Yargıtay 7. Ceza Dairesi · E. 2023/15683 · K. 2023/10664

7. Ceza Dairesi         2023/15683 E.  ,  2023/10664 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Sulh Ceza Hâkimliği SAYISI : 2021/4889 D.İş Kabahatli hakkında, 5580 sayılı Kanun'a muhalefet kabahatinden, 38.376,00 TL idari para cezası uygulanmasına karar verilmiştir. Kabahatli tarafından bu karara karşı başvuruda bulunulduğu, Bursa 3. Sulh Ceza Hâkimliğinin 14.06.2021 tarihli ve 2021/2517 D.İş sayılı kararı ile başvurunun reddine karar verildiği, kabahatlinin bu karara itirazı üzerine de Bursa 4. Sulh Ceza Hâkimliğinin 08.09.2021 tarihli ve 2021/4889 D.İş sayılı kararıyla itirazın reddine karar verildiği belirlenmiştir. Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 12.05.2023 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 11.07.2023 tarihli ve KYB - 2023/63161 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 11.07.2023 tarihli ve KYB - 2023/63161 sayılı kanun yararına bozma isteminin; “Dosya kapsamına göre, 1- 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 7/d maddesinde yer alan, "Özel öğretim kurumunun; ...Bu Kanun ve bu Kanuna dayanılarak yürürlüğe konulan yönetmelik ve yönergelerde belirtilen hükümlere aykırı fiillerde bulunması, hallerinde... idarî para cezası uygulanır." şeklindeki, Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 67/A maddesinde yer alan, "(1) Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrasının (b), (e) ve (f) bentlerinde belirtilen fiiller hariç olmak üzere kurumlarda, yapılan denetlemeler esnasında ilgili mevzuata aykırı hususların tespiti halinde denetlemeye yetkili olanlar tarafından söz konusu aykırılığın denetleme sonuna kadar giderilmesi istenir. Gerekli düzenlemelerin denetleme sonuna kadar yapılmaması halinde işlenen fiilin gerektirdiği, Kanunun 7 nci maddesinde belirtilen idari para cezasının uygulanmasına ilişkin teklif, idari para cezasını vermeye yetkili makama bildirilir. (5) İdari para cezasına neden olan hususun giderilmesi için kuruma en fazla üç ... süre verilir.Bu süre sonunda idari para cezasına neden olan hususların devam ettiğinin tespiti hâlinde yeni yasal işlem yapılır. " biçimindeki düzenleme birlikte değerlendirildiğinde, 19/02/2020 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik gereğince Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 67/A maddesinin 1. fıkrasının yürürlükten kaldırıldığı, somut olayda kabahat tarihinin 2019 yılı olduğu nazara alındığında, muteriz kuruma söz konusu aykırılığın denetleme sonrasına kadar giderilmesi için kanunda öngörülen süre verilmeksizin idarî yaptırım kararı uygulandığı gözetilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde, 2- 5580 sayılı Yasanın 2. maddesinde kurucunun “Kurumun sahibi olan ve adına kurum açma izin belgesi düzenlenen gerçek veya tüzel kişiyi,”, kurucu temsilcisinin ise “Özel hukuk tüzel kişileri veya özel hukuk hükümlerine göre yönetilen tüzel kişiler adına seçilen kişiyi,” şeklinde tanımlandığı, yine Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliğinin 9/3. maddesinde yer alan “Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrası hükümlerinde belirtilen fiillerin inceleme/soruşturma/denetleme sonucunda tespiti hâlinde Kanunda belirtilen miktarlarda idarî para cezası, kurum açma iznini vermeye yetkili makam tarafından verilir. … Verilen idarî para cezası gerçek kişi ise kurucuya; tüzel kişilik ise kurucu temsilcisine Tebligat Kanununa göre valilikçe tebliğ edilir, takip ve tahsili için ise Hazine ve Maliye Bakanlığının ildeki ilgili birimine bildirilir." şeklindeki ve 67/A/3. maddesindeki “İdarî para cezaları kurumların kurucularının vergi dairelerine vergi numaraları üzerinden bildirilir. …” şeklindeki düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere idarî para cezasının muhatabının kurucu/kurucu temsilcisi olduğu, öte yandan 5580 sayılı Kanun'un 7/8. maddesinde atıf yapılan ve kurumların devir şartlarını düzenleyen Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliğinin 14. maddesinin birinci fıkrasında sayılan şartlardan birinin de “c” bendinde yer verilen “Kurumu devralacak kişilerin kurumun vadesi gelmemiş olanlar da dâhil olmak üzere, tüm borç ve alacaklarını ve devir almadan önce kurumda yapılan inceleme/soruşturma/denetim sonucunda verilen idarî para cezalarını ve kapatma cezasını da kabul edeceğini gösterir noterlikçe düzenlenen devir senedi,” olduğu, aynı maddenin üçüncü fıkrasında ise “Ancak valilikçe yapılan incelemede kurumun müracaat tarihinden önce yapılan inceleme/soruşturma/denetimleri sonucunda kuruma, Kanun kapsamında idarî para cezası verilmesi hâlinde idarî para cezasının ödenmesinden veya idarî para cezasının 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre tecil edilmiş ve/veya taksitlendirilmiş ya da özel kanunlara göre yapılandırılmış olup taksitlendirildiğinin belgelendirilmesi ve Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan kişilerin aynı fıkrada belirtilen şartları haiz olduğunun yetkili makamlardan alınmış belge ile tespit edildikten sonra devir işlemi gerçekleştirilir …” şeklinde bir düzenlemeye yer verildiği, bu düzenlemeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde devralanın o tarih itibariyle belirli olan duruma göre sorumluluğu üstlenmesinin öngörüldüğü, zira her iki fıkradaki düzenlemede de devir almadan önce yapılan denetim/soruşturma kavramlarına yer verildiği cihetle, dosya kapsamına göre kabahat tarihi 11/02/2020 olmakla birlikte, 03/11/2020 tarihli şikayet üzerine başlatılan ve 11/11/2020-24/02/2021 tarihleri arasında yürütülen soruşturma/inceleme neticesinde idarî para cezalarının uygulandığı, oysa kabahatlinin kurumu, işlemlerin tamamlandığı 12/05/2020 tarihinde devraldığı, yukarıda izah edilen düzenlemeler uyarınca devir müracaatının yapıldığı ve işlemlerin tamamlandığı tarihte henüz bir soruşturma/inceleme bulunmadığının anlaşıldığı, bu itibarla kabahatlinin kendisi kurumu devralmadan önceki fiil nedeniyle ve devir işlemleri sırasında başlamamış soruşturma/inceleme üzerine verilen idari para cezalarından sorumlu tutulamayacağı gözetilmeksizin idarî para cezası uygulanmasında, isabet görülmemiştir.” şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.