Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2023/12462 · K. 2024/1477

10. Hukuk Dairesi         2023/12462 E.  ,  2024/1477 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/2466 E., 2023/2024 K. KARAR : Esastan red İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. İş Mahkemesi SAYISI : 2022/437 E., 2023/51 K. Taraflar arasındaki 1479 sayılı Kanun kapsamında Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I.DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının kendi nam ve hesabına yürüttüğü ticari faaliyetleri nedeniyle 28.12.1994 tarihinden itibaren şirket ortaklığı bulunduğu ve bu nedenle zorunlu Bağ-Kur sigortalılık başlangıcının 28.12.1994 tarihi olması için 18.07.2001 tarihinde davalı Kuruma müracaatta bulunduğu ve ilk prim ödemesini de 23.08.2001 tarihinde yaptığı ancak 4956 sayılı Kanun'un 47 nci maddesine göre 04.10.2000 tarihinden önce herhangi bir başvurusu olmadığı için talebinin reddedildiği ve sigortalılık başlangıcının 04.10.2000 olarak kabul edildiği, yapılan Kurum işleminin hatalı olduğu, çünkü 04.10.2000 tarihinde yürürlüğe giren 619 sayılı Kanun Hükmündeki Kararnamenin 1 inci maddesi, Anayasa Mahkemesi tarafından 08.08.2001 tarihinde iptal edildiği ve konuda yasal boşluk oluştuğu, 02.08.2003 tarihinde 4956 sayılı Kanunla, 1479 sayılı Kanun'a eklenen geçici 18 inci madde hükmü ile 04.10.2000 tarihinden önceki sürelerin borçlanılmasına yönelik 02.08.2003 tarihinden itibaren 6 aylık süre verilerek yasal boşluğun kaldırıldığı, yani Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen yasanın 02.08.2003 tarihinde değiştirilerek, 04.10.2000 - 02.08.2003 tarihleri arasında yasal boşluk oluştuğu, bu durumda davacının yasal boşluğun oluştuğu 04.10.2000 - 02.08.2003 tarihleri aralığı olan 18.07.2001 tarihinde davalı Kuruma kayıt ve tescil işleminin yapılması için müracaat ettiği ve ilk prim ödemesini de 23.08.2001 tarihinde yapmış olduğu için, 28.12.1994 - 04.10.2000 tarihleri aralığının da sigortalılık süresi olarak kabul edilmesi gerekirken, davalı Kurum tarafından 04.10.2000 tescil tarihi olarak belirlendiği iddiasıyla davacının 28.12.1994 - 04.10.2000 tarihleri arasında zorunlu Bağ-Kur esnaf sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II.CEVAP Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum kayıtlarının incelenmesinde 1107927457 4/1-b sigortalısı ...'a ait dosyasının tetkikinde kurumun 619 sayılı K.H.K.’nın yürürlük tarihi olan 04.10.2000 sonrası (18.07.2001 tarihinde) kayıt ve tescil müracaatı yapıldığından, K.H.K.’nin yürürlük tarihi olan 04.10.2000 tarihi itibariyle 4/1-b tescilinin yapıldığının görüldüğü, dolayısıyla tescil tarihinin bu tarih öncesine çekilmesine yasal imkân bulunmadığı, Kurum tarafından yerine getirilen işlemlerde herhangi bir hukuka aykırılık söz konusu olmadığı savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. III.İLK DERECE MAHKEME KARARI İlk Derece Mahkemesi tarafından; Anayasa Mahkemesi'nin 619 sayılı KHK'nin Geçici 1 inci maddesini iptale dair kararının 08.08.2001 tarihinde yürürlüğe girdiği, aynı konudaki yasal düzenlemenin ise 02.08.2003 tarihinde yürürlüğe girdiği, dolayısıyla 08.08.2001 - 02.08.2003 tarihleri arasında boşluk olan dönemde yapılan tescil başvurularının kabul edilmesine olanak bulunduğu, davacının, davalı Kuruma 18.07.2001 tarihinde müracaat ettiği, 23.08.2001 tarihinde ilk prim ödemesini yaptığı anlaşıldığı gerekçesiyle davanın kabulü ile davacının 28.12.1994 - 04.10.2000 tarihleri arasında zorunlu Bağ-Kur esnaf sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir. IV.İSTİNAF A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur. B.İstinaf Sebepleri: Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının 619 sayılı K.H.K.’nın yürürlük tarihi olan 04.10.2000 sonrası (18.07.2001 tarihinde) kayıt ve tescil müracaatı yapıldığından, K.H.K.’nin yürürlük tarihi olan 04.10.2000 tarihi itibariyle 4/1-b tescilinin yapıldığının görüldüğü, dolayısıyla tescil tarihinin bu tarih öncesine çekilmesine yasal imkân bulunmadığı iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 4/a sigortalılığının aksine yasalarımızda geriye dönük olarak 4/b sigortalılığının tespitine imkan veren yasal dayanak mevcut olmadığı ancak davacı ile ilgili 18.07.2001 tarihinde Kurum kayıtlarına giren Bağ-Kur giriş bildirgesinin verilmesi ve Ağustos 2001 tarihinden itibaren yapılan prim ödemesinin varlığı karşısında davacı tespit talebinde bulunabileceği, davacı limited şirket ortağı olup uyuşmazlığın ilişkin bulunduğu dönemde yürürlükteki 1479 sayılı Kanun'un 24 ve 25 inin maddesindeki Bağ-Kur sigortalısı sayılma koşulları (4/b) şartları da yerine getirildiği gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V.TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı Kurum vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuştur. C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, Limited Şirket ortalıklığına istinaden 1479 sayılı Kanun kapsamında Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasıdır. 2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 1479 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu'nun 24 ve 25 inci maddeleri ilgili hükümlerdir. 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 19.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.