Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2023/2942 · K. 2024/5275

11. Hukuk Dairesi         2023/2942 E.  ,  2024/5275 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20.Hukuk Dairesi SAYISI : 2021/188 Esas, 2023/155 Karar HÜKÜM : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 3.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2019/349 E., 2020/366 K. Taraflar arasındaki Türk Patent ve Marka Kurumu (Türkpatent) Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali ile markanın hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin T/01504, 2017/113815, 2017/05643, 2016/54134, 2016/54132, 2016/103659, 2016/05497, 2015/94124, 2015/94118, 2015/84289, 2015/14818, 2015/13140, 2015/13135, 2014/26836, 2014/100226, 2014/100167, 2014/09349, 2014/09343, 2011/75319, 2011/75318, 2011/71792, 2010/04817, 2010/04815, 2010/04814, 2008/55229, 2008/55226, 2008/55223, 2008/55221, 2008/55219, 2008/41646, 2008/37571, 2008/36444, 2007/00804, 2007/00803, 2005/10512, 2004/01282, 2001/10968, 99/023514, 96/009669, 95/004713, 95/004713, 94/003835, 92/007370, 92/007369, 92/007368, 92/007366, 92/007365, 92/007364 sayılı “airkinetix, kinetix, x kinetix, x kinetix, kinetix watershell, airkinetix, kinitix, kinitex, x kinetix, kinetix gezginix, this ix kinetix, this ix kinetix, kinetix kendine çeker, kinetixoutlet, kinetixshop, startkinetixing, kinetixing, kinetix fit, kinetix light, kinefix, kinetix, x kinetix şekil, x kinetix şekil, x kinetix, x kinetix, kinetix, x kinetix, x kinetix, x kinetix, knx kinetix şekil, kinetix sport plus şekil, kinetix şekil, kinetix şekil, kinetix t-spring şekili, kinetix mytrax, kinetix hardware şekil, kinetix şekil, kinetix şekil, kinetix şekil, kinetix şekil, kinetiks kinetix, kinetics, kineteks, kinetic, kenetek” ibareli tanınmış markaların sahibi olduğunu, davalının, bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki “kneetek” ibaresini 09, 25 ve 28. sınıf mallar yönünden marka olarak tescil ettirmek üzere davalı TürkPatent'e başvuruda bulunduğunu, 2018/78589 kod numarasını alan başvuruya itirazlarının davalı kurum YİDK kararıyla nihai olarak reddedildiğini, oysa taraf markalarının görsel ve işitsel olarak benzer olduğunu, müvekkilinin markalarının tanınmış olduğunu ve tanınmış markaların tüm sınıflar bakımından koruma altına alındığını, davalının müvekkilinin tanınırlığından faydalanma amacı taşıdığını, kötü niyetli olduğunu, haksız kazanç elde etme çabası içinde bulunduğunu, orta ve üst düzey bilincindeki tüketicilerin davalı markasını müvekkilinin markasının seri markası olarak algılayabileceğini, davalının eylemlerinin haksız rekabet kurallarına da aykırı olduğunu, davalının markasını iltibas sureti ile oluşturduğunu ileri sürerek TükPatent YİDK'nın 2019-M-6131 sayılı kararının iptali ile dava konusu 2018/78589 başvuru numaralı "kneetek" ibareli markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı TürkPatent vekili cevap dilekçesinde; müvekkili kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Diğer davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili firmanın iş kıyafetleri alanında hizmet verdiğini, "kneetek" markası ile dizler için yüksek kaliteli koruma sistemleri geliştirdiğini, diz çökme pozisyonunda çalışmayı daha rahat ve güvenli hale getirdiğini, müvekkilinin marka başvurusundan sonraki başvuru tarihli davacı markalarının karşılaştırmada dikkate alınamayacağını, davacının tanınmışlık iddiasının kabulünün mümkün olmadığını, markaların okunuş olarak farklı olduklarını, arama motoru üzerinden yapılan araştırmada