Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2022/6840 · K. 2024/2695

11. Hukuk Dairesi         2022/6840 E.  ,  2024/2695 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi SAYISI : 2020/1722 Esas, 2022/1065 Karar HÜKÜM : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2019/248 E., 2019/510 K. Taraflar arasındaki TÜRKPATENT YİDK kararının iptali ve hükümsüzlük davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; "..." ibareli marka başvurusunun müvekkili adına tescilli tanınmış "..." markaları ile ayırt edilemeyecek kadar benzer olduğunu ve aynı veya benzer mal ve hizmet sınıfları için tescil edilmek istendiğini, tanınmış "..." markasının “R” harfi değiştirilerek "..." markasına dönüştürüldüğünü, söz konusu farklılığın markaya herhangi bir ayırt edicilik katmadığını, bu durumun davalı şirket tarafından müvekkilinin itibarından faydalanma gayesini net bir şekilde ortaya koyduğunu, "..." ve "..." markalarının tüketici nezdinde seri marka oldukları izlenimini yaratacağını, dava konusu markalar açısından 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname (556 sayılı KHK) 8/1-b hükümünün aradığı markaların benzerliği şartının her anlamda gerçekleştiğini, öte yandan 556 sayılı KHK’nın 8/4 hükmü gereği de marka başvurusunun reddedilmesi gerektiğini, tanınmış "..." markaları ile ayırt edilemeyecek kadar benzer olan "..." ibaresinin tesadüfen seçildiğinin düşünülemeyeceğini, anılan başvurunun haksız rekabet anlamında da iltibasa yol açacağını ileri sürerek, YİDK’in 2015-M-12199 sayılı kararının iptaline, davalı şirket markasının hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini dava etmiştir. II. CEVAP 1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu, başvuru konusu ibare ile itiraza mesnet markalar arasında 556 sayılı KHK'nın 8/1-b maddesi anlamında benzerlik ve iltibas tehlikesinin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. 2.Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; "..." markası beyaz eşya ve elektronik aletlere ilişkin iken "..." markasının yedek parça ve yan sanayi ürünlerine ilişkin olduğunu, dava konusu markaların farklı mal ve hizmetlere ilişkin olduğu gibi söz konusu markalar hem işaret hem şekilsel anlamda karıştırılmaya sebep olacak derecede benzer olmadığını, vasıf bildiren “...” kelimesinin kullanım hakkının davacının tekeline bırakılamayacağını, “ay” kelimesinin ise şirketin kurucusu olan ...’ın soyadından geldiğini, "..." markasının müvekkil tarafından 15 yıldır kullanıldığını, müvekkilin markasına yatırım yaptığını, davacı şirketçe iddia olunduğunun aksine kendileriyle benzer ya da aynı işin yapılmasının söz konusu olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 2014/38349 sayılı “...” ibareli davalı ... başvurusu ile davacının "..." ve "..." ibareli markalarının benzer olduğu ve başvurunun kapsadığı “35/01 Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri. 35/06 Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için malların (04. Sınıf) Sınai amaçlı yağlar, gresler (kesme sıvıları, toz emici-ıslatıcı ve bağlayıcı maddeler dahil).Katı yakıtlar (odun dahil). Sıvı ve gaz yakıtlar ile bunların kimyasal olmayan katkıları. Aydınlanma amaçlı mumlar, fitiller, yarı mamul vakslar, balmumları (vakslar), parafinler. (12. sınıf) Motorlu kara taşıtları ve bu taşıtlar için motorlar, parçalar (motosikletler, mobilet dahil). Bisikletler ve bunların gövdeleri, gidonları, çamurlukları. Taşıt kasaları, damperli kasalar, traktör römorkları, frigorifik kasalar, römork bağlantıları.Taşıt koltukları, koltuklar için baş dayanakları, emniyetli çocuk koltukları, koltuk kılıfları, araç örtüleri (aracın şeklini almış), güneşlikler. Sinyaller ve yön sinyalleri için kollar, taşıt camları için silecekler, silecek kolları. Taşıtlar için iç ve dış lastikler, tubles lastikler, lastik tamir takımları, taşıt lastikleri için yamalar, kaynak yamalar, taşıt lastikleri için supaplar. Taşıt camları, emniyetli taşıt camları, taşıtlar için dikiz aynaları ve yan aynalar.Patinaj zincirleri. Taşıtlar için portbagajlar, bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler.Lastik şişirme pompaları. Taşıtlar için hırsız alarmları, kornalar.Yolcular için emniyet kemerleri, havalı yastıklar. Bebek arabaları, tekerlekli sandalyeler, pusetler. El arabaları, pazar arabaları, tek veya çok tekerlekli el arabaları, market arabaları, ev eşyaları için tekerlekli taşıyıcılar. Raylı taşıtlar: Lokomotifler, trenler, tramvaylar, vagonlar, teleferikler, telesiyejler Deniz taşıtları ve parçaları (motorları hariç).Hava taşıtları ve parçaları (motorları hariç). bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir). 