İçtihatYargıtay9. Hukuk Dairesi19.12.2023

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi · E. 2023/16535 · K. 2023/19868

9. Hukuk Dairesi 2023/16535 E. , 2023/19868 K. "İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 47. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/1030 E., 2023/1060 K. DAVA TARİHİ : 15.06.2021 KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddi İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 31. İş Mahkemesi SAYISI : 2021/192 E., 2023/42 K. Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın husumetten reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Davacı vekilince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasının istenilmesi üzerine, işin duruşmaya tâbi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 19.12.2023 Salı günü tayin edilerek taraflara tebligat gönderilmiştir. Duruşma günü davacı vekili Avukat Selçuk Geçendilber ile davalı vekili Avukat Dilşad Seher Kabacaoğlu geldiler. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 01.01.2012-31.12.2014 tarihleri arasında belirli süreli iş sözleşmesi ile davalı Şirkette genel müdür pozisyonunda çalıştığını, iş sözleşmesinin davalı tarafça 06.11.2012 tarihinde tek taraflı olarak feshedildiğini, sözleşmenin süresinden önce feshi nedeniyle iş sözleşmesinden doğan alacakların uzlaşma yoluyla ikale sözleşmesi imzalanarak çözüldüğünü, uzlaşma protokolüne göre davacının hak ettiği tazminat hesabının brüt 800.000,00 euro olarak belirlendiğini, ilgili maddede yasal kesintiler yapıldıktan sonra net tutarın ödeneceğinin belirtildiğini, 30.01.2013 tarihindeki euro döviz kuru baz alınarak brüt 1.881.427,66 TL üzerinden TL'ye çevrildiğini, hatalı olarak gelir vergisi kesilerek davacıya 31.01.2013 tarihinde ödendiğini, 800.000,00 eurodan 276.338,00 euroya tekabül eden kısmının 661.000,00 TL olarak vergi dairesine ödendiğini, bu kesintinin hatalı olduğu belirtilerek vergi dairesinden iade talep edildiğini, vergi dairesi tarafından 6,5 yıl sonra 81.000,00 euro (621.000,00 TL) olarak iade alındığını, vergi ödemelerinin yapıldığı tarih ile hatalı vergilendirmenin iadesi arasında tutarın döviz kuru nedeniyle değer kaybettiğini, davalının kusuru nedeniyle bu kaybın yaşandığını, davalı Şirketin davacının mükellef olmamasına rağmen gelir vergisi kesintisi yaptığını, ilgili kanuna göre tazminatların gelir vergisinden muaf olduğunu, bu bağlamda davalı Şirketin ödemeyi eksik yaptığının sabit olduğunu, iade sürecinde davalı Şirketin vergi dairesine gerekli bilgileri vermediğini, bu nedenlerle işlemlerin 1 yıl uzadığını, kur farkı sebebiyle davacının 81.000,00 euro iade alabildiğini, davacının zararının yaklaşık 195.000,00 TL olduğunu belirterek bu zararın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davacı vekili; davacının tazminatına ilişkin hatalı vergilendirmenin davalı işveren tarafından yapıldığını, davacının alacağının kur farkından kaynaklı meydana gelen zarardan da doğrudan sorumluluğunun söz konusu olduğunu, davacının hak ettiği tazminat gelir vergisinden istisna olmasına karşın davalı Şirketin kusuru neticesinde vergilendiğini, uzlaşma protokolünde açıkça yer aldığı üzere davacıya karşı yapılan tazminat ödemelerinin iş güvencesi tazminatı ve her hâlükârda kıdem tazminatı olduğunu, hatalı olarak alınan 276.000,00 euroluk vergi ödemesi karşılığı 621.000,00 TL iade alındığını, 7 yıllık kur kaybından doğan ciddi bir zararın gündeme geldiğini, davalının hatalı kesintisinden kaynaklı gelir vergisinin iadesi sürecinde de davalının sunmak zorunda olduğu evrakı sunmadığını, iade sürecinin uzamasına sebebiyet verdiğini, bu sürede davacının zararının artmasına sebebiyet verdiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ikale sözleşmesiyle makul yarar kapsamında ödenen tazminat niteliğindeki alacaklarının vergilendirilmesinin 2018 yılı öncesi tartışmalı bir konu olduğu, bu husus net olmadığından bu kapsamda yapılan ödemelerden uygulamada işverenlerin gelir vergisi tahakkuku yapabildiği, bu alanda 2018 yılında yapılan düzenleme ile 7103 sayılı Vergi Kanunları ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile 21.03.2018 tarihinde 193 sayılı Kanun'da yapılan değişiklikle ikale sözleşmesi ile makul yarar kapsamında ödenen tazminatların 4857 sayılı İş Kanunu'na tâbi bir çalışan yönünden kıdem tazminatı tavan ücretine kadar olan kısmın gelir vergisinden muaf tutulduğu, ancak 27.03.2018 tarihinden önceki ödemeler yönünden 2019 tarihinde yapılan düzenleme ile 30.01.2019 tarihinde yayımlanan ve yayımı ile yürürlüğe giren Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 4 üncü maddesi ile 193 sayılı Kanun'a geçici 89 madde eklenmiş olup bu madde ile "... 27/03/2018 tarihinden önce karşılıklı sonlandırma sözleşmesi veya ikale sözleşmesi kapsamında ödenen tazminatlar , iş kaybı tazminatları, işy sonu tazminatları, iş güvencesi tazminatları gibi çeşitli adlar altında yapılan ödemeler ve yardımlar üzerinden tevkif edilerek tahsil edilen gelir vergisi, hizmet erbabının düzeltme zamanaşımı süresi içerisinde tarha yetkili vergi dairlerine başvurmaları ve dava açmamaları , açılmış davalardan vazgeçmeleri şartıyla 213 sayılı Vergi usul Kanununun düzeltmeye ilişkin hükümleri uyarıca red ve iade edilir. Bu madde hükümlerinden yaralanmak üzere vazgeçilen davalarla ilgili olarak yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmez..." düzenlemesinin getirildiği, 27.03.2018 tarihinden önce yapılan çıkışlarda ikale sözleşmesi paketi, iş kaybı tazminatları, iş sonu tazminatları, iş güvencesi tazminatları kapsamında yapılan ödemelerden gelir vergisi kesintisi yapılabildiği, yapılan düzenleme ile 27.03.2018 öncesi ikale ile ödenen tazminatlarından kesilen gelir vergisinin iade edilmesinin yolunun açıldığı, davacı tarafından vergi dairesinden dava konusu edilen protokol ile anlaşmaya varılan ve yapılan anlaşma doğrultusunda davacıya ödenen ek ödemelerden yapılan vergi kesintisinin de davacı tarafça vergi dairesinden iade alındığı, bu kapsamda davalı işverenin vergi iadesi talebinde muhatabı olamayacağı gibi herhangi bir zarardan da sorumluluğunun olamayacağı, kaldı ki anlaşma protokolü ile davacı tarafın da anlaşmaya vardığı ve kabulünde olan kesintiler düşüldükten sonra net ödenecek olarak belirlenen tutarın ödendiği, sonuç olarak Mahkemenin davanın reddi kararının dosya içeriğine uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi · E. 2023/16535 · K. 2023/19868

İNCELENEN KARARIN

I. DAVA

II. CEVAP

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

IV. İSTİNAF

V. TEMYİZ

VI. KARAR