Yargıtay 4. Hukuk Dairesi · E. 2021/7638 · K. 2022/1537

4. Hukuk Dairesi         2021/7638 E.  ,  2022/1537 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi Taraflar arasındaki tahkim davasının yapılan yargılaması sonunda; Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetince verilen 27/11/2018- 2018/İHK-10358 sayılı kararın süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü: K A R A R Davacı vekili, 08/01/2018 tarihinde meydana gelen kaza neticesinde müvekkili ... ’nun yaralandığını, malul kaldığını, Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesine müracaat edildiğini, müvekkilinin maluliyet oranının % 8 olarak tespit edildiğini, sigorta şirketine başvurulduğunu ancak ödeme yapılmadığını belirterek şimdilik 5.100,00 TL'nin yasal faizi ile birlikte ödenmesi talebinde bulunmuş, başvuran vekili, 08/06/2018 tarihli bedel artırım dilekçesi ile talep sonucunu 68.282,75 TL’ye yükseltmiştir. Davalı vekili, başvurunun reddini savunmuştur. Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; talebin kısmen kabulü ile 61.454,48 TL tutarındaki tazminatın 13/03/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; karara davalı vekili tarafından itiraz edilmiştir. Sigorta İtiraz Hakem Heyeti tarafından itirazın reddine dair karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerekçeye, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir. 2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir. Dosya kapsamına göre, davalı ... nezdinde sigortalı araç sürücüsünün ehliyetsiz olduğu, başvurucunun dosyada mevcut polis ifadelerinde sürücünün arkadaşı olduğunu beyan ettiği ve arkadaşı olan sürücünün ehliyetsiz olduğunu bilebilecek durumda olduğu ve Uyuşmazlık Hakem Heyetince de bu hususlar gözetilerek tazminattan % 10 oranında indirim yapılarak hüküm tesis edildiği davacının da bu karara karşı itiraz yoluna gitmediği anlaşılmakla belirlenen müterafik kusur oranı Dairemiz uygulamalarına göre az olmuştur. Bu nedenle davacının gerçekleşen kazada ehliyetsiz olduğunu bildiği arkadaşının aracına binerek müterafik kusurlu olduğu gözetilerek belirlenen tazminattan Dairemiz uygulamalarına göre % 20 oranında indirim yapılmasına karar verilmek üzere hükmün bozulması gerekmiştir. 3-Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (TBK) 51. maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay içtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Hâkim tazminattan mutlaka indirme yapmak zorunda değilse de bunun dahi gerekçesini kararında tartışması ve nedenlerini göstermesi gerekir. Hatır taşımasından ya da kullanmadan söz edebilmek için yaralanan ya da ölen karşılıksız taşınmış olmalıdır. Taşınan veya kullananın yararının söz konusu olduğu durumda hatır taşıması ilişkisi gündeme geleceğinden işletenin sorumluluğu genel hükümlere göre değerlendirilecek ve tazminattan indirim yapılacaktır. Bu bakımdan hatır taşıma ilişkisinin değerlendirilmesinde taşıma ya da kullanmanın kimin çıkar ve yararına olduğunun saptanması önemlidir. Yarar ekonomik olabileceği gibi, ortak toplumsal değerleri de ilgilendirebilir. Ancak taşıma ve kullanmada işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin bir çıkarı veya yararının bulunması halinde hatır taşımasından söz edilemeyecektir. Ayrıca hâkim tazminattan mutlaka indirim yapmak zorunda değilse de, bunun dahi gerekçesini kararında tartışması ve nedenlerini göstermesi, indirim yapacak ise de Dairemizin uygulamalarına göre %20 oranında hatır taşıması indirimi yapması gerekmektedir. Somut olayda, davalı vekilince davacının araçta hatır yolcusu olarak bulunduğu savunulmuştur. Sigortalı araçta yolcu olduğu ve sürücü ile arkadaş olduğu sabit olan davacının sigortalı araçta taşınması için bir bedel ödediğinin, davacının taşıma karşılığında sürücü arkadaşına bir ücret ödemesinin de hayatın olağan akışına aykırı olduğu gibi aksi de ispat edilemeyen hususları dikkate alınarak, davalı ... şirketinin hatır taşıması savunmasına itibar edilmesi, TBK'nın 51. maddesi gereğince tazminattan makul oranda, hakkaniyete uygun (Dairemiz uygulamaları ile % 20) indirim yapılmak suretiyle, davalı ... şirketinin sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerekirken yazılı biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiştir. SONUÇ: Yukarıda (2) ve (3) nolu bentlerde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine 03/02/2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.