37/06 Mobilyalara ilişkin döşeme, tamir, restorasyon hizmetleri. 37/07 Isıtma, havalandırma ve su tesisatının kurulması (tesis edilmesi), bakımı ve tamiri hizmetleri. 37/09 Sınai makinelerin ve cihazların, büro makinelerinin ve cihazlarının, haberleşme cihazlarının, elektrikli ve elektronik cihazların tesisi, bakımı ve tamiri hizmetleri." bakımından markalarının mal/hizmet listelerinin aynı/aynı tür ve benzer/ilişkili hizmetlerden oluştuğu, bu hizmetler (35/01, 06 ve 37/06, 07, 09 alt grupları) bakımından taraf markaları arasında 556 sayılı KHK’nin 8/1-b maddesi anlamında “karıştırılma ihtimali” ve davalı markası yönünden tescil engeli bulunduğu; ... ibareli davacı markasının “beyaz eşya” sektöründe tanınmış marka olduğu, davalı ... başvurusunun kapsadığı “37/10 Asansör tamiri ve bakımı hizmetleri.” bakımından markalar arasında imaj transferi ihtimali bulunduğu ve söz konusu hizmetler bakımından 556 sayılı KHK’nın 8/4 maddesinde sayılan koşulların gerçekleşebileceği, somut olayda farklı addedilen 35/02, 03, 04, 05 ve 37/01, 02, 03, 04, 05, alt gruplarındaki hizmetler bakımından ise 556 sayılı KHK’nın 8/4 maddesinde sayılan koşulların gerçekleşmediği ve işbu hizmetler bakımından herhangi bir tescil engeli bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, YİDK'in 25/12/2015 tarih, 2015-M-12199 sayılı kararının 35/01 sınıfta "reklamcılık pazarlama ve halkla ilişkilen ile ilgili hizmetler, ticrai ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri 35/06 Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için 04 grup sınai amaçlı yağlar gresler (kesme sıvıları) toz emici-ıslatıcı ve bağlayıcı maddeler dahil) katı yakıtlar (odun dahil) sıvı ve gaz yakıtlar ile bunların kimyasal olmayan katkıları aydınlatma amaçlı mumlar, fitiller yarı mamul vakslar bal mumları (vakslar) parafinler 12. Sınıf motorlu kara taşıları ve bu taşıtlar için motorlar parçalar (motosikletler, mobilet dahil) bisikletler ve bunların gövdeleri gidonları çamurlukları taşıt kasaları damperli kasalar traktör römorkları frigo rifik kasalar römork bağlantıları taşıt koltukları koltuklar için baş dayanakları emniyeli çocuk koltukları koltuk kılıfları araç örtüleri (aracın şeklini almış) güneşlikler sinyaller ve yön sinyalleri için kollar taşıt camları için silecekler silecek kolları taşıtlar için iç ve dış lastikler tubles lastikler lastik tamir takımları taşıt lastikleri için yamalar kaynak yamalar taşıt lastikleri için subatlar taşıt camları emniyetli taşıt camları taşıtları için dikiz aynaları ve yan aynalar patinaj zinçirleri taşıtları için portbağajlar bisiklet ve kayak taşıyıcıları seleler lastik şişirme pompaları taşıtlar için hırsız alarmları kornolar yolcular için emniyet kemerleri havalı yastıklar bebek arabaları tekerlekli sandalyeler pusetler el arabaları pazar arabaları tek ve çok tekerlekli el arabaları market arabaları ev eşyaları için tekerlekli taşıyıcılar raylı taşıyıcılar lokomotifler trenler tranvaylar vagonlar teleferikler telesiyejler deniz taşıtları ve parçaları (motorları hariç) hava taşıtları ve parçaları (motorları hariç) bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir). 37/06 grupta mobilyalara ilişkin döşeme tamir restarasyon hizmetleri 37/07 grupta ısıtma havalandırma ve su tesisatının kurulması (tesis edilmesi) bakımı ve tamiri hizmetleri 37/09 grupta sinai makinaların ve cihazların büro makinaları ve cihazların haberleşme cihazların elektronik ve elektirikli cihazların tesisi bakımı ve tamiri hizmetleri, 37/10 grupta asansör tamiri ve bakımı hizmetleri yönünden yidk kararının iptaline, " bakımından reddine, YİDK kararına ilişkin fazlaya dair talebin reddine, davalıya ait 2014/38349 sayılı ... ibareli markanın 35/01 sınıfta "reklamcılık pazarlama ve halkla ilişkilen ile ilgili hizmetler, ticrai ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri 35/06 Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için 04 grup sınai amaçlı yağlar gresler (kesme sıvıları) toz emici-ıslatıcı ve bağlayıcı maddeler dahil) katı yakıtlar (odun dahil) sıvı ve gaz yakıtlar ile