markaların benzer görseline rastlanılmadığını, kötü niyet iddiasının soyut ve dayanaksız olduğunu, taraf markalarının farklı tüketici kitlelerine hitap ettiğini, tarafların markaya konu mallarının aynı yerde yan yana veya aynı raflarda satışa sunulan ürünler olmadığını, karşılaştırmanın sınıf bazında değil emtia bazında yapılması gerektiğini, taraf markaların aynı sınıfta yer almasına karşı emtialarının farklı olduğunu, dava konusu markayı taşıyan ürünlerin ithal ürünler olduğu için itiraza mesnet markayı taşıyan ürünlerle fiyatının farklı olacağını, müvekkiline ait ürünlerin alıcı kitlesi bakımından dikkat seviyesinin yüksek olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvuru kapsamındaki 09, 25, 28. sınıftaki malların itiraza dayanak markaların kapsamındaki mal ve hizmetlerle aynı/aynı tür oldukları, "kinetix" ve "kneetek" markalarının aynı şekilde başlayıp benzer şekilde bitmekle birlikte başvurunun ilk hecede iki sessiz ikinci hecede ise iki sesli harfin yan yana gelmesi gibi dilimizde alışık olmadık bir tertip yaratması nedenleriyle görsel benzerliğin ortalama olduğu, duysal benzerlik seviyesinin düşük olduğu, “KİNETİKS” kelimesinin dilimizde kinetik enerjiye yapılan bir atıf olarak algılanacağı “KNEETEK” ise bir kısım müşteri tarafından İngilizce “diz” manasına gelen “knee” kelimesinden türetilmiş olması nedeniyle İngilizce bilen bir kısım müşteri açısından dize yapılan bir atıf diğer bir kısım müşteri açısından ise manası olmayan bir kelime olarak algılanacağı, dolayısıyla markalar arasında kavramsal farklılık bulunduğu, markalar arasında emtia benzerliği olmakla birlikte 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (6769 sayılı Kanun)'nun 6'ncı maddesinin birinci fıkrasındaki iki şarttan diğeri olan “markaların benzerliği”nin iltibas yaratacak kadar olmaması nedeniyle 6769 sayılı Kanun'un 6'ncı maddesinin birinci fıkrası koşullarının somut davada bulunmadığı, iltibas tehlikesinin mevcut olmaması nedeniyle hükümsüzlük şartlarının oluşmadığı, dosya içeriği itibari ile 6769 sayılı Kanun'un 6'ncı maddesinin beşinci fıkrasında yer alan koşullar da oluşmadığı gibi taraf markaları arasında karıştırılma tehlikesi olmadığı ve dolayısıyla tanınmışlığın bu duruma bir etkisinin bulunmayacağı, dosya kapsamında dava konusu başvurunun kötü niyetle yapıldığına ilişkin somut veri bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporunun taraflı olduğunu, raporda iki bilirkişinin imzasının bulunduğunu, başvurunun müvekkilinin tanınmış markalarından haksız olarak yararlanma kastı taşıdığını, taraf markalarının benzer olup karıştırılmaları ihtimalinin bulunduğunu ileri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile itiraza mesnet markaların esas unsuru olan ibarenin "kinetix" olarak yazılıp Kİ-NE-TİKS olarak okunduğu, dava konusu markanın ise "kneetek" olarak yazılıp Nİ-TEK olarak okunduğu, davalı şirketin ürünlerine atfen İngilizce "diz" anlamına gelen "knee" kelimesinin "tek" hecesinden farklı bir renkle yazılarak vurgulandığı, bu hali ile taraf markaları arasında kısmi bir görsel benzerlik bulunmakla birlikle, markaların fonetik ve kavramsal olarak oldukça farklılaştıkları, başvuru markasının ticari kaynak bakımından da karışıklığa sebebiyet vermeyeceği, taraf markaları arasında 6769 sayılı Kanun'un 6'ncı maddesinin birinci fıkrası kapsamında ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı, öte yandan taraf markaları benzer bulunmadığından davacı markasının tanınmışlığının somut uyuşmazlığa etkisinin bulunmadığı, başvurunun kötü niyetle yapıldığına dair