Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2022/3854 · K. 2023/7660

11. Hukuk Dairesi         2022/3854 E.  ,  2023/7660 K. "İçtihat Metni" İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi SAYISI : 2019/3002 Esas, 2022/661 Karar vekili Avukat ... BİRLEŞEN DAVA : Bakırköy 1. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesinin 2018/480 E. vekili Avukat ... DAVA TARİHİ HÜKÜM : Asıl dava ret, birleşen dava kabul İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2017/576 E., 2019/326 K. Taraflar arasındaki asıl davada faydalı model hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, maddi, manevi tazminat; birleşen davada faydalı modelin hükümsüzlüğü davalarından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl davanın reddine birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davacı birleşen davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı birleşen davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü. I. DAVA 1.Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin geliştirmiş olduğu "plastik masa ve ayak bağlantı sistemleri" buluş başlıklı faydalı modele ilişkin olarak Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde 13.01.2016 tarihinde 2016/00535 numarası ile tescil başvurusunda bulunduğunu ve söz konusu buluşun 21.10.2016 tarihinde 2016/00535 sayı ile tescil edildiğini, müvekkiline ait buluşun anaokullarının ve iç-dış mekanlarda rahatlıkla kullanılabilen plastik masa ve ayak bağlantı sistemleri ile ilgili olduğunu, müvekkilinin davaya konu buluşun ... ve ... sahibi olduğunu, ancak davalı şirket tarafından müvekkiline ait buluş konusu ürünün taklit etmek suretiyle birebir aynısının veya ayırt edilemeyecek derecede benzerinin üretildiği, satışa arz edildiği ve piyasaya sunulduğunu tespit ettiklerini, davalının müvekkiline ait buluş konusu yöntemi, üretimini yaptığı masalarda haksız ve hukuka aykırı olarak kullandığını, müvekkili ile aynı sektörde faaliyet gösteren davalının, müvekkilinin faydalı modelden haberdar olduğunu, davalının bu fiillerinin müvekkili haklarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğini ve müvekkilinin bu kullanımlardan zarar gördüğünü ileri sürerek tecavüz ve haksız rekabetin tespitine, durdurulmasını, önlenmesini, sonuçlarının ortadan kaldırılarak eski hale getirilmesini, kararın ilanına, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 1.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi ve 10.000,00 TL itibar tazminatının, dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. 2.Birleşen davada, davacı vekili dava dilekçesinde, davalı adına TR 2016/00535 sayı ile tescilli faydalı model belgesinin, dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan mevzuatta belirtilen şekli ile yenilik ve ayırt edicilik vasıflarına haiz olmadığını, tescile konu söz konusu buluşun uygulama ve kullanım alanı itibariyle tekniği bilinen bir çözümü olup, herhangi bir yenilik ve buluş taşımadığını ve bu hususun asıl davada alınan bilirkişi raporu ile tespit edildiğini ileri sürerek davalı adına TR 2016/00535 sayı ile tescilli faydalı model belgesinin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP 1.Davalı vekili cevap dilekçesinde, müvekkiline ait ürünün, tasarım, üretim ve buluş teknikleri bakımından davacı firmaya ait faydalı modelden tamamen farklı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. 2.Birleşen davada davalı vekili cevap dilekçesinde, davacının dilekçesinde göstermiş olduğu görsellere ait ürünlerin, müvekkilinin faydalı model belgesinin tescil tarihinden sonra piyasaya ve satışa sunulmuş ürünler olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı adına TR 2016/00535 Y sayılı faydalı model belgesinin 1 numaralı isteminin davalı tarafından ihlal edildiği, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10 ve 11 numaralı istemlerinin ise davalı tarafından ihlal edilmediği, somut olayda öncelikle hükümsüzlüğe ilişkin birleşen davadaki talep yönünden değerlendirme yapılması gerektiği, bilirkişi raporuna göre dava konusu TR 2016/00535 Y sayılı faydalı model belgesinin tabla-ayak birleşim detayı ile https://www.amazon.com/ Costzon-Plasic-Activity-School- Furniture/dp/B07H2Q2Z11?th=1 linkinde yer ... ürün ailesindeki masaların tabla-ayak birleşim detayları karşılaştırıldığında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattıkları genel izlenimde belirgin bir farklılık bulunmadığı, bu sebeple benzer algılandıkları, bu nedenle TR 2016/00535 Y sayılı faydalı modelin başvuru tarihi olan 13.01.2016 tarihinden önce kamuya sunulduğu ve bu sebeple koruma şartı olan yenilik ve ayırt edicilik özelliğine sahip olmadığı, bu sebeple dava konusu faydalı model belgesinin hükümsüzlüğüne karar verildiğinden ve hükümsüzlük ... beri sonuç doğuracağından bu haliyle davacının faydalı modelden ... haklarına tecavüz söz konusu olmayacağı gibi mevcut delillere göre hükümsüzlük karşısında haksız rekabetten de söz edilemeyeceği gerekçesiyle asıl davanın reddine; birleşen davanın kabulü ile dava konusu 2016/00535 tescil no faydalı model belgesinin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı birleşen davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davacı birleşen davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporlarına itirazlarının değerlendirilmediğini, karşı tarafın sadece internet sitesine konulan bir görsele dayanarak hükümsüzlük talebinde bulunduğunu, ancak görsellerin nerede ne ne zaman üretildiklerine dair bir bilgi verilmediğini, bilirkişi tarafından web uzantılarına dair tarih araştırması ve karşılaştırmasının eksik ve hatalı yapıldığını, Google arama motorunda yapılan araştırma ile gerçeğe ulaşmanın mümkün olmadığını, mahkemece Amazon ve Ebay'dan davaya konu görüntülerin ne zaman yüklendiğinin müzekkere ile sorulması gerektiğini, ek bilirkişi raporunda, görsellerin 13 Mayıs 2013 tarihinde eklendiği belirtilmiş ise de, sitede yer ... görsellerin ... kodlarında ürünün ilk kez 23 Nisan 2018 tarihinde siteye eklendiğinin görüldüğünü, bilirkişi raporu ile web uzantısına ait ... kodlarının aynı olmadığını, bu yanılgının sebebinin bilirkişi heyetinde ... kodları inceleyebilecek bilgisayar mühendisi - veri inceleme uzmanı veya bilişim uzmanı gibi bu konuda uzman bilirkişinin bulunmaması olduğunu, ... raporda taraflara ait ürünlerin karşılaştırmasının yapıldığını, ancak ek raporda tamamen karşı tarafın sunduğu tarifnamesi belli olmayan görsellere dayanılarak değerlendirme yapılmasının hatalı olduğunu, karşı tarafın sunduğu görseller ve internet sayfa bilgilerinin ... başına delil niteliğinin bulunmadığını, karşı tarafın resmi belge sunamadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Mahkemece aldırılan bilirkişi raporlarının gerekli karşılaştırmaları içerdiği; raporlar bir bütün olarak değerlendirildiğinde yeterli ve denetime elverişli olduğu, İlk Derece Mahkemesi kararında usule aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacı birleşen davalı vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı birleşen davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı birleşen davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf aşamasındaki itirazlarını yineleyerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Asıl dava, davacı tarafa ait tescilli faydalı modelin davalı tarafından aynı/ayırt edilemeyecek kadar benzerinin üretilmesi sebebi ile faydalı model hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti ile maddi, manevi tazminat istemlerine; birleşen dava ise asıl davaya konu buluşun yenilik ve ayırt edicilik vasıfların taşımadığından bahisle faydalı model belgesinin hükümsüzlüğü ile sicilden terkini taleplerine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri. 2.6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 141, 142, 144 üncü maddeleri. 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı birleşen davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 25.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.