bunların kimyasal olmayan katkıları aydınlatma amaçlı mumlar, fitiller yarı mamul vakslar bal mumları (vakslar) parafinler 12. Sınıf motorlu kara taşıları ve bu taşıtlar için motorlar parçalar (motosikletler, mobilet dahil) bisikletler ve bunların gövdeleri gidonları çamurlukları taşıt kasaları damperli kasalar traktör römorkları frigo rifik kasalar römork bağlantıları taşıt koltukları koltuklar için baş dayanakları emniyeli çocuk koltukları koltuk kılıfları araç örtüleri (aracın şeklini almış) güneşlikler sinyaller ve yön sinyalleri için kollar taşıt camları için silecekler silecek kolları taşıtlar için iç ve dış lastikler tubles lastikler lastik tamir takımları taşıt lastikleri için yamalar kaynak yamalar taşıt lastikleri için subatlar taşıt camları emniyetli taşıt camları taşıtları için dikiz aynaları ve yan aynalar patinaj zinçirleri taşıtları için portbağajlar bisiklet ve kayak taşıyıcıları seleler lastik şişirme pompaları taşıtlar için hırsız alarmları kornolar yolcular için emniyet kemerleri havalı yastıklar bebek arabaları tekerlekli sandalyeler pusetler el arabaları pazar arabaları tek ve çok tekerlekli el arabaları market arabaları ev eşyaları için tekerlekli taşıyıcılar raylı taşıyıcılar lokomotifler trenler tranvaylar vagonlar teleferikler telesiyejler deniz taşıtları ve parçaları (motorları hariç) hava taşıtları ve parçaları (motorları hariç) bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir). 37/06 grupta mobilyalara ilişkin döşeme tamir restarasyon hizmetleri 37/07 grupta ısıtma havalandırma ve su tesisatının kurulması (tesis edilmesi) bakımı ve tamiri hizmetleri 37/09 grupta sinai makinaların ve cihazların büro makinaları ve cihazların haberleşme cihazların elektronik ve elektirikli cihazların tesisi bakımı ve tamiri hizmetleri 37/10 Asansör tamiri ve bakımı hizmetleri." bakımından hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, hükümsüzlükle ilgili fazlaya dair talebin reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; "..." ibareli marka başvurusu ile müvekkili adına tescilli, tanınmış "..." markaları arasında ayırt edilemeyecek derecede benzerlik bulunduğunu ve başvurunun, müvekkili markalarının kapsamlarında yer alan mal ve hizmetlerle aynı ve benzer mal, hizmet sınıfları için tescil edilmek istendiğini, öte yandan müvekkili markasının sektörel tanınmışlığı aşan bir tanınmışlığının bulunduğunu ve bu nedenle de dava konusu başvurunun, başvuru kapsamındaki tüm mal ve hizmetler yönünden tescil edilmemesinin gerektiğini, müvekkili markasının, ilk derece mahkemesince kabul edildiği gibi sadece beyaz eşya sektöründe değil küçük ev aletleri sektöründe de tanınmış olduğunu, emsal Yargıtay kararları gözetildiğinde davanın tümden kabulünün gerektiğini ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın tümden kabulüne karar verilmesini istemiştir. 2.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; başvuru konusu işaret ile davacının itirazına mesnet markalar arasında iltibasa yol açacak düzeyde bir benzerliğin bulunmadığını, işaretler arasında benzerlik bulunmaması nedeniyle davacının tanınmışlık iddiasının da uyuşmazlığa bir etkisinin olmadığını ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir. 3.Davalı Şirket vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu başvuru ile davacının itirazına mesnet markalar arasında iltibasa yol açacak düzeyde bir benzerlik bulunmadığını, müvekkili ile davacının tamamen farklı sektörlerde faaliyet gösterdiklerini, müvekkilinin 15 yıldır yedek parça, oto makas ve süspansiyon alanlarında faaaliyet gösterdiğini, marka kapsamlarındaki mal ve hizmetlerin farklı olduklarını, öte yandan 556 sayılı KHK'nın 8/4 maddesinde öngörülen koşulların da somut olayda gerçekleşmediğini, müvekkilinin usulünce tescil edilmiş ticaret unvanının ayırt edici kısmının, marka olarak tescili için başvuruduğunu ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Taraf vekilleri ayrı ayrı temyiz dilekçelerinde özetle; istinaf dilekçelerinde ileri sürülen itirazları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü istemlerine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 556 sayılı KHK 8/1-b, 42 nci maddeleri. 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve yasaya uygun olup taraf vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 02.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.