Yargıtay 12. Hukuk Dairesi · E. 2022/13439 · K. 2023/5474

12. Hukuk Dairesi         2022/13439 E.  ,  2023/5474 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi Taraflar arasındaki borca itiraz nedeniyle yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince itirazın reddine karar verilmiştir. Kararın muteriz borçlu tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, muteriz borçlunun davalı alacaklı Paylaşan ... ... Ltd. Şti. aleyhine açtığı davanın reddine, muteriz borçlunun davalı Sağlam Mantolama ... Ltd. Şti. aleyhine açtığı davanın usulden reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı muteriz borçlu tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Borçlu keşideci itiraz dilekçesinde; davalı alacaklı tarafından bonoya dayalı olarak başlatılan kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla ilamsız icra takibinde, dayanak senedi “... Mahallesi Hoca ... ... Camii Yaptırma Derneği”ni temsilen dernek başkanı olarak imzaladığını, senedin “borçlu” kısmında derneğin adının yazılı olduğunu, imzasının üzerine "Der. Bşk." ibaresine yer vererek derneği temsilen hareket ettiğini belirttiğini, senet üzerine attığı ikinci imzada da aval verme iradesi bulunmadığını, senedin üzerinde iki adet matbu imza ibaresi bulunduğundan iki adet imza attığını, Ticaret Piyasasının örfi uygulamasında da "senet üzerine iki imza atılması gerekliliği" kanaatinin yerleşmiş olduğunu, dayanak senedin borçlusunun dernek tüzel kişiliği olduğunu ve şahsi borcunun bulunmadığını ileri sürerek takibin iptaline karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı alacaklı cevap dilekçesinde; ticari örfte kambiyo senetlerine iki imza atılmasına ilişkin bir kural bulunmadığını, muteriz borçlu tarafından atılan ikinci imzanın aval imzası olduğunu savunarak itirazın reddi ile borçlu aleyhine tazminata hükmedilmesini talep etmiştir. Davalı üçüncü kişi cevap dilekçesinde; takipte taraf olarak yer almadıklarından kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini savunarak itirazın usulden ve esastan reddini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; takip alacaklısının davalı ... ... ... Ltd. Şti, borçlularının muteriz borçlu ile Hoca ... ... Camii Yaptırma ve ... Derneği olduğu, kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığı, takibin 18.11.2019 tanzim, 30.12.2019 vade tarihli, 200.000 TL'lik senede dayandığı, ... Valiliğince gönderilen yazı cevabında muteriz borçlunun 29.06.2018 tarihinde diğer borçlu olan derneğin Yönetim Kurulu Başkanı olarak seçildiği ve 15.02.2020 tarihinden itibaren de Yönetim Kurulu Başkan Yardımcılığı görevini faal olarak yürüttüğünün bildirildiği, buna göre senedin keşide tarihi itibariyle muteriz borçlunun derneğin yönetim kurulu başkanı olduğu, senedin keşideci bölümünde şirket temsilcisinin (aynı kişinin) elinden çıkmış iki imzasının bulunması hâlinde imzalardan şirket kaşesi üzerine atılanın şirket adına, açığa atılan diğer imzanın imza sahibinin şahsı adına atılmış olduğunun kabulü gerektiği, her iki imzanın kaşe dışında olması hâlinde de birisinin şirket adına, diğerinin de aval olarak atıldığının kabulü gerektiği, zira senetteki borçtan sorumlu olmak için keşidecinin tek imzasının yeterli olduğu, birden fazla imza atılmasına gerek bulunmadığı, takibe dayanak bono üzerinde keşideci derneğin kaşesi dışına atılı 2 adet imzanın bulunduğu, muteriz borçlu dernek yetkili temsilcisinin avalist olarak sorumlu olduğu, davalı alacaklının muteriz borçlu aleyhine takip başlatmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesi ile itirazın reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde muteriz borçlu istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Muteriz borçlu istinaf dilekçesinde; dayanak senedi “... Mahallesi Hoca ... ... Camii Yaptırma Derneği”ni temsilen dernek başkanı olarak imzaladığını, senedin “borçlu” kısmında derneğin adının yazılı olduğunu, imzasının üzerine "Der. Bşk." ibaresine