Yargıtay 4. Hukuk Dairesi · E. 2023/2612 · K. 2023/5367

4. Hukuk Dairesi         2023/2612 E.  ,  2023/5367 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2021/47 Değişik İş- 2021/47 Karar SAYISI : İHK-2020/29703 ve İHK-2020/29701 HÜKÜM/KARAR : Davacı itirazının kabulü ile davanın kısmen kabulü /Karar verilmesine yer olmadığı SAYISI : K-2020/85793 Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvuru hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Karara davacı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davacı vekilinin itirazının kabulü ile ... kararının kaldırılmasına ve başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir. ... kararı davacı vekili ve davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davalılar tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı olan araçların karıştığı çift taraflı trafik kazası sonucunda davacının yaralandığını ve malul kaldığını belirterek fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak üzere ayrı ayrı 2.500,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep etmiş; yargılama sırasında ıslah dilekçesi ile dava değerini davalı ...Ş yönünden 116.386,00 TL'ye, diğer davalı ... A.Ş. yönünden 67.245,00 TL'ye yükseltmiştir. II. CEVAP Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; dosyaya sunulan maluliyet raporunun usul ve yasaya uygun olmadığını, davacıya yapılan başvuru sonucunda 23.08.2019 tarihinde 77.223,86 TL tazminat ödemesi yapıldığını ve sorumluluğun sona erdiğini, kusur oranlarının tespit edilmesi gerektiğini, avans faizi talebinin yerinde olmadığını ve başvuran lehine hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nde belirlenen vekalet ücretinin 1/5'i kadar olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir. Davalı ... A.Ş. tarafından başvuruya cevap verilmemiştir. III. ... KARARI Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...15.08.2018 tarihinde davalı taraflara Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı araç sürücülerinin kusuru ile meydana gelen trafik kazası neticesinde yaralanan başvuru sahibinin, anılan kaza ile illiyet bağı bulunan kesin, kalıcı ve sürekli iş göremezlik oranına karşılık gelen sürekli iş göremezlik tazminatının hesaplanmasına dair aktüer bilirkişi raporu ile itirazlar üzerine sunulan ek rapora da itiraz edildiği, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinde yer alan 4 aylık karar verme süresinin dolmasına 3 gün kaldığı, kalan sürede yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılması, raporun tebliği, beyan ve ıslah işlemleri için yeterli süre bulunmadığı, taraf vekillerince de süre uzatımı talebinde bulunulmadığı'' gerekçesiyle başvurunun esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. IV. İTİRAZ A. İtiraz Yoluna Başvuranlar Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur. B. İtiraz Sebepleri Davacı vekili itiraz dilekçesinde; Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair verilen kararın hatalı olduğunu ileri sürerek ... kararının kaldırılmasını talep etmiştir. C. Gerekçe ve Sonuç İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "...dosyada usulü yönden bir eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından uyuşmazlığın esasına geçildiği, dosyaya sunulan maluliyet raporları arasında çelişki bulunduğundan bu çelişkilerin giderilmesi için Balıkesir Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'ndan alınan 02.09.2020 tarihli raporda 30.03.2013 tarihli Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre davacının özür oranının % 23 olduğunun tespit edildiği, Uyuşmazlık Hakem Heyetince alınan kusur raporunda, davalı ... A.Ş'ye sigortalı olan (10 M 03079 plakalı) araç sürücüsünün % 25 oranında, diğer davalı ...Ş'ye sigortalı olan (10 V 645 plakalı) araç sürücüsünün % 75 oranında kusurlu olduğunun belirlendiği, aktüer bilirkişi raporunda davacının TRH 2010 Mortalite Tablosu ve %1,8 teknik faiz yöntemi ile belirlenen sürekli iş göremezlik zararının hükme esas alındığı, davalı ...Ş. tarafından yapılan ödemenin güncellenerek tazminat tutarından mahsup edildiği, kazaya sebebiyet veren aracın ticari dolmuş olup davacının avans faizi istemekte haklı olduğu ve başvuran lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 17 inci ve 13 üncü maddelerine göre, kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan tam nispi vekalet ücretine hükmedildiği'' gerekçesiyle davacı vekilinin itirazının kabulü ile ... kararının kaldırılmasına ve yeniden hüküm tesisi ile davalı ...Ş. yönünden başvurana ödenebilir bakiye tazminat tutarı olan 86.316,00 TL'nin 23.08.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...Ş'den, diğer davalı ... A.Ş. yönünden ise başvurana ödenebilir tazminat tutarı 57.222,00 TL'nin 25.05 2020 tarihinde tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... A.Ş'den tahsiline karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı ...Ş vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde; aktüer bilirkişi raporunda PMF 1931 Yaşam tablosu ve progresif rant yöntemi esas alınarak yapılan hesaplamanın hükme esas alınması gerektiğini ve tazminat tutarının hesaplanmasında asgari ücretin esas alınmasının doğru olmadığını ileri sürerek ... kararının bozulmasını istemiştir. Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde; davacının maluliyetinin Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmelik Hükümleri esas alınarak belirlenmesi gerektiğini, asgari ücret esas alınması gerekirken emsal ücret esas alınarak hesaplama yapılmasının hatalı olduğunu ve davacı lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümlerine göre hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'ine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek ... kararının bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalı ... şirketleri tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (...) Poliçesi ile teminat altına alınan araçların karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 uncu, 51 inci ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Kanun'un 85 inci ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin on yedinci fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesinin on üçüncü fıkrası, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları. 3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, özellikle hükme esas alınan maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik esas alınarak hazırlanmış olmasına, aktüer bilirkişi raporunda davacının gelirinin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından düzenlenen Hizmet Döküm Belgesi esas alınarak belirlenmiş olmasına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin ve davalı ...Ş. vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Davacı vekilinin diğer temyiz itirazları yönünden; Taleple bağlılık ilkesi 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanun'un 26 ncı maddesinde düzenlenmiş olup hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır ve ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Taleple bağlılık ilkesi tahkim yargılamasında da geçerli olup İtiraz Hakem Heyetince talep dikkate alınmalıdır. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz formülü ile PMF Yaşam Tablosu ve progresif rant formülüne göre ayrı ayrı alternatifli hesaplama yapılarak rapor hazırlanmış, İtiraz Hakem Heyetince TRH 2010 Yaşam Tablosu esas alınarak yapılan hesaplama hükme esas alınmıştır. Ne var ki, TRH 2010 Yaşam Tablosu uygulanması lehe olmasına rağmen, davacı vekili ıslah dilekçesinde açıkça PMF 1931 Yaşam Tablosu ve prograsif rant formülü uyarınca tazminatın hesaplanmasını talep ettiğinden davacının iş bu talebi ve davalı lehine oluşan usuli kazanılmış haklar da gözetilerek tazminatın PMF 1931 Yaşam Tablosu ve prograsif rant formülü ile hesaplanması ve belirlenen bu tazminatın hüküm altına alınması gerekmektedir. 3. Davalı ...Ş vekilinin diğer temyiz itirazları yönünden; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30/17 nci maddesinde "Talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine hükmolunacak vekalet ücreti, Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde belirlenen vekalet ücretinin beşte biridir." hükmü yer almaktadır. Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü fıkrasında (19.01.2016 tarihli ve 29598 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'te Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik 6 ncı maddesi ile eklenen) "Tarafların avukat ile temsil edildiği hallerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücreti, her iki taraf için de Avukatlık Asgarî Ücret Tarifesinde yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biridir." düzenlemesi mevcuttur. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 17/2 nci maddesi ise "Sigorta Tahkim Komisyonları, vekalet ücretine hükmederken, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen ücretin altında kalmamak kaydıyla bu Tarifenin üçüncü kısmına göre avukatlık ücretine hükmeder. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine bu Tarifeye göre hesaplanan ücretin beşte birine hükmedilir. Konusu para ile ölçülemeyen işlerde, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen maktu ücrete hükmedilir. Ancak talebi kısmen ya da tamamen reddedilenler aleyhine öngörülen maktu ücretin beşte birine hükmedilir. Sigorta Tahkim Komisyonlarınca hükmedilen vekalet ücreti, kabul veya reddedilen miktarı geçemez." şeklinde düzenlenmiştir. Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak AAÜT'nin 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, fazla vekalet ücretine karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir. VI. KARAR 1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin ve davalı ...Ş vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının (3) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı ...Ş vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan ... kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davacı ve davalı ...Ş.'ye iadesine, Dosyanın, mahkemeye gönderilmesine,13.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi