Yargıtay 4. Hukuk Dairesi · E. 2023/2071 · K. 2023/6860

4. Hukuk Dairesi         2023/2071 E.  ,  2023/6860 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2022/803 E., 2022/803 K. SAYISI : 2022/KIT-1383 HÜKÜM/KARAR : Başvurunun kabulü-İtirazın kısmen kabulü SAYISI : 2018/37730 Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda ... tarafından davanın kabulüne karar verilmiş, karara karşı davalı vekilinin itirazı üzerine İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulü ile başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir. Karara karşı davacı vekilinin temyiz başvurusu sonucunda, Dairece ... kararının bozulmasına karar verilmiştir. İtiraz Hakem Heyetince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir. ... kararı davalı vekili ile katılma yoluyla davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının yolcu olduğu davalıca zorunlu mali sorumluluk sigortası (...) poliçesi ile sigortalı aracın 15.12.2016 tarihinde karıştığı tek taraflı trafik kazası sonucu davacının yaralandığını belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 10.000,00 TL tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; ıslahla talebini 108.922,00 TL bakiye iş göremezlik tazminatı ile 14.186,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 123.108,00 TL'ye yükseltmiştir. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı tarafından davacının zararının karşılandığını, davacının bakiye alacağının olmadığını, davalı şirketin ibra edildiğini, maluliyet oranının Adli Tıp Kurumu aracılığıyla tespiti gerektiğini, hesaplamada TRH-2010 Yaşam Tablosu ile %1,8 teknik faizin uygulanması gerektiğini, avans faiz isteminin yerinde olmadığını ve davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirtmiştir. III. ... KARARI Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...usul ve yasaya uygun maluliyet raporu ile hesap raporunun hüküm kurmaya elverişli olduğu " gerekçesiyle davanın kabulüne, 108.922,00 TL bakiye iş göremezlik tazminatı ile 14.186,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 123.108,00 TL tazminatın yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir. IV. İTİRAZ A. İtiraz Yoluna Başvuranlar Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur. B. Gerekçe ve Sonuç İtiraz Hakem Heyetinin 31.08.2018 tarihli 2018/İHK-7253 sayılı kararı ile; "...hesaplamada TRH-2010 Yaşam Tablosu ile %1,8 teknik faizin uygulanması gerektiği" gerekçesiyle davalı vekilinin itirazlarının kısmen kabulüne, ... kararının kaldırılmasına, başvurunun kısmen kabulüne, 84.478,88 TL bakiye sürekli iş göremezlik tazminatının yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, geçici iş göremezlik tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir. V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1. İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Dairenin 22.02.2022 tarihli 2021/10624 Esas ve 2022/3046 Karar sayılı kararı ile; " ...Trafik kazasında bedensel zarara uğrayan ve buna dayalı olarak işgücü kaybı tazminatı isteminde bulunan hak sahiplerinin bakiye ömürleri daha önceki yıllarda Fransa'dan alınan 1931 tarihli "PMF" cetvellerine göre saptanmakta ise de; Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı, Hacettepe Üniversitesi Fen Fakültesi Aktüerya Bilimleri Bölümü, BNB Danışmanlık, Marmara Üniversitesi ve Başkent Üniversitesi'nin çalışmalarıyla "TRH 2010" adı verilen "Ulusal Mortalite Tablosu" hazırlanmıştır. Gerçek zarar hesabı, özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu durumda; Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve yine bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği göz önüne alındığında, Dairemizce de tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Tablosu'na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin, güncel verilere ve ülkemiz gerçeklerine daha uygun olacağına karar verilmiştirDiğer yandan; Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarih- 2019/40-2020/40 sayılı kararı ile; KTK'nun 90. maddesindeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir" bölümündeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda" ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir. Bu nedenle; işgücü kaybı tazminatı hesabında, yeni ... Genel Şartları ekindeki cetvellerin kullanılması mümkün olmadığından ve %1,8 teknik faiz ile devre başı ödemeli belirli süreli rant formülü uygulaması anılan cetvellerle getirildiğinden, artık uygulanması mümkün değildir. Tazminat hesaplamasının, %1,8 teknik faiz uygulanmadan ve Yargıtay uygulamaları ile kabul edilen progresif rant yöntemi kullanılarak yapılması gereklidir. Somut olayda; İHH tarafından karara esas kabul edilen aktüer raporunda; TRH 2010 Yaşam Tablosu'na göre ve % 1,8 teknik faiz uygulanarak tazminat hesabı yapıldığı; İHH tarafından bu hesaba göre karar verildiği görülmektedir. Dairemizin içtihatları gereği, hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosu'nun kullanılması yerinde olmakla birlikte % 1,8 teknik faiz ve işleyecek devre bakımından "devre başı ödemeli belirli süreli rant" yöntemi kullanılması doğru olmamıştır. Açıklanan nedenlerle; davacı için, TRH 2010 Tablosu'na göre muhtemel bakiye ömür süresinin belirlenmesi, % 1,8 teknik faiz uygulanmadan ve işleyecek devre bakımından "progresif rant" formülü kullanılarak tazminat hesaplamasının yapılması gerektiği dikkate alınmak suretiyle, bilirkişiden ek rapor alınıp oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle, yazılı biçimde karar verilmesi bozmayı gerektirmiş, bozma nedenine göre davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir. " gerekçeleriyle bozulmasına karar verilmiştir. B. İtiraz Hakem Heyetince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...bozma ilamı doğrultusunda alınan 16.08.2020 tarihli hesap raporunun usul ve yasaya uygun olduğu, ıslah ile artırılan kısım yönünden kabul kararı verilmesi gerektiği " gerekçesiyle davalı vekilinin itirazının kısmen kabulüne, ... kararının kaldırılmasına, başvurunun kısmen kabulü ile 108.922,00 TL bakiye sürekli göremezlik tazminatının yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, geçici iş göremezlik tazminatının reddine karar verilmiştir. VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile katılma yoluyla davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili katılma yoluyla temyiz dilekçesinde; davacı lehine hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğunu, maktu vekalet ücreti değil nisbi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirtmiştir. 2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davalı tarafından yapılan ödemenin dikkate alınmamış olmasının doğru olmadığını, ... kararının tahsilde tekerrüre neden olacak şekilde verildiğini, davacının ilk rapora itiraz etmediğini, bu nedenle kararın hatalı olduğunu, hesaplamada TRH-2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faizin uygulanması gerektiğini, hesap raporunda güncel asgari ücretin esas alınmasının yerinde olmadığını, davacının geçerli bir başvurusu olmadığından davalının temerrüdünün söz konusu olmadığını, faiz başlangıç tarihinin kabul edilemeyeceğini ve davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerektiğini belirtmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davacının yolcu olduğu davalı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı olan aracın karıştığı 15.12.2016 tarihli tek taraflı trafik kazası sonucunda davacının yaralanmasından kaynaklanan sürekli iş göremezlik tazminatı ile geçici iş göremezlik tazminatı istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49, 51 ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesinin on üçüncü fıkrası, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları. 3. Değerlendirme Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen ... kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, hesap yönteminin bozma ilamına uygun olduğu, davalıca yapılan kısmi ödemenin güncellenerek hesaplanan tazminat miktarından mahsup edildiği, ıslah edilen miktar üzerinden karar verildiği, davacı vekili lehine hükmedilen vekalet ücretinde bir isabetsizlik olmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesinin hukukça mümkün olmadığı anlaşılmakla; davalı vekili ile katılma yoluyla temyiz eden davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VII. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı vekili ile katılma yoluyla temyiz eden davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan ... kararının ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya ve davalıya yükletilmesine, Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,23.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.