yer vererek derneği temsilen hareket ettiğini belirttiğini, senet üzerine attığı ikinci imzada da aval verme iradesi bulunmadığını, gerekçeli kararın tebliği üzerine ayrıntılı istinaf dilekçesini sunacaklarını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; takip alacaklısının davalı ... ... ... Ltd. Şti, borçlularının şikayetçi borçlu ile Hoca ... ... Camii Yaptırma ve ... Derneği olduğu, kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığı, takibin 18.11.2019 tanzim, 30.12.2019 vade tarihli, 200.000 TL'lik senede dayalı kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığı, ödeme emrinin muteriz borçluya 16.03.2020 tarihinde tebliğ edildiği, borca itirazın yasal 5 günlük süresinde 20.03.2020 tarihinde gerçekleştirildiği, taraf teşkilinin davanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden dikkate alınması gerektiği, mahkemenin 19.07.2020 tarihli 2. tensip tutanağı ile istemin borca itiraza ilişkin olduğu, esas anlamda bir dava olmadığı, husumetin re'sen belirlendiği ve karşı tarafın takip alacaklısı olduğu gözetilerek takip alacaklısı Paylaşan ... ... Ltd. Şirketine itiraz dilekçesi ve ekleri tebliğ edildiği, yasal hasım olan davalı alacaklı tarafından cevap dilekçesi sunulmak suretiyle taraf teşkilinin sağlandığı, TTK'nın 776/1-g maddesi gereğince, takip konusu belgenin kambiyo vasfını taşıması için "senedi düzenleyenin imzasını" içermesinin zorunlu olduğu, anılan maddede, sorumluluk için sadece imzadan söz edildiği, birden fazla imzanın bulunmasının koşul olarak öngörülmediği, TTK'nın 778. maddesi göndermesiyle bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı Kanun'un 678. maddesi gereğince şirket yetkilisinin, şirket kaşesi dışında senet üzerine atmış olduğu imzanın bizatihi kendisini sorumlu kılacağı, yine TTK’nın 778. maddesi göndermesi ile bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı Kanun'un 701 ve 702. maddeleri gereğince, keşideci imzası dışında bononun ön yüzüne konulan her imzanın aval şerhi sayılacağı, bu nedenle mahkemenin davalı alacaklı yönünden borçlunun borca itirazının reddine ilişkin kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun ise de, davalı Sağlam Mantolama..Şirketi’nin takibin tarafı olmaması nedeniyle bu şirket yönünden şikayetin usulden reddine karar verilmesi gerekirken, esastan reddine karar verilmesinin isabetsiz olduğu gerekçesi ile muteriz borçlunun istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, muteriz borçlunun davalı alacaklı Paylaşan ... ... Ltd. Şti. aleyhine açtığı davanın reddine, muteriz borçlunun davalı Sağlam Mantolama ... Ltd. Şti aleyhine açtığı davanın usulden reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde muteriz borçlu temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Muteriz borçlu temyiz dilekçesinde; dayanak senedi “... Mahallesi ......Derneği”ni temsilen dernek başkanı olarak imzaladığını, dernek temsilcisi olduğunun dosyadaki evraklardan da anlaşıldığını, senedin “borçlu” kısmında derneğin adının yazılı olduğunu, imzasının üzerine "Der. Bşk." ibaresine yer vererek derneği temsilen hareket ettiğini belirttiğini, senet üzerine attığı ikinci imzada da aval verme iradesi bulunmadığını, imzaların neredeyse bitişik şekilde/tek bir imza gibi atıldığını ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması ile İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takipte borca itiraza ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 169. maddesi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 776/1-g maddesi ile 778. maddesi göndermesiyle 678, 701 ve 702. maddeleri, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ve sair yasal mevzuat 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup muteriz borçlu tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA, Alınması gereken 269,85 TL temyiz harcından evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 28.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.