunmadığı gerekçesiyle TPMK YİDK talebi yönünden davanın kısmen kabulüne kısmen reddine, YİDK'in 30.06.2015 tarihli ve 2015-M-6023 sayılı kararına itirazın kısmen reddiyle ilgili kısım yönünden kısmen "adi metallerin işleme hizmetleri, fotoğrafik ve sinematoğrafik ürünlerin işlenmesi hizmetleri (banyo, baskı, fotogravür hizmetleri dahil) ahşap ve kereste işleme hizmetleri sanat eserlerinin çercevelenmesi hizmetleri malzemelerin montajı (3 üncü şahıslar adına) hizmetleri kağıdın işlenmesi baskı hizmetleri ciltcilik hizmetleri plastik işleme hizmetleri yönünden iptaline, YİDK kararının iptaline yönelik fazlaya dair talebin reddine, dava konusu marka henüz tescil edilmediğinden hükümsüzlük konusunda karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve ve davalı TPMK vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle;, dava konusu markanın emtia listesinde yer alan; “çömlekçilik hizmetleri.. değerli metallerin işlenmesi hizmetleri. gıdaların işlenmesi hizmetleri. hayvan kesim hizmetleri. sıvı, kimyasal madde, gaz, hava işleme hizmetleri. cam ve optik cam işleme hizmetleri. diş teknisyenliği (döküm) hizmetleri. enerji üretimi hizmetleri, jeneratörlerin kiralanması hizmetleri.” emtiası bakımından YİDK kararının iptali koşullarının oluşmadığı yönünde verilen kararın yerinde olmadığını, 40. sınıfta yer alan örneğin "değerli metallerin işlenmesi" hizmetinin, müvekkil şirketin markalarının kapsamında yer alan "adi metallerin işlenmesi" hizmeti ile benzer bulunduğunu, aynı şekilde 40. sınıfta yer alan "cam ve optik cam işleme hizmetleri." ve "çömlekçilik hizmetleri" ile müvekkil Şirketin markalarının kapsamında yer alan "camdan, porselenden, seramikten, kilden süs ve dekorasyon eşyaları." arasında benzerlik olduğunu, müvekkiline ait taç markalarının tanınmış olduğu kabul edilmesine rağmen, düşük düzeyde benzer veya farklı olduğu tespit edilen hizmetler yönünden 556 sayılı KHK’nın 8/4. maddesindeki koşulların oluşmayacağı yönünde karar verilmesinin de kabul edilemeyeceğini, "mal ve hizmetlerin düşük düzeydeki benzerliğinin, markaların yüksek düzeydeki benzerliği ile bertaraf edilebileceği” şeklinde var olan yargı kararlarının da hiçbir şekilde dikkate alınmadığını ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın tümden kabulüne karar verilmesini istemiştir 2. Davalı TPMK vekili istinaf dilekçesinde özetle; başvuru kapsamında kalan hizmetlerle itiraz gerekçesi markaların tescil kapsamındaki emtiaların aynı veya benzer olmadığını, bu emtialar yönünden markalar arasında iltibas ihtimali bulunmadığını, bu hizmetlerin ortalama tüketici kitlesinin dikkat ve algı düzeyinin göz ardı edildiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "TACCLAS" ibareli başvuru ile davacının itirazına mesnet "TAÇ" asıl unsurlu markalar arasında, başvuru kapsamında kalan "adi metallerin işleme hizmetleri, fotoğrafik ve sinematoğrafik ürünlerin işlenmesi hizmetleri (banyo, baskı, fotogravür hizmetleri dahil), ahşap ve kereste işleme hizmetleri, sanat eserlerinin çercevelenmesi hizmetleri, malzemelerin montajı (3 üncü şahıslar adına) hizmetleri, kağıdın işlenmesi, baskı hizmetleri, ciltcilik hizmetleri, plastik işleme hizmetleri" yönünden 556 sayılı KHK'nın 8/1-b maddesi anlamında ortalama alıcılar nezdinde görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları genel izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimalini de içerecek şekilde iltibas tehlikesinin bulunduğu, bunun dışında kalan hizmetler yönünden ise emtia benzerliği bulunmadığından iltibas doğmayacağı, davacı markasının ayırt edici niteliği, tanınmışlık düzeyi, marka işaretleri arasındaki benzerlik seviyesi gözetildiğinde, başvuru kapsamındaki farklı hizmetler yönünden 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin dördüncü fıkrası koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin ve davalı TPMK vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı TPMK vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı TPMK vekili temyiz dilekçesinde özetle; markaların 556 sayılı KHK'nın 7 nci maddesinin birinci fıkrasını (b) bendi ve 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer olup olmadığının tesptinde markaların kümülatif edle alınması gerektiğini, idari aşamada yapılan incelemede başvuru kapsamında yer alan bir kısım emtialar çıkarıldıktan sonra kalan emtia bakımından iltibas tehlikesinin bulunmadığını, iltibasa konu olduğu ileri sürülen markayı taşıyan mal/hizmetler özel bir alıcı çevresine hitap ediyorsa, iltibas tehlikesinin saptanmasına bu özel alıcı çevresinin yanılma ihtimalinin dikkate alınması gerektiğini, markların kapsamında yer alan hizmetler farklı olduğunu, davalı markasının kapsamındaki hizmetlerin niteliği göz önüne alındığında, yüksek düzeyde titiz alıcılara hitap ettiklerini belirterek yerel mahkeme kararına yönelik başvuyu reddeden istinaf mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Davalının marka başvurusuna karşı davacı tarafından yapılan itirazın reddiyle ilgili verilen YİDK kararının iptali talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 556 sayılı KHK'nın 8 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi, dördüncü fıkrası 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı TPMK vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.