Yargıtay 5. Hukuk Dairesi · E. 2023/11886 · K. 2024/3215

5. Hukuk Dairesi         2023/11886 E.  ,  2024/3215 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/186 Esas, 2022/282 Karar I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR A. İstanbul 16. Asliye Hukuk Mahkemesinin 15.04.2022 Tarihli ve 2022/11 Esas, 2022/239 Karar Sayılı Kararı Davacı her ne kadar davanın haksız fiil nedeniyle tazminat talebi olduğundan bahisle davayı açmış ise de dava dilekçesi ve cevap dilekçesinin incelenmesinde uyuşmazlığın temelinin davalının taraflar arasında akdedilen sözleşmeye aykırı şekilde üçüncü kişilere daire sattığı ve taraflar arasında sözleşmeye aykırılık iddiasına dayandığı anlaşıldığından, davalının adresinin ... / Adıyaman olduğu ve davalı tarafından usulüne uygun yetki itirazında bulunulduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir. B. Besni 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 15.11.2022 Tarihli ve 2022/186 Esas, 2022/282 Karar Sayılı Kararı Davacının haksız fiilden kaynaklı tazminat talebinde bulunduğu, sözleşmeye aykırılık nedeniyle tazminat talebinde bulunmadığı, genel yetkili mahkemenin davalının yerleşim yeri mahkemesi olduğu, haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesinin de yetkili olduğu, zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi itibarıyla İstanbul 16. Asliye Hukuk Mahkemesinin de yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir. II. GEREKÇE A. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. B. İlgili Hukuk 1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Kanunu’nun 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir. 2. 6100 sayılı Kanun’un “Genel yetkili mahkeme” başlıklı 6 ncı maddesi şöyledir: " Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." 3.6100 sayılı Kanun’un “Sözleşmeden doğan davalarda yetki” başlıklı 10 uncu maddesinin şöyledir: "Sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir." 4. 6100 sayılı Kanun’un “Haksız fiilden doğan davalarda yetki” başlıklı 16 ncı maddesi şöyledir: "Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir." 5.6100 sayılı Kanun'un "Yetki itirazının ileri sürülmesi" başlıklı 19 uncu maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkrası şöyledir: "(2)Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz." "(3)Mahkeme, yetkisizlik kararında yetkili mahkemeyi de gösterir." "(4)Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir." 6.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) " İfa yeri " başlıklı 89 uncu maddesi şöyledir. "Borcun ifa yeri, tarafların açık veya örtülü iradelerine göre belirlenir. Aksine bir anlaşma yoksa, aşağıdaki hükümler uygulanır; 1. Para borçları, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde, 2. Parça borçları, sözleşmenin kurulduğu sırada borç konusunun bulunduğu yerde, 3. Bunların dışındaki bütün borçlar, doğumları sırasında borçlunun yerleşim yerinde, ifa edilir. Alacaklının yerleşim yerinde ifası gereken bir borcun doğumundan sonra alacaklının yerleşim yerini değiştirmesi sebebiyle ifa önemli ölçüde güçleşmişse borç, alacaklının önceki yerleşim yerinde ifa edilebilir." C. Değerlendirme Somut olayda, dava tarihi itibariyla davacının yerleşim yerinin .../İstanbul olduğu, davacının birden çok mahkemenin yetkili olduğu ve kesin yetki kuralının bulunmadığı bu davada, davayı kendi yerleşim yerinin bulunduğu yerde açarak yetkili mahkemeyi seçmiş olduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın, İstanbul 16. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. III. KARAR Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İstanbul 16. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 18.03.2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.