Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2022/1303 · K. 2022/11062

10. Hukuk Dairesi         2022/1303 E.  ,  2022/11062 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi :İş Mahkemesi Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece bozmadan sonra ilâmında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasa'nın 79/10. maddesi olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır. Eldeki dava dosyası incelendiğinde, davacı, 1983/Mayıs-1991 yılına kadar davalı şirkete ait Irak şantiyesinde çalıştığını, 1997 yılında tekrar Türkiye’deki işyerinde çalışmaya başladığını ancak sigortasının 2002 yılında bildirildiğini belirterek, sigortalılığının tespitini talep etmiş, mahkemece bozma ilamına uyularak davanın kısmen kabulü ile, davacının 01.07.1997-06.11.2002 tarihleri arasında davalı şirket nezdinde çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş ise de, verilen hükmün eksik araştırmaya dayandığı görülmektedir. Bu bakımdan öncelikle davacının talebi somutlaştırılmalı, 1997 yılında tam olarak hangi tarihte işe başladığı açıklatılmalı, davacıdan davasına konu talebiyle ilgili bilgi sahibi olan tanıkları sorularak, bu tanıkların hizmet akdinin başlangıç tarihine ilişkin beyanlarına başvurulmalı, yargılama sürecinde daha önce alınan beyanlarda davacının 1997/Aralık ayında çalıştığına dair beyanlar bulunması karşısında, beyanlar arasında çelişki oluştuğu takdirde, çelişki giderilerek bir karar verilmelidir. Ayrıca, davacının Türk soylu olup olmadığı hususu da araştırılarak yapılacak değerlendirme sonucu bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 22.09.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.