delil sunulmadığı, mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalı markasında yer alan ve farklı renkte yazılarak vurgulanan KNEE ibaresinin İngilizce dilinde "diz" anlamına gelmesi nedeniyle oluşan farklılıktan bahseden istinaf mahkemesinin sömürge ülkelerinde olduğu gibi sanki her bir Türk vatandaşının İngilizce bilme zorunluluğu olduğu yönündeki algısının necip Türk Milletinin vicdanında yara olduğunu, bu değerlendirmenin Anayasa ve marka hukukuna aykırı olduğunu, zira bir kelimenin yabancı bir dildeki telaffuzu ve anlamının iltibas hususunda değerlendirme yapılamasının Türk mahkemelerinin yetkisi kısıtında olduğunu, üç kişilik heyetçe hazırlanması beklenen raporun iki imza ile tebliğ edildiğini, bu durumda üçüncü bilirkişinin katkısından bahsedilemeyeceğini, bilirkişilerden ...'un, işbu davada yargılama konusu olan Kinetix markası ile ilgili iki farklı davada da karşı taraf vekili olarak görev yaptığını, o nedenle tarafsızlığından bahsedilemeyeceğini, yine aynı bilirkişinin bir başka dosyada Kinetix markası ile Kinetix Arms markasının birbirleri ile iltibas oluşturmayacağı yönünde görüş bildirdiğini, bunun üzerine mahkemesince raporun tarafsız olmadığı ve markalar arasında açık iltibas olması karşısında raporu hükme esas almayarak Kinetix lehine karar verdiğini, imzası bulunan diğer bilirkişi ...'ün ise daima kopyala yapıştır yöntemi ile özensiz raporlar hazırladığı ve dahi karşılaştırma konusu markalara raporlarında yanlış yer verdiğinden bilirkişi olarak atanmasına muvafakat etmediklerini, davalının müvekkilinin Kinetix markasının tanınmışlığından haksız yarar sağlamak istediğini, Türkçe dışından bir dil bilmeyen tüketicinin davalı markasını gördüğünde ne şekilde okuyacağı ve iltibas oluşup oluşmayacağının incelenmesi gerektiğini, daha evvel müvekkilinin FLO markası ile İngilizce dilinde yer, zemin anlamına gelen Floor markası arasında görülen yargılamada bilirkişilerce markanın ingilizce anlamı üzerinden yapılan değerlendirme ile markalar arasında iltibas oluşmayacağı belirtilmiş ve mahkemece de bu yönde karar verilmişse de Yargıtayca bu yanlıştan dönülmüş olduğunu(Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 2013/10656 E., 2014/1223 K. Sayılı ilamı), bu itibarla markalar arasında yapılacak olan değerlendirmede Türkçe dışındaki bir başka dildeki anlam ya da telaffuzun dikkate alınamayacağını, bir bütün olarak bakıldığında markaların görsel, işitsel ve kavramsal olarak karıştırılacak düzeyde benzer olduklarını belirterek kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme 1. Uyuşmazlık, taraf markaları arasında 6769 sayılı Kanun'un 6'ncı maddesinin birinci fıkrası kapsamında ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali bulunup bulunmadığı, buna göre YİDK kararının iptali ile davalı markasının hükümsüzlüğü koşullarının oluşup oluşmadığı hususuna ilişkindir. 2. Dava, davalının 2018/78589 sayılı ve 09, 25 ve 28. sınıf mallar yönünden "KNEETEK" ibareli marka tescil başvurusuna karşı, davacının "KİNETİX" ibareli markalarını mesnet göstermek suretiyle iltibas, tanınmışlık ve kötü niyet vakıa ve hukuki sebeplerine dayanarak yapmış olduğu itirazın TürkPatent YİDK tarafından nihai olarak reddine dair 2019-M-6131 sayılı kararının iptali ile davalıya ait 2018/78589 sayılı "kneetek" ibareli markanın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 370 inci maddesinin ikinci fıkrası. 2. 6769 sayılı Kanun'un 6'ncı maddesinin birinci fıkrası. 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